II SAB/Łd 123/24

Dnia 6 grudnia 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2024 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G. na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie w przedmiocie wykonania postanowienia Sądu Rejonowego w Łodzi w postępowaniu o przyznanie świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: odrzucić skargę. ał W piśmie z dnia 4 września 2024 r. M. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Warszawie w przedmiocie wykonania postanowienia Sądu Rejonowego w Łodzi w postępowaniu o przyznanie świadczenia wychowawczego. W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Łodzi VIII Wydział Rodzinny i Nieletnich (sygn. akt. VIII 2097/22) z dnia 20 lipca 2023 r. skarżąca i jej mąż G. G. zostali ustanowieni opiekunami pieczy bieżącej nad nieletnim C. G. W dniu 9 stycznia 2024 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi w trybie zabezpieczenia z urzędu zmienił powyższe postanowienie (w zakresie punktu b) w ten sposób, że na czas trwania postępowania upoważnił dziadków ojczystych małoletniego C. G. do pobierania świadczenia 800+, bez zgody rodziców dziecka. Tego orzeczenia Sądu Rejonowego nie respektuje jednak Prezes ZUS, uznając, że skarżąca nie jest uprawniona do złożenia wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. W ocenie skarżącej bezczynność Prezesa ZUS dotyczy niewykonywania postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi w zakresie upoważnienia dziadków ojczystych do pobierania świadczenia wychowawczego. Ustosunkowując się do treści złożonej skargi przypomnieć należy, że zgodnie z art. 154 § 1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Należy jednak podkreślić, że wskazany tryb dotyczy jedynie orzeczeń sądów administracyjnych i to tylko w określonych przez ustawodawcę okolicznościach. W niniejszej sprawie nie można zatem uznać, iż skarżąca wniosła skargę w wyżej omawianym trybie, gdyż przedmiotem skargi jest bezczynność organu związana z niewykonaniem orzeczenia sądu powszechnego. Obowiązujące prawo nie dopuszcza jednak możliwości kontrolowania przez sąd administracyjny wykonywania postanowień sądu powszechnego (por. postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 25 kwietnia 2014 r. sygn. akt II SAB/Ol 43/14, postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 11 października 2011 r. sygn. akt II SAB/Po 56/11, dostępne na www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z kolei kontrola związania organu administracji wspomnianym przez skarżącą orzeczeniem sądu rejonowego, na którą zdaje się wskazywać treść skargi, winna mieć miejsce w ramach oceny zgodności z prawem wydanej przez organ decyzji w sprawie świadczenia wychowawczego. Wobec powyższego z uwagi na niedopuszczalność skargi, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w postanowieniu. abo