II SA/Łd 990/03

WyrokWSA w Łodzi2005-01-26

Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Joanna Sekunda-Lenczewska, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ wydający zaświadczenie o samodzielności lokalu mieszkalnego może odmówić jego wydania, powołując się na niespełnienie przez lokal wymogów technicznych określonych w przepisach prawa budowlanego, mimo że lokal był już dopuszczony do użytkowania?
Ratio decidendi
Organ wydający zaświadczenie o samodzielności lokalu mieszkalnego nie ma uprawnień do kwestionowania ustaleń związanych z dopuszczeniem lokalu do użytkowania ani do oceny spełnienia wymogów technicznych określonych w przepisach prawa budowlanego. Jego rola ogranicza się do potwierdzenia istniejącego stanu faktycznego lub prawnego na podstawie dostępnych rejestrów i ewidencji, a nie do ponownej oceny zgodności z przepisami technicznymi, która należy do kompetencji organów nadzoru budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący R. R. wystąpił o wydanie zaświadczeń potwierdzających samodzielność lokali mieszkalnych. Starosta odmówił wydania zaświadczeń, wskazując na niespełnienie przez lokale wymogów technicznych dotyczących posiadania węzła sanitarnego oraz minimalnej wysokości, powołując się na przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Wojewoda utrzymał w mocy postanowienia starosty. Skarżący argumentował, że lokale spełniają definicję samodzielnego lokalu mieszkalnego zawartą w ustawie o własności lokali, a przepisy techniczne nie powinny być stosowane do budynku wybudowanego przed ich wejściem w życie. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę po przekazaniu jej z NSA do WSA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienia Wojewody oraz poprzedzające je postanowienia Starosty i zasądził na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Asesor WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska, po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skarg R. R. na postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) oraz Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokali mieszkalnych 1. uchyla postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) oraz poprzedzające je postanowienie Starosty [...] z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]); 2. uchyla postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) oraz poprzedzające je postanowienie Starosty [...] z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]); 3. zasądza na rzecz skarżącego – R. R. od Wojewody [...] kwotę 20 (dwadzieścia) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]). Natomiast postanowieniem z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) Wojewoda [...] utrzymał w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]). Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, Starosta [...] postanowieniem Nr [...] odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego, że lokale Nr 2, 5, 6, 7 w budynku wielorodzinnym przy ul. A 25 w P. są samodzielnymi lokalami mieszkalnymi. W motywach organ podał, iż R. R. wystąpił z wnioskiem o wydanie zaświadczenia, załączając inwentaryzację lokali. Organ ocenił, iż z inwentaryzacji wynika, że lokale nie są wyposażone w węzeł sanitarny, wobec czego nie spełniają wymogu określonego w § 92 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690). Postanowieniem Nr [...] Starosta [...] odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego, że lokal Nr 9 w budynku wielorodzinnym przy ul. A 25 w P. jest samodzielnym lokalem mieszkalnym. Organ ocenił, iż z załączonej inwentaryzacji wynika, iż lokal ma nienormatywną wysokość, wobec czego nie spełnia wymogu określonego w § 72 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. W zażaleniu na powyższe postanowienia R. R. wywodził, iż odmowa wydania zaświadczeń jest niezgodna z obowiązującym prawem. W motywach swojego stanowiska wywodził, że jego lokale spełniają wymagania, o jakich mowa w art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.), który stanowi, iż samodzielnym lokalem mieszkalnym, w rozumieniu ustawy, jest wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Przepisy powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury odnoszą się do budynków nowoprojektowanych, nowobudowanych lub remontowanych. Cały obiekt był wybudowany w 1906 roku, kiedy nie obowiązywały obecne przepisy. Lokale są zamieszkałe i są tam zameldowani ludzie. Wojewoda [...] postanowieniami z dnia [...] (Nr [...] i Nr [...]) utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcia. W uzasadnieniach organ podtrzymał argumentację przedstawioną przez organ I instancji i nie podzielił argumentów zażalenia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienia R. R. wskazał, że działanie organów podjęte w sprawie jest niezgodne z przepisami, bowiem lokale będące w gorszym stanie technicznym są przedmiotem wielu transakcji handlowych. W ustawie o własności lokali nie ma mowy o spełnianiu dodatkowych warunków technicznych. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie wyjaśnić należy, iż po myśli unormowania art. 97 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy zastosowaniu dotychczasowych przepisów o kosztach sądowych. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.). Art. 2 ust. 2 stanowi, iż spełnienie wymagań do uznania lokalu za samodzielny lokal mieszkalny, stwierdza starosta w formie zaświadczenia. Organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o nie, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (art. 217 § 1 i § 2 pkt 1 kpa). Podstawę taką stanowi uregulowanie art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali. Analiza przepisu art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali pozwala na ustalenie, że postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego, ale jednak postępowania administracyjnego, obowiązującego organy administracyjne przy podejmowaniu czynności materialno - technicznych polegających na urzędowym potwierdzeniu stanu faktycznego lub prawnego. Drogą zaświadczenia nie można przyznać ani ograniczyć żadnych uprawnień. Można tylko potwierdzić istniejący stan, czyli to co jest aktualnie wpisane w rejestrze publicznym. Organ może przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, ale tylko co do faktów znajdujących się w ewidencji, rejestrach lub innych zbiorach danych znajdujących się w posiadaniu organu. W rozpoznawanej sprawie organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające. W uzasadnieniach postanowień z dnia [...] Starosta [...] wskazał, iż lokale, aby być samodzielnymi lokalami mieszkalnymi muszą spełniać podstawowe wymagania techniczno - budowlane, w tym m. in. w zakresie posiadania węzła sanitarnego i minimalnej wysokości. Nie sposób to kontestować, ale należy zauważyć, że uprawnienia w zakresie spełnienia wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) przysługują organom nadzoru budowlanego. Wobec czego organ I, jak i II instancji nie miał podstaw prawnych do podjęcia działań w celu oceny spełnienia przez lokale wymagań ogólnych dla budynków i pomieszczeń. Taka interpretacja wynika z brzmienia art. 2 ust. 3 ustawy o własności lokali, gdyż przepis wyraźnie stanowi, iż "stwierdza starosta w formie zaświadczenia". Zauważyć należy, iż wydanie zaświadczenia o spełnieniu wymagań samodzielności lokalu mieszkalnego może nastąpić po dopuszczeniu do użytkowania budynku, w którym lokal ten jest usytuowany (por. wyrok NSA z dnia 3 lipca 2001 r., II SA/Lu 393/00, ONSA 2003/3/102). W trakcie tego właśnie postępowania organ administracji architektoniczno - budowlanej, na podstawie przepisów prawa budowlanego, dokonuje oceny spełnienia wymagań określonych m. in. w rozporządzeniu z dnia 12 kwietnia 2002 r. Na etapie wydawania zaświadczenia o samodzielności lokalu organ nie ma uprawnień do kwestionowania ustaleń związanych z dopuszczeniem lokalu do użytkowania, a w szczególności do uznania, że lokale nie nadają się do użytku. Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie 1 i 2 wyroku. O zwrocie kosztów Sąd orzekł na podstawie unormowania art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), przy zastosowaniu przepisu art. 97 § 2 w/w przepisów wprowadzających.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło