II SAB/Łd 110/12

Dnia 30 listopada 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2012 roku sprawy ze skargi P. T. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. w przedmiocie dokonania kontroli prawidłowości realizowanych robót budowlanych postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącego P. T. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi, zaksięgowaną w dniu 31 sierpnia 2012 r. pod poz. [...]. W dniu 10 kwietnia 2012 r. P. T. wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. o dokonanie kontroli budowy domu jednorodzinnego prowadzonej przez R. i S. S. na działce o nr ewid. [...] obręb [...] przy ul. F. w R. oraz o udzielenie pisemnej odpowiedzi, czy stwierdzono jakiekolwiek nieprawidłowości. W dniu 9 maja 2012r. organ stopnia powiatowego przeprowadził oględziny budynku mieszkalnego, usytuowanego na przedmiotowej nieruchomości, w wyniku których stwierdził, że obiekt realizowany jest zgodnie z okazaną przez inwestorów, ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego przedmiotowego obiektu oraz ustaleniami, określonymi w uchwale nr [...] Rady Miejskiej w R. z dnia [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta R.; obiekt został wytyczony przez uprawnionego geodetę, inwestor dokonał zgłoszenia rozpoczęcia budowy, dziennik budowy prowadzony jest na bieżąco, a na terenie budowy znajduje się tablica informacyjna. Następnie P. T. w piśmie z dnia 9 maja 2012r. złożył do organu stopnia powiatowego wniosek o uzyskanie kserokopii materiału dowodowego zgromadzonego przez ten organ w przedmiotowej sprawie (projektu budowy i dziennika budowy) oraz o wyjaśnienie kwestii dotyczących realizacji obiektu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. pismem z dnia 11 maja 2012r. wyjaśnił, iż zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. to strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, zaś P. T. nie jest stroną tego postępowania. Ponadto wskazał, że P. T. został poinformowany o wynikach przeprowadzonej w dniu 9 maja 2012r. kontroli, a także o tym, iż sprawy dotyczące zakłócenia stosunków wodnych nie należą do organów nadzoru budowlanego. Pismem z dnia 19 maja 2012 r. P. T. złożył do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie w trybie art. 37 k.p.a.., kwestionując brak rozstrzygnięcia wniosku o wydanie żądanych w dniu 9 maja dokumentów. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ odwoławczy wyznaczył organowi powiatowemu termin do załatwienia sprawy do dnia 31 lipca 2012 r. Organ wyjaśnił, że odmowa dostępu do akt sprawy powinna nastąpić w formie postanowienia niezależnie od tego czy wnioskodawca jest stroną w postępowaniu czy też nie jest stroną. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. na podstawie art. 74§ 2 k.p.a. odmówił P. T. wydania kserokopii materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie budowy budynku mieszkalnego na działce nr [...] w R.. Organ wyjaśnił, że w aktach sprawy brak jest dokumentów, które potwierdzają istnienie po stronie P. T. interesu prawnego, a tym samym stwierdzających możliwość uznania go za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę nr [...]. Na powyższe postanowienie zażalenie do Wojewódzkiego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł P.T.. W dniu [...] P. T. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność organu stopnia powiatowego. Wniósł o zobowiązanie organu do wydania aktu administracyjnego w terminie 14 dni od daty doręczenia akt sprawy, zobowiązania organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego bezczynności oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zdaniem skarżącego organ mimo ustawowego obowiązku nie zakończył postępowania poprzez wydanie decyzji lub innego aktu administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. wniósł o oddalenie skargi, przytaczając dotychczasowy przebieg sprawy. Jak wynika z akt sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniami z dnia [...] uchylił postanowienie PINB nr [...] i wyznaczył temu organowi termin do załatwienia sprawy do dnia 15 października 2012 r., a organ powiatowy decyzją z dnia [...] nr [...] umorzył postępowanie w sprawie prawidłowości budowy przedmiotowego budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Zgodnie z treścią przepisu art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012, poz. 270; dalej: p.p.s.a.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie – art. 52 § 2 p.p.s.a.. Powyższe oznacza, iż warunkiem przesądzającym o skutecznym złożeniu skargi do Sądu jest wyczerpanie wszystkich możliwych, służących stronie środków zaskarżenia. W sprawie, w której organ pomimo obowiązku nie wydał w określonym terminie decyzji administracyjnej stronie służy, zgodnie z art. 37 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego zażalenie do organu wyższego stopnia. Dopiero po wyczerpaniu tego środka zaskarżenia stronie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż skarga podlega odrzuceniu, albowiem P. T. nie wyczerpał trybu zażaleniowego z art. 37 § 1 k.p.a.. Co prawda skarżący złożył zażalenie, ale wyraźnie dotyczyło ono nierozpatrzenia podania z dnia 9 maja 2012 r. o udostępnienie dokumentów w toku prowadzonego postępowania. Skarga P. T. z dnia [...] dotyczy natomiast bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. w sprawie kontroli budowy tego domu jednorodzinnego. W tym miejscu wskazać należy, że chociaż dla oceny dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia sposób rozpoznania takiego zażalenia przez organ wyższego stopnia, to znaczenie ma treść zażalenia, która określa czynności jakich nie dokonał organ mimo, że miał taki obowiązek. Zaskarżenie bezczynności organu jest bowiem dopuszczalne tylko w zakresie objętym zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie. Zakres środka zaskarżenia musi być określony w sposób ścisły, nie można domniemywać jego granic, bowiem to on determinuje działania podejmowane przez organ wyższego stopnia, a w konsekwencji ocenę bezczynności organu dokonywaną przez Sąd. Uznanie w przedmiotowej sprawie, że zażalenie złożone w trybie art. 37 K.p.a. dotyczy całego postępowania kontrolnego byłoby niedopuszczalne. Treść zażalenia z dnia 19 maja 2012 r. jasno wskazuje co było intencją P. T., a mianowicie zaskarżenie niezałatwienia w terminie sprawy o udostępnienie dokumentów budowy domu jednorodzinnego na działce sąsiedniej. Tak więc uznać należy, że skarżący nie wyczerpał trybu z art. 37 k.p.a. w sprawie objętej przedmiotową skargą - dotyczącej kontroli budowy przedmiotowego budynku, a jedynie wyczerpał ten tryb w sprawie będącej sprawą wpadkową (incydentalną) tego postępowania – w sprawie nierozpatrzenia podania skarżącego o udostępnienie dokumentów dotyczących budowy budynku na działce sąsiedniej. Wniesienie zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. stanowi warunek formalny wystąpienia przez osobę zainteresowaną ze skargą do sądu administracyjnego. Niezłożenie takiego zażalenia stanowi brak formalny skargi, skutkujący jej odrzuceniem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 1997 roku sygn. akt IV SAB 31/97, Orzecznictwo Sądów Polskich 1998/10, poz. 185). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w postanowieniu. O zwrocie kosztów orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.. n.k-o.