II SA/Łd 969/16

Dnia 15 marca 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia NSA Anna Stępień Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2017 roku sprawy ze skargi S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 roku sygn. akt II SAB/Łd 118/15 w przedmiocie bezczynności organu w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego 1) wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2.000 (dwa tysiące) złotych; 2) stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3) przyznaje od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. sumę pieniężną w kwocie 700 (siedemset) złotych; 4) zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego S. M. kwotę 296,95 (dwieście dziewięćdziesiąt sześć 95/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS II SA/Łd 969/16 UZASADNIENIE S. M. wniósł skargę o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 r., II SAB/Łd 118/15 w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego. Skarżący domagał się: 1) wymierzenia organowi grzywny, przyznania w trybie art.154 § 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej p.p.s.a. od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości nie niższej niż 5.000 zł, zasądzenia w trybie art. 200 p.p.s.a. od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego. W motywach skargi S. M. wyjaśnił, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r., II SAB/Łd 118/15 zobowiązał organ do załatwienia w terminie jednego miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia wniosku skarżącego z dnia 27 maja 2014 r., stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1.000 zł. Wyrokiem z dnia 3 lutego 2016 r., II SA/Łd 1058/15, po rozpoznaniu skargi S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku WSA w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 r. w sprawie II SAB/Łd 118/15 w przedmiocie bezczynności organu w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wymierzył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2.000 zł, stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S.M. sumę pieniężną w kwocie 700 zł. Pismem z dnia 2 listopada 2016 r. skarżący ponownie wezwał organ nadzoru budowlanego do wykonania wyroku z dnia 21 lipca 2015 r., II SAB/Łd 118/15, a z uwagi na brak reakcji ze strony organu pismem z dnia 7 listopada 2016 r. wniósł rozpoznawaną skargę, podnosząc, że od zobowiązania organu wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. upłynęło już 15 miesięcy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wyjaśnił, że w dniu 27 maja 2014 r., wpłynął wniosek S. M. o wszczęcie postępowania w przedmiocie legalności wybudowania i użytkowania przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, położonego przy ul. A 25 w B. W związku z koniecznością przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego celem zebrania niezbędnego materiału dowodowego w sprawie w dniu 5 listopada 2014 r., wszczęto postępowanie administracyjne, wyznaczając termin oględzin na dzień 1 grudnia 2014 r. W dniu 27 listopada 2014 r., do Inspektoratu wpłynęło pełnomocnictwo do reprezentowania na oględzinach udzielone D. J. przez R. J. W dniu 28 listopada 2014 r., wpłynęło pismo z informacją, iż D. J. z powodu choroby przebywa na zwolnieniu lekarskim, w związku z powyższym wyznaczone na dzień 1 grudnia 2014 r. oględziny nie mogą się odbyć. W toku prowadzonego postępowania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia na bezczynność S. M. postanowieniem nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., wyznaczył dodatkowy termin rozpatrzenia przedmiotowej sprawy do dnia 5 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpatrzeniu skargi Pana S. M. na bezczynność tut. organu w przedmiotowej sprawi, wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r. zobowiązał PINB w B. do załatwienia wniosku skarżącego w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się ww. wyroku. Postanowieniem nr [...] r. organ II instancji po rozpatrzeniu zażalenia U.Z. na bezczynność i przewlekłość tut. organu wyznaczył dodatkowy termin na załatwienie przedmiotowej sprawy. Wyrokiem z dnia 3 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Łd 1058/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpatrzeniu skargi S.M. z dnia 29 października 2015 r., wymierzył organowi grzywnę za niewykonanie ww. wyroku. W dniu 7 listopada 2016 r. PINB w B. celem uzupełnienia materiału dowodowego wystąpił pismem do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. o udzielenie informacji dotyczącej wydania decyzji bądź przyjęcia zgłoszenia w zakresie budowy przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego w B. przy ul. A 25. Natomiast w dniu 22 listopada 2016 r. przy piśmie wystąpił z zapytaniem do Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w B. o udzielenie informacji dotyczącej w/w przyłączy. Odnosząc się do skargi, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wyjaśnił, iż okoliczność bezczynności czy też niezachowania ustawowych terminów w postępowaniu jest niezależna od organu. W chwili obecnej organ posiada kadrę techniczną w postaci Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego powołanego z dniem 31 marca 2016 r., jednego inspektora oraz dwóch referentów, którzy na dzień dzisiejszy muszą obsłużyć i zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom ponad 113 tysięcznego powiatu o obszarze 971 km2. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. podejmuje wszelkie możliwe środki umożliwiające usprawnienie pracy jednostki. W dniu 8 marca 2017 r. do tut. Sądu wpłynęły odpisy postanowień z dnia [...] marca 2017 r., wydanych przez organ na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane, na mocy których nałożono na R. J. i D. J. obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej do budynku zlokalizowanego w B. przy ul. [...] 25, dz. ew. 454. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, stwierdza czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 p.p.s.a.). Grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 p.p.s.a.). Ponadto, uwzględniając skargę Sąd może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 154 § 7 p.p.s.a). Przesłanką skutecznego wniesienia skargi o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku jest wystąpienie do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku przed wniesieniem skargi do sądu. Z kolei warunkiem wymierzenia organowi grzywny jest ustalenie przez sąd, że organ pozostaje w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Przy czym pod pojęciem niewykonania wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy poza sporem pozostaje fakt, że: 1. wyrokiem z dnia 21 lipca 2015 r., II SAB/Łd 118/15 tut. Sąd zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. do załatwienia w terminie jednego miesiąca od uprawomocnienia się orzeczenia wniosku skarżącego z dnia 27 maja 2014 r. w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego, stwierdzając jednocześnie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1.000 zł, wyrokiem z dnia 3 lutego 2016 r., II SA/Łd 1058/15, po rozpoznaniu skargi S. M. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywny za niewykonanie wyroku WSA w Łodzi z dnia 21 lipca 2015 r. w sprawie II SAB/Łd 118/15 w przedmiocie bezczynności organu w sprawie legalności wybudowania i użytkowania przyłącza wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wymierzył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w B. grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz S. M. sumę pieniężną w kwocie 700 zł, pismem z dnia 2 listopada 2016 r. skarżący ponownie wezwał organ nadzoru budowlanego do wykonania wyroku z dnia 21 lipca 2015 r., II SAB/Łd 118/15, w dniu 7 listopada 2016 r. PINB w B. celem uzupełnienia materiału dowodowego wystąpił pismem do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. o udzielenie informacji dot. wydania decyzji bądź przyjęcia zgłoszenia w zakresie budowy przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego w B. przy ul. A 25, w dniu 22 listopada 2016 r. organ wystąpił z zapytaniem do Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w B. o udzielenie informacji dot. w/w przyłączy, postanowieniami z dnia [...] marca 2017 r., wydanymi na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. nałożył na R. J. i D.J. obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej do budynku zlokalizowanego w B. przy ul. A 25, dz. ew. 454. Jak wynika z powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. od wydania wyroku z dnia 3 lutego 2016 r., II SA/Łd 1058/15 do dnia wezwania przez skarżącego do wykonania wyroku nie poczynił żadnych działań zmierzających do załatwienia sprawy z wniosku S.M. z dnia 27 maja 2014 r. Dopiero po wniesieniu wezwania do wykonania wyroku z dnia 2 listopada 2016 r. organ wystosował dwa pisma z prośbą o udzielenie informacji do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. oraz do Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w B. oraz wydał dwa postanowienia z dnia [...] marca 2017 r. na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane. Biorąc pod uwagę czas, jaki upłynął od wniesienia wniosku przez skarżącego (27 maja 2014 r.) do momentu wystąpienia z takimi zapytaniami i wydania postanowień, które nie skutkują jeszcze załatwieniem wniosku (listopad 2016 r. i marzec 2017 r.) należy uznać, że organ nieustająco pozostaje w bezczynności, gdyż takie czynności nie znoszą stanu bezczynności. Organ ignoruje nie tylko powinność załatwienia sprawy, ale i kolejne orzeczenia sądowe, czym czyni zasadnym zarzut dopuszczania się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, co stwierdził Sąd w pkt 2 wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi konsekwentnie stoi na stanowisku, że niewykonywanie prawomocnego wyroku w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane, bowiem taka sytuacja prowadzi do podważenia zaufania obywateli do organów państwa, świadczy o braku poszanowania prawa przez te organy, które same są zobowiązane do jego stosowania. Usprawiedliwieniem braku respektowania prawomocnego wyroku nie mogą być trudności kadrowe czy konieczność zgromadzenia materiału dowodowego, do czego organ nie dąży. Brak zakończenia sprawy wszczętej wnioskiem z dnia 17 maja 2014 r. i pozostawanie w bezczynności mimo dwukrotnego nałożenia na organ grzywny powoduje, że zasadnym było nałożenie na organ kolejnej grzywny na podstawie art. 154 § 1 i § 6 p.p.s.a. oraz uwzględnienie wniosku o przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w trybie art. 154 § 7 p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt 1 i 3 wyroku. Przy ustalaniu wysokości grzywny i sumy pieniężnej Sąd wziął jednak pod uwagę fakt, że po otrzymaniu wezwania do wykonania wyroku organ podjął czynności, tj. w dniu 7 listopada 2016 r. wystąpił pismem do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa Powiatowego w B. o udzielenie informacji dot. wydania decyzji bądź przyjęcia zgłoszenia w zakresie budowy przyłączy wodociągowego i kanalizacyjnego do budynku mieszkalnego w B. przy ul. A 25, w dniu 22 listopada 2016 r. wystąpił z zapytaniem do Zakładu Wodociągów i Kanalizacji w B. o udzielenie informacji dot. w/w przyłączy, a postanowieniami z dnia [...] marca 2017 r., wydanymi na podstawie art. 56 ustawy Prawo budowlane, nałożył na R. J. i D.J. obowiązek wykonania ekspertyzy technicznej prawidłowości budowy wewnętrznej instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej do budynku zlokalizowanego w B. przy ul. [...] 25, dz. ew. 454 i uznał, że kwoty odpowiednio 2.000 zł i 700 zł są adekwatne do stopnia, w jakim organ naruszył termin załatwienia sprawy, a jednocześnie wypełnią swą represyjną funkcję. Tym samym za zbyt wygórowane uznał Sąd żądanie skarżącego przyznania sumy pieniężnej w wysokości nie mniejszej niż 5.000 zł. O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął w punkcie 4 wyroku, uwzględniając brzmienie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., a nadto złożony przez S. M. wniosek o zwrot poniesionych kosztów dojazdu na rozprawę w charakterze strony zgodnie ze złożonym zestawieniem. DC