II SA/Łd 983/07

PostanowienieWSA w Łodzi2008-02-11

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku okresowego jest zasadny, skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalnia z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, uznając, że sytuacja materialna skarżącej (brak dochodów i majątku) uzasadnia przyznanie profesjonalnego pełnomocnika. Jednocześnie umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA, sprawy z zakresu pomocy społecznej są z mocy ustawy wolne od kosztów sądowych, co czyni wniosek w tym zakresie bezprzedmiotowym.
Stan faktyczny
Skarżąca D.D. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w przedmiocie zasiłku okresowego. Po oddaleniu skargi przez WSA w Łodzi, skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną (bezrobotna, samotna, bez dochodów i majątku).
Rozstrzygnięcie
1) przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata; 2) umorzono postępowanie z wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 lutego 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Referendarz sądowy Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2008 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D. D. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi D. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego p o s t a n a w i a: 1) przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata; 2) umorzyć postępowanie z wniosku skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę D.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie zasiłku okresowego. W dniu 1 lutego 2008 roku skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku tym skarżąca wskazała, że jest osobą samotną, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, zajmuje mieszkanie o powierzchni 30 m kw. Jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Nie posiada żadnego źródła utrzymania. Strona nie zadeklarowała posiadania żadnych wartościowych przedmiotów, papierów wartościowych ani oszczędności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie zaś z art. 246 § 1 p.p.s.a. osobie fizycznej przyznaje się, na jej wniosek, prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże ona, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przede wszystkim należy zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. Ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy uznać, iż sytuacja osobista i materialna skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Przede wszystkim zaś Sąd miał na uwadze brak dochodów oraz wartościowego majątku. Na tej podstawie Sąd uznał, iż skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z udziałem w postępowaniu profesjonalnego pełnomocnika. Wykazanie zaś istnienia tej przesłanki obligowało Sąd do przyznania stronie skarżącej prawa pomocy (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 504). Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia. Jednocześnie należy zauważyć, iż zgodnie z przepisem art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W związku z powyższym należy podkreślić, iż udział skarżącej w postępowaniu nie wiąże się z mocy ustawy z obowiązkiem uiszczania jakichkolwiek kosztów sądowych. Postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych należało zatem umorzyć jako bezprzedmiotowe stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło