II SAB/Łd 58/15

Dnia 23 września 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi V. T. i J. H. na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego postanawia: odrzucić skargę. a.bł. V. T. i J. H. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Starosty [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 kwietnia 2015 r. skarżący zostali wezwani do usunięcia braków formalnych skargi poprzez wykazanie, iż przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego wystąpili do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność w trybie art. 37 § 1 k.p.a. oraz do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. W dniu 22 kwietnia 2015 r. wpłynęły do sądu trzy pisma procesowe, dwa od skarżących oraz jedno pismo złożone przez skarżącego. Pierwsze - z dnia 17 kwietnia 2015 r., w którym skarżący wyjaśnili, że ich skargi dotyczą bezczynności Starosty [...] w zakresie dwóch wniosków z dnia [...] i z dnia [...]. Do pisma załączyli plik dokumentów. Drugie - z dnia 15 kwietnia 2015 r. będące odpowiedzią na wezwanie sądu do usunięcia braków formalnych skargi, do którego załączyli plik dokumentów związanych z rozpoznaniem wniosku o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego. Trzecie - z dnia 17 kwietnia 2015 r., do którego skarżący załączył kserokopie dokumentów dotyczących zażaleń, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata oraz pismo z dnia 17 kwietnia 2015 r. uzupełniające wniosek o przyznanie prawa pomocy. Stosowne wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi i braku fiskalnego doręczono skarżącym w dniu 13 maja 2015 r. Odbiór obu przesyłek pokwitowała własnoręcznym podpisem W. H., jako dorosły domownik. Termin do uzupełnienia braków skargi biegł od dnia 14 maja 2015 r. do dnia 20 maja 2014 r. Postanowieniem z dnia 30 kwietnia 2015 r. starszy referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i oddalił wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Niezadowolony z powyższego rozstrzygnięcia J. H. wniósł sprzeciw do sądu, który postanowieniem z dnia 2 czerwca 2015 r. przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi ponad kwotę 50 zł oraz ustanowienie adwokata, a w pozostałym zakresie oddalił wniosek. Na podstawie zarządzenia sędziego sprawozdawcy pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez wykazanie, że przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego skarżący wystąpił do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność w trybie art. 37 § 1 k.p.a. oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Powyższe wezwanie pełnomocnik skarżącego otrzymał w dniu 22 lipca 2015 r. Wobec powyższego termin do uzupełnienia braków skargi biegł od dnia 23 lipca 2015 r. do dnia 29 lipca 2015 r. i upłynął bezskutecznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści § 32 ust. 1 i 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 września 2003 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz.U. nr 169, poz. 1646 ze zm.) po wniesieniu skargi do sądu przewodniczący wydziału niezwłocznie bada, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym i czy został uiszczony wpis, a w razie potrzeby wzywa do usunięcia braków formalnych oraz do uiszczenia wpisu chyba, że został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wezwanie do uiszczenia wpisu należy połączyć z wezwaniem do usunięcia braków formalnych skargi. W myśl art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej w tekście "p.p.s.a.", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie – art. 52 § 2 w/w ustawy. Powyższy przepis statuuje zasadę pierwszeństwa postępowania administracyjnego w stosunku do postępowania sądowego, zgodnie z którą skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków odwoławczych. Zasada ta ma również zastosowanie w sprawach, w których przedmiotem skargi jest bezczynność organu. W przypadku bezczynności organu administracji publicznej takim środkiem jest wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Zażalenie to służy do organu wyższego stopnia nad organem pozostającym w bezczynności, a jeżeli nie ma takiego organu strona winna wezwać organ pozostający w bezczynności do usunięcia naruszenia prawa. Z kolei, w myśl art. 230 p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały (§ 1). Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (§ 2). Sąd nie podejmie jednak żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący, wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania (art. 220 § 1 w/w p.p.s.a.). Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (§ 3). W rozpoznawanej sprawie skarżący, pomimo wezwania sądu i pouczenia o ewentualnych skutkach uchylenia się od wykonania nałożonych obowiązków, nie wykazali, ażeby przed złożeniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na bezczynność Starosty [...] wnieśli zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia. Nadesłane przy pismach z dnia 15 kwietnia 2015 r. i 17 kwietnia 2015 r. dokumenty bezspornie nie świadczą o wyczerpaniu trybu zażaleniowego przed wniesieniem skargi do sądu. Nadto wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego z dnia 7 kwietnia 2015 r., pomimo skutecznego doręczenia zarządzenia w przypadku V. T. pozostało bez żadnej odpowiedzi. Podobnie rzecz się przedstawia z wezwaniami pełnomocnika skarżącego z dnia 10 lipca 2015 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do wykazania, iż przed złożeniem skargi skarżący wystąpił do organu wyższego stopnia z zażaleniem na bezczynność w trybie art. 37 § 1 k.p.a. W tej sytuacji sąd nie mógł nadać skardze dalszego biegu i zobligowany był orzec o jej odrzuceniu. O powyższym sąd orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a, art. 220 § 3 p.p.s.a. a.bł.