II SAB/Łd 30/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2010 roku skargi A. P. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego 1. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. do wydania aktu w sprawie dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z infrastrukturą, zrealizowanego na działkach nr ewid. 224/16, 224/17, 224/18 w K. przy ul. A 117, w gminie A. w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 2. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. na rzecz A. P. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 4 czerwca 2010r. A. P. złożył bezpośrednio w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. W skardze tej wniósł o zobowiązanie wskazanego organu administracji do zakończenia postępowania w sprawie poprzez wydanie decyzji oraz nałożenie kary finansowej z powodu rażącego naruszenia prawa – art. 35 i art. 36 k.p.a., a także art. 37 § 2 K.p.a. W skardze tej wskazał, iż jako inwestor budynku mieszkalnego zlokalizowanego w miejscowości K. przy ul. A 117, działka nr [...] oczekuje od dnia 6 listopada 2009r. na wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu zamiennego i zobowiązanie do wystąpienia o jego użytkowanie. W dniu 6 listopada 2009r. wraz z decyzją ostateczną [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. akta sprawy zostały przekazane organowi pierwszej instancji celem ponownego rozpoznania sprawy. Od tego czasu wnosił zażalenia na bezczynność organu pierwszej instancji, który nie respektował terminów załatwienia sprawy wskazanych w art. 35 i 36 k.p.a. oraz postanowień wydanych przez organ wyższej instancji na podstawie art. 37 § 2 k.p.a., a nadto bezzasadnie, po upływie terminu wydania decyzji, zawiesił postępowanie w sprawie postanowieniem, które zostało uchylone przez organ drugiej instancji. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 11 czerwca 2010r. zgodnie z art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., skargę tę przekazano w dniu 15 czerwca 2010r. Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Z. celem udzielenia odpowiedzi na skargę i przekazania jej wraz z aktami administracyjnymi. Skarga wraz ze stanowiskiem organu i aktami administracyjnymi została przesłana do sądu w dniu 17 września 2010r. Skarga została złożona w następującym stanie faktycznym: A. P. już w dniu 17 września 2008 roku złożył wniosek wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku wielomieszkaniowego. Decyzją nr [...] PINB w Z. odmówił wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu z uwagi na istotne odstępstwa od projektu architektoniczno- budowlanego. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem [...], kiedy to [...]WINB utrzymał ją w mocy po rozpatrzeniu odwołania inwestorów. Ponowny wniosek o wydanie pozwolenia na użytkowanie A. P. złożył w dniu 22 grudnia 2008 roku. Został poinformowany jedynie pismem o jego przedwczesności. Jednocześnie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie budynku mieszkalnego zrealizowanego w sposób istotnie odbiegający od projektu budowlanego. W związku z zażaleniem na bezczynność [...]WINB wyznaczył organowi I instancji termin do 15 lutego na załatwienie sprawy. Po oględzinach w dniu 16.02.2009 roku inwestor zostaje zobowiązany do złożenia projektu zamiennego w terminie do dnia 31 maja 2009r. Projekt ten składa w dniu 4 marca 2009 roku. Kolejne zażalenie na przewlekłość postępowania inwestor składa 13 sierpnia 2009 roku. Tym razem [...]WINB nie uznaje jego zasadności z uwagi na to, że PINB w Z. wydał decyzję odmawiającą zatwierdzenia projektu zamiennego w dniu [...] (postanowienie [...]WINB nr [...] z dnia [...] - k. 66 akt administracyjnych, czerwona teczka). Decyzją nr [...] z dnia [...] organ odwoławczy uchylił decyzję PINB z dnia [...], odmawiającą zatwierdzenia projektu zamiennego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. postanowieniem nr [...] z dnia [...] zawiesił postępowanie w związku z wszczęciem przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] [...]WINB, w związku ze skargą A. P. Ostateczną decyzją z dnia [...] GINB odmówił stwierdzenia jej nieważności. W lutym [...]WINB ponownie odmówił wyznaczenia Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Z. terminu do załatwienia sprawy. Jednakże rozpoznając kolejne zażalenie A. P. z dnia 13 kwietnia 2010r. na przewlekłość postępowania i bezczynność PINB w Z., postanowieniem nr [...] z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Z. termin do wydania rozstrzygnięcia administracyjnego w sprawie do dnia 31 maja 2010r. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie, podnosząc, iż w dniu 31 maja 2010r., a więc z zachowaniem terminu wyznaczonego postanowieniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...], wydał decyzję nr [...] o odmowie zatwierdzenia projektu zamiennego. Z przekazanych przez organ administracji akt administracyjnych wynikało, iż w dniu 7 czerwca 2010r. decyzję tę doręczono skarżącemu. Następnie na skutek rozpatrzenia jego odwołania od tej decyzji, decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. ją uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oceniając, że decyzja została wydana przedwcześnie i zalecając uzupełnienie postępowania wyjaśniającego. A. P. w piśmie z dnia 17 września 2010r. podtrzymał skargę oświadczając, że nadal oczekuje na rozstrzygnięcie sprawy. Podniósł także, iż na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarga ta została oddalona. Na rozprawie w dniu 4 listopada 2010r. skarżący oświadczył, że w dniu 2 listopada 2010r. odbyły się oględziny jego nieruchomości, nadal oczekuje na rozstrzygnięcie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. W myśl zaś § 2 art. 1 cyt. ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej jako p.p.s.a., skarżącemu przysługuje prawo wniesienia skargi na bezczynność organu, gdy ten uchyla się od wydania decyzji postanowienia albo aktu lub dokonania czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a sprawa ma charakter sprawy z zakresu administracji publicznej. Z powyższego przepisu wynika, że dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji. Skarga na bezczynność stanowi środek służący przeciwdziałaniu przewlekłości postępowania organów administracji publicznej Skarga na bezczynność może zostać zatem wniesiona dopiero po upływie terminu przewidzianego do załatwienia sprawy. Terminy załatwiania spraw w postępowaniu jurysdykcyjnym określają przepisy art. 35 k.p.a. i przekroczenie tych terminów (ewentualnie terminów szczególnych lub przedłużonych w związku z postanowieniami art. 36 k.p.a.) oznacza stan bezczynności zaskarżalnej do sądu administracyjnego (patrz T Woś, H. Knysiak-Molczyk. M. Romańska " Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Stosownie do treści art. 35 §1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. W przypadku, gdy załatwienie sprawy wymaga postępowania wyjaśniającego, winno się ono zakończyć wydaniem rozstrzygnięcia nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 §3 k.p.a.) Trzeba też mieć na uwadze, że zgodnie z art. 52 § 1 i 2 powołanej ustawy skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Innymi słowy, wniesienie skargi do Sądu na bezczynność organu jest możliwe wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 k.p.a., ponieważ zażalenie, o którym mowa w tym przepisie, jest równoznaczne ze środkiem odwoławczym w rozumieniu art. 52 § 1 powołanej ustawy. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, należy ocenić skargę jako uzasadnioną. Postępowanie naprawcze w sprawie inwestycji zrealizowanej przez skarżącego toczy się od stycznia 2009 roku. Przy tym w dniu [...] organ odwoławczy uchylił decyzję PINB w Z. kończącą postępowanie i przekazała sprawę do ponownego rozpoznania, Zatem termin do wydania rozstrzygnięcia upływał z dniem 6 grudnia 2009 roku, zgodnie z art. 35 § 1 k.p.a.. Bez wątpienia sprawa należy do skomplikowanych, równolegle toczyły się postępowania w sprawie decyzji związanych z tą inwestycją (m.in. o stwierdzenie nieważności decyzji o warunkach zabudowy i pozwolenia na budowę, postępowanie przygotowawcze w związku z podejrzeniem poświadczania nieprawdy w dzienniku budowy), ale z uwagi na to, że postępowanie wyjaśniające trwało cały rok 2009, trudno znaleźć usprawiedliwienie dla przyznania organowi I instancji terminu dwumiesięcznego, o którym stanowi art. 35 § 2 k.p.a. zresztą i w tym terminie organ nic nie uczynił. Należy również podkreślić, że nawet taka okoliczność, jak przekazanie akt administracyjnych innemu organowi nie zwalnia organu od prowadzenia postępowania. Nie ma bowiem przeszkód, aby w takim przypadku posługiwać się kopiami dokumentacji. Nie sposób też podzielić stanowiska organu, że wydanie decyzji w dniu [...] czyni zarzut bezczynności bezzasadnym. Decyzja ta bowiem została wyeliminowana z obrotu przez organ II instancji jeszcze przed przekazaniem akt do sądu. Jak wynika z uzasadnienia rozstrzygnięcia organu odwoławczego została ona wydana bez uwzględnienia zebranego w sprawie materiału, w tym opinii innych organów, wiążących w sprawie, nie ustalono tak elementarnej kwestii, jak zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Biorąc pod uwagę, iż postępowanie oczy się bez mała dwa lata i jest to kolejna decyzja, trudno nie podzielić obaw skarżącego, że wydanie decyzji w dniu [...] służyło głównie jako argument w toczącym się postępowaniu ze skargi na bezczynność. Dostrzegając trudność w prowadzeniu postępowania, skomplikowany stan sprawy nie sposób zaakceptować sytuacji, gdy strona zmuszona jest oczekiwać na zakończenie sprawy tak długo ponad przewidziane prawem terminy. Wreszcie- w sprawie ze skargi na bezczynność sąd ocenia stan sprawy w dacie orzekania, a bezspornie do czasu zamknięcia rozprawy nie została wydana decyzja kończąca postępowanie. Należy też uznać, iż zażalenie skarżącego z dnia 13 kwietnia 2010 roku wyczerpuje tryb zaskarżenia, przewidziany w art. 37 k.p.a. Nie sposób wymagać, aby skarżący oczekujący na ostateczne rozstrzygnięcia był zobowiązany każdorazowo do składania zażaleń w trybie art. 37 § 2 k.p.a., skarga dotyczy wszak bezczynności w postępowaniu, a więc w załatwieniu całej sprawy. Z powyższych względów są uznał zarzut bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. za zasadny i uwzględnił skargę na podstawie art. 149 p.p.s.a., zobowiązując organ do wydania rozstrzygnięcia w zakreślonym terminie. O kosztach orzeczono z mocy art. 200 p.p.s.a. A.D.