II SAB/Łd 5/08

Dnia 19 maja 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Protokolant Specjalista Lidia Porczyńska, po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2008 roku na rozprawie sprawy ze skargi B. S. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie nakazania usunięcia obornika 1. zobowiązuje Wójta Gminy G. do wydania w terminie 30 dni od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku rozstrzygnięcia w sprawie; 2. zasądza od Wójta Gminy G. na rzecz B. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 14 stycznia 2008r. B. S. wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy G. w sprawie usunięcia obornika. W skardze tej podał, że w związku z tym, iż nie otrzymał od Wójta Gminy G. odpowiedzi na pismo z dnia 16 października 2007r., w piśmie z dnia 20 listopada 2007r. skierował do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. skargę na jego bezczynność. Skargę tę Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało Radzie Gminy G., która udzieliła mu na nią odpowiedzi pismem z dnia 12 grudnia 2007r. Żaden z wymienionych organów nie zajął jednak merytorycznego stanowiska w sprawie. "Komisja zorganizowana przez Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. poleciła przesunąć obornik o 60 cm", podczas gdy, zdaniem skarżącego, obornik powinien zostać przesunięty o 200 m od granicy z jego nieruchomością. Wójt Gminy G. winien natomiast wydać stosowaną decyzję w oparciu o ustawę z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. B. S. nadmienił również, iż obornik jest składowany bezpośrednio na gruncie, a nie na płycie betonowej, zaś A. W. i T. J. niezgodnie z prawem od 7 lat prowadzą działalność gospodarczą związaną z obróbką drewna. W budynku gospodarczym, nielegalnie użytkowanym jako tartak, A. W. zorganizował stajnie oraz skład słomy dla koni, a obok tego budynku składuje obornik. Ponadto w skardze tej B. S. zawarł wniosek o zwrot kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy G. wniósł o jej oddalenie jako bezprzedmiotowej oraz obciążenie skarżącego kosztami postępowania. W uzasadnieniu podniósł, że w wyniku podjętych działań, tj. przeprowadzenia kontroli w terenie, wydane zostały zalecenia dotyczące przesunięcia obornika, tak by zostały zachowane wymogi określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. nr 132, poz. 877). Zalecenia te zostały wykonane, co stwierdzono podczas ponownej kontroli w terenie. Organ administracji zauważył ponadto, że w sprawie tej toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi postępowanie ze skargi B. S. na bezczynność (sprawa sygn. akt II SAB/Łd 32/07). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co wynika z treści art. 1 § 2 powołanej ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych i w myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. w związku z pkt 1 - 4 tego przepisu obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów administracji w sprawach, które winny zostać zakończone wydaniem decyzji administracyjnej, postanowieniem, na które służy zażalenie albo kończącym postępowanie, a także postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, postanowieniem w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innymi aktami lub czynnościami z zakresu administracji publicznej dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W przypadku wniesienia skargi na bezczynność organu administracji kognicja sądu administracyjnego jest więc ograniczona wyłącznie do badania, czy na organie administracji ciążył wynikający z przepisów prawa obowiązek podjęcia w określonej formie i terminie aktu lub czynności. Zadaniem sądu w postępowaniu tym jest zatem jedynie ustalenie, czy istnieją podstawy do załatwienia sprawy przez organ administracji w przewidzianym przez przepisy prawa terminie, a nie jego zastępowanie w rozstrzyganiu sprawy administracyjnej. Zgodnie z art. 61 § 1 K.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony, a więc osoby legitymującej się interesem prawnym, lub z urzędu. Datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej (art. 61 § 3 K.p.a.). Po otrzymaniu takiego żądania organ administracji winien podjąć czynności wyjaśniające i ocenić czy żądanie dotyczy sprawy indywidualnej, a w konsekwencji załatwić ją w sposób przewidziany w Kodeksie postępowania administracyjnego, czyli wydając decyzję rozstrzygającą sprawę co do jej istoty (art. 104 § 1 i 2 K.p.a.) lub o umorzeniu postępowania - w razie bezprzedmiotowości postępowania (art. 105 § 1 K.p.a.). Obowiązkiem organów administracji wynikającym z art. 35 § 1 K.p.a., a jednocześnie zasadą postępowania administracyjnego, jest załatwianie spraw bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (art. 35 § 2 K.p.a.). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, o czym stanowi art. 35 § 3 K.p.a. Przy czym, do powyższych terminów nie wlicza się jedynie terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Obowiązek ten ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 1 i 2 K.p.a.). Z akt sprawy wynika, że w piśmie z dnia 16 października 2007r. skierowanym do Wójta Gminy G. skarżący wniósł "o nakazanie usunięcia sterty obornika" z działki T. J. o nr ewid. [...], która bezpośrednio graniczy z jego nieruchomością. Organ administracji podjął wprawdzie czynności wyjaśniające - w dniach 21 i 30 listopada 2007r. dokonano oględzin nieruchomości, lecz nie zakończył postępowania ani w terminie określonym w art. 35 K.p.a., ani w sposób przewidziany w art. 104 § 1 K.p.a. (bądź art. 105 § 1 K.p.a.). Nie stanowi bowiem załatwienia sprawy w rozumieniu powołanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ani sformułowanie w protokole z oględzin przeprowadzonych w dniu 21 listopada 2007r. zaleceń co do miejsca magazynowania odchodów pochodzenia zwierzęcego w sposób zgodny z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie, ani stwierdzenie w protokole z dnia 30 listopada 2007r., iż zalecenia te zostały zrealizowane, ani nawet pismo Wójta Gminy G. z dnia 13 grudnia 2007r., nr [...] informujące skarżącego o podjętych w sprawie czynnościach oraz dokonanych przez organ ustaleniach. Z treści odpowiedzi na skargę oraz akt administracyjnych nie wynika natomiast by istniały jakiekolwiek okoliczności, które usprawiedliwiłyby zwłokę organu, o jakich stanowi art. 35 § 5 K.p.a. W ocenie Sądu powyższe okoliczności wskazują na bezczynność Wójta Gminy G. w sprawie zainicjowanej wnioskiem B. S. z dnia 16 października 2007r. Dodać zaś przy tym trzeba, że przed wniesieniem skargi do Sądu, w trybie art. 37 K.p.a. skarżący wniósł zażalenie na bezczynność Wójta Gminy G. (pismo z dnia 20 listopada 2007r.), które Rada Gminy G. uznała za zasadne, o czym świadczy stanowiące załącznik do skargi jej pismo z dnia 12 grudnia 2007r., nr [...] skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. Tym samym strona dopełniła wynikającego z art. 52 § 1 p.p.s.a. wymogu wyczerpania środków zaskarżenia warunkującego dopuszczalność skargi na bezczynność organu. Po wniesieniu do Sądu skargi nie zaszły natomiast przesłanki do umorzenia postępowania, gdyż Wójt Gminy G. nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z uwagi zaś na sformułowanie przez organ administracji w odpowiedzi na skargę zarzutu niedopuszczalności skargi z uwagi na zawisłą przed tutejszym Sądem sprawę ze skargi B. S. o sygn. akt II SAB/Łd 32/07, wyjaśnić nadto trzeba, iż sprawa o wskazanej sygn. akt istotnie dotyczy bezczynności Wójta Gminy G. Jednakże jej przedmiotem jest kwestia zgodności sposobu zagospodarowania przez A. W. nieruchomości o nr ewid. [...] położonej w miejscowości K., co Sąd ustalił w oparciu o akta tejże sprawy. Zawisła przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi sprawa ze skargi B. S. na bezczynność Wójta Gminy G. o sygn. akt II SAB/Łd 32/07 dotyczy zatem bezczynności tego organu w zupełnie innej sprawie administracyjnej. W związku z tym, zarzut ten należało uznać za niezasadny, a tym samym niemogący mieć wpływu na wynik rozpatrywanej sprawy. Z tych przyczyn, Sąd na podstawie art. 149 p.p.s.a. orzekł, jak punkcie 1 wyroku. Przy czym zaznaczyć trzeba, iż nie przesądza to o zasadności merytorycznych żądań sformułowanych w skardze, gdyż jak już wyżej wskazano, w postępowaniu toczącym się na skutek skargi na bezczynność sąd nie może badać zagadnień merytorycznych stanowiących podstawę wniosku strony inicjującego postępowanie administracyjne. Podstawę orzeczenia o kosztach postępowania stanowią natomiast art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. A.D.