II SAB/Łd 104/26

Dnia 30 czerwca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2026 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. D. na bezczynność Wojewody Łódzkiego w sprawie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej B. D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od skargi, zaksięgowaną w dniu 20 kwietnia 2026 roku, pod pozycją [...]. ał B. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Wojewody Łódzkiego w sprawie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości. Na mocy zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II z dnia 30 marca 2026 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez: a) wskazanie numeru PESEL, b) wykazanie, iż przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego, wystąpiła do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Ponadto, skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie w powyższym zakresie zostało doręczone skarżącej w dniu 10 kwietnia 2026 r. W dniu 20 kwietnia 2026 r. na rachunek sądu skarżąca uiściła 100 zł tytułem wpisu sądowego od skargi. Jednocześnie w piśmie z dnia 16 kwietnia 2026 r. (nadanym w dniu 20 kwietnia 2026 r.) skarżąca wskazała swój numer PESEL i złożyła wyjaśnienia dotyczące wyczerpania przed złożeniem skargi trybu z art. 37 § 1 k.p.a. Skarżąca wskazała, że przed wniesieniem skargi wystąpiła do Zarządu Dróg i Transportu z podobnym pismem odnośnie odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości działki [...] i udostępnienie wjazdu do działki [...]. W dniu 26 stycznia 2026 r. skierowała do Wojewody Łódzkiego i Prezydenta Miasta Łodzi wniosek o ustalenie odszkodowania za zmniejszenie wartości pozostałej części nieruchomości (działki [...]). Z kolei pismem z dnia 11 marca 2026 r. (opatrzonym datą 8 marca 2026 r. i skierowanym do Wojewody Łódzkiego – dopisek sądu) skarżąca potwierdziła swój wniosek o odszkodowanie. Skarżąca podkreśliła, że wszystkie ostatnie pisma, w tym te potwierdzające jej stanowisko dotyczące odszkodowania za zmniejszenie wartości działki [...] stanowiły jej zdaniem ponaglenie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z treścią art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r. poz. 143 - powoływanej dalej jako: "p.p.s.a."), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., pismo strony powinno ponadto zawierać, w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z kolei z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W przypadku bezczynności organu administracji publicznej takim środkiem jest wniesienie ponaglenia w trybie art. 37 K.p.a. W myśl art. 37 § 1 pkt 1 i 2 K.p.a. stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność); 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 pkt 1 i 2 K.p.a.). Z kolei, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). Warunkiem dopuszczalności skargi jest również uiszczenie przez stronę stosownego wpisu. Zgodnie bowiem z treścią art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie uiszczono opłaty. Opłaty sądowe obejmują wpis i opłatę kancelaryjną. Jak stanowi art. 220 § 3 p.p.s.a., skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Wniesiona do sądu skarga nie spełniała powyższych wymogów, wobec czego wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł, do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącej, a ponadto do wykazania wyczerpania trybu z art. 37 § 1 K.p.a. - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie w powyższym zakresie doręczono skarżącej w dniu 10 kwietnia 2026 r. Skarżąca, co prawda, uiściła żądany wpis sądowy od skargi, wskazała swój numer PESEL oraz złożyła wyjaśnienia dotyczące ponaglenia w dniu 20 kwietnia 2026 r. tj. po upływie wyznaczonego zarządzeniami z dnia 30 marca 2026 r. siedmiodniowego terminu, niemniej jednak zgodnie z art. 220 § 2 p.p.s.a. jeżeli pismo wniosła osoba zamieszkała lub mająca siedzibę za granicą, która nie ma w kraju przedstawiciela, przewodniczący wyznaczy termin do uiszczenia opłaty niekrótszy niż dwa miesiące. Wobec tego, uwzględniając okoliczność, wedle której miejscem zamieszkania skarżącej jest [...], sąd uznał, że skarżąca dochowała terminu uzupełniając braki złożonej skargi. Analiza nadesłanych przez skarżącą, w wyniku wykonania zarządzenia, dokumentów nie pozwala przyjąć, że skarżąca przedstawiła dowód wyczerpania przed wniesieniem skargi do sądu trybu określonego w art. 37 K.p.a. Okoliczność ta nie wynika ponadto z akt administracyjnych sprawy. Tym samym należało uznać, że skarżąca nie wyczerpała przed wniesieniem skargi trybu określonego w art. 37 K.p.a., co powoduje, że nie spełniła warunku dopuszczalności skargi, o którym stanowią art. 52 § 1 i 2 oraz art. 53 § 2b p.p.s.a. Przedłożone przez skarżącą do akt pismo skarżącej skierowane do Zarządu Dróg i Transportu w Łodzi z dnia 22 lutego 2026 r. odnośnie odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości, czy też załączony do skargi wniosek skarżącej z dnia 26 stycznia 2026 r. skierowany do Wojewody Łódzkiego oraz Prezydenta Miasta Łodzi o ustalenie odszkodowania za zmniejszenie wartości pozostałej części nieruchomości, a także pismo skierowane do Wojewody Łódzkiego z dnia 8 marca 2026 r. - nie stanowią dowodu wyczerpania trybu z art. 37 K.p.a. Żadne z tych pism nie zostało bowiem skierowane do organu wyższego stopnia w stosunku do Wojewody Łódzkiego, nadto nie nosi cech ponaglenia na bezczynność Wojewody Łódzkiego w sprawie wniosku o ustalenie i wypłatę odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Sąd odrzuca skargę postanowieniem. Odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym (§ 3). O innej przyczynie można mówić w przypadku niepoprzedzenia wniesienia skargi wyczerpaniem przysługujących stronie skarżącej środków zaskarżenia (por. postanowienie NSA z dnia 9 maja 2012 r. sygn. akt II GSK 729/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając zatem na uwadze, że złożona do sądu skarga na bezczynność organu nie została poprzedzona ponagleniem skierowanym do organu wyższego stopnia, należy wskazać, że nie został wyczerpany środek zaskarżenia przysługujący stronie (por. postanowienie WSA w Łodzi z dnia 19 listopada 2021 r., sygn. akt II SAB/Łd 146/21, www.orzeczenia.nsa.gov.pl), co czyni skargę niedopuszczalną. Z tych względów sąd, na podstawie art. 53 § 2b w związku z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. i art. 58 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzekł z kolei w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. Sąd z urzędu zwraca bowiem stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy, co może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. ał