II SAB/Łd 41/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-05-27

Skład orzekający: Agnieszka Grosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, gdy strona nie przedstawiła wymaganych informacji o stanie majątkowym i rodzinnym pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać przyznane tylko wtedy, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. W przypadku nieprzedstawienia przez stronę uzupełniających informacji o stanie majątkowym i rodzinnym, które są niezbędne do oceny zdolności płatniczej, wniosek o prawo pomocy należy odmówić.
Stan faktyczny
B.B. złożył skargę na Okręgowy Sąd Aptekarski Izby Aptekarskiej w Łodzi w sprawie udostępnienia informacji publicznej oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżący przedstawił oświadczenie o stanie majątkowym i rodzinnym, wskazując dochody z wynajmu mieszkania oraz zleceń, ale nie przedstawił oszczędności ani innych wartościowych składników majątku. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji o dochodach i majątku, w tym rodziców, oraz o rachunkach bankowych i kosztach utrzymania, nie dostarczył wymaganych danych.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 27 maja 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B.B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.B. na bezczynność Okręgowego Sądu Aptekarskiego Izby Aptekarskiej w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. AG II SAB/Łd 41/14 U Z A S A D N I E N I E B.B. wniósł skargę na Okręgowego Sądu Aptekarskiego Izby Aptekarskiej w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Jak wynika z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący utrzymuje się z wynajmu 72-mterowego mieszkania (1800 zł) oraz pomocy rodziców, gdyż po opłaceniu czynszu za mieszkanie, kosztów paliwa do samochodu czy karty do telefonu "niewiele pozostaje mi na przeżycie". Strona oświadczyła, że w kwietniu podpisała dwie umowy, z których otrzyma wynagrodzenie w maju – 2400 zł i czerwcu – 3000 zł. Skarżący nie zadeklarował posiadania żadnych oszczędności ani innego wartościowego majątku. W wykonaniu zarządzenia Referendarza sądowego z dnia 22 kwietnia 2014 r., na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) – dalej p.p.s.a., skarżący został wezwany do udzielenia dodatkowych informacji dotyczących stanu rodzinnego i majątkowego, w tym do przedstawienia informacji o dochodach i majątku rodziców, nadesłania wyciągów z rachunków bankowych, których skarżący jest posiadaczem lub współposiadaczem oraz informacji o kredytach i lokatach, a także o ponoszonych miesięcznie kosztach utrzymania, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. Pismo sądowe zawierające wezwanie zostało doręczone stronie w dniu 29 kwietnia 2014 r., jednak skarżący nie nadesłał żądanych informacji. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że wniosek skarżącego nie może zostać uwzględniony. W pierwszej kolejności należy wskazać, że wnioskodawca wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Oznacza to, iż skarżący zobowiązany był do wykazania, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Przedstawione przez skarżącego informacje nie dają jednak podstaw do twierdzenia, iż skarżącego zaliczyć można do kręgu osób, którym przypisać można stopień ubóstwa, warunkujący przyznanie prawa pomocy, gdyż przedstawionych na urzędowym formularzu informacji nie można uznać za wystarczające do takiej oceny. Wobec tego zasadnym stało się wezwanie strony skarżącej do udzielenia dodatkowych informacji, jednak obowiązek ten nie został wykonany. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. W rozpoznawanej sprawie, analiza złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach w ograniczony sposób dawała podstawy do ustalenia zdolności płatniczych skarżącego. Tym samym zaistniała konieczność wezwania strony do przedstawienia uzupełniających informacji, które wskazywałyby na rzeczywistą niemożność strony poniesienia kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Należy bowiem podkreślić, iż podejmując rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania prawa pomocy Referendarz sądowy orzeka w oparciu o informacje zawarte w złożonym oświadczeniu o stanie majątkowym i rodzinnym. Jeżeli natomiast dane zawarte w oświadczeniu są niekompletne bądź niewystarczające do oceny zdolności płatniczych strony, Referendarz sądowy ma prawo, w oparciu o art. 255 p.p.s.a., wezwać stronę do ich uzupełnienia, jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie. Mimo wezwania, strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych informacji, co spowodowało, iż jej sytuacja rodzinna i materialna nie mogła zostać oceniona. Brak aktywności strony w wykazaniu przesłanek przyznania prawa pomocy, znajdujący wyraz w niewykonaniu wezwania z dnia 22 kwietnia 2014 r. przesądzić musi o nieuwzględnieniu zgłoszonego żądania. Jednocześnie warto zauważyć, iż strona oświadczyła, że w miesiącu maju i czerwcu otrzyma wynagrodzenie z tytułu wykonywanych zleceń, co pozwoli skarżącemu na uiszczenie wymaganych kosztów sądowych. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu AG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło