II SAB/Łd 66/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Asesor WSA Anna Dębowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. C. na bezczynność Dyrektora A z siedzibą w Ł. w sprawie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania do rozpoznania wniosku; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora A na rzecz skarżącej A.C. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. dc II SAB/Łd 66/21 Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga A.C. na bezczynność Dyrektora A z siedzibą w Ł. w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Z akt sprawy wynika, że skarżąca 23 lutego 2021 r. wiadomością e-mail wysłaną na internetową skrzynkę odbiorczą A, powołując się na art. 61 Konstytucji RP wniosła o udzielenie odpowiedzi na dziewięć zagadnień dotyczących funkcjonowania instytucji: 1. umowa dyrektora instytucji z organizatorem wraz z załącznikami; 2. link do BIP instytucji; 3. link do statutu instytucji w BIP; 4. informacja o nagrodach, przyznanych dyrektorowi K.D.; 5. lista pracowników instytucji, wraz ze stanowiskami oraz wynagrodzeniami, z wyszczególnieniem premii/nagród, za grudzień i styczeń 20/21; 6. informacja o podróżach służbowych dyrektora D. w okresie czerwiec 2020-luty 2021: cel, miejsce, koszty; 7. materiały edukacyjne powstałe w projekcie "Edukacja estetyczna"; 8. wykaz umów zawartych z osobami prawnymi i fizycznymi, w związku z realizacją projektu "Edukacji estetycznej"; 9. Wpływy instytucji w 2020 i 2021 roku - z podaniem źródła, tytułu, kwoty. W odpowiedzi na powyższe zapytanie 17 marca 2021 r. sekretarz Instytucji Kultury wskazała, iż opóźnienie w przesłaniu odpowiedzi wynika z obiektywnych trudności w organizacji pracy i działaniu w ustawowym okresie na udzielenie odpowiedzi wynikających z choroby Covid-19, na którą zapadli pracownicy instytucji. Ponadto udzielono skarżącej informacji: 1. w załączniku przekazano zarządzenie o powołaniu Dyrektora Instytucji Kultury; 2. podano link do strony BIP Urzędu Miasta Ł. odnośnie do A; ponadto link do strony BIP Urzędu Miasta Ł. o nieznanej treści; 3. wyjaśniono, że Dyrektor A nie miał przyznanych nagród; 4.podano listę sześciu pracowników A ze wskazaniem stanowisk, wynagrodzeń podstawowych za grudzień 2020 r. i styczeń 2021 r. oraz wysokości nagród wypłaconych w grudniu 2020 r.; 5. wyjaśniono, że w okresie czerwiec 2020 - luty 2021 Dyrektor K.D. odbył jedną podróż służbową do Warszawy w dniu 12.01.2021 r. w celu podjęcia współpracy z Radiem B. Koszt podróży to 93 zł (podróż PKP). 6. podano link do strony z materiałami edukacyjnymi, powstałymi w projekcie "Edukacja estetyczna"; 7. podano wykaz umów zawartych z osobami prawnymi i fizycznymi, w związku z realizacją projektu "Edukacji estetycznej" ze wskazaniem tych osób oraz wartości umów. 8. podano link do strony z wykonania planu finansowego i wpływy instytucji w 2020 roku. Również 17 marca 2021 r. skarżąca A. C. zwróciła się ponownie do A z zapytaniem: "podany link do BIP nie jest linkiem do BIP instytucji, ale BIP urzędu miasta. Czy instytucja A posiada swój BIP? Przypominam, że to obowiązek wynikający z ustawy. Wnoszę ponownie o link do BIP instytucji (powadzonego przez instytucję, z wymaganymi informacjami, o których mowa w u.d.i.p)." Na powyższe skarżąca otrzymała następująca odpowiedź 19 marca 2021 r.: "Na dole naszej strony internetowej znajdzie Pani statut: httos://www.A.ol/ BIP instytucji jest w opracowaniu, ze względu na rozbudowę strony internetowej. Będzie dostępny prawdopodobnie w przyszłym tygodniu." W skardze (nadanej w placówce pocztowej 15 marca 2021 r.) do tutejszego Sądu A. C. zarzuciła organowi naruszeni art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2020 r., poz. 2176 z późn. zm.) [dalej: ustawa o dostępie do informacji publicznej] poprzez nieudostępnienie żądanej informacji objętej jej wnioskiem z 23 lutego 2021 r. pomimo upływu terminu ustawowego. Strona wskazała, że bez wątpienia informacja wnioskowania stanowi informację publiczną, gdyż jest informacją o sposobie funkcjonowania organu, a ponadto organ ten jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, bowiem jest instytucją kultury w rozumieniu ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej. Wobec powyższego strona wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, orzeczenie o jej charakterze i zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku strony, a ponadto zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa przez radcę prawnego i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o: 1. odrzucenie skargi jako nieopłaconej; ewentualnie 2. odrzucenie skargi ewentualnie umorzenie postępowania w zakresie stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, orzeczenie o jej charakterze i zobowiązania organu do rozpoznania wniosku strony; 3. obciążenie skarżącej kosztami postępowania; 4. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym w trybie niejawnym. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, opóźnienie w udzieleniu informacji wynikało z faktu, iż chorował dyrektor oraz sekretarz, asystent pozostawała w kwarantannie z uwagi na kontakt z w/w osobami. W związku z powyższym niemożliwym był dostęp do dokumentów i informacji znajdujących się w siedzibie instytucji w czasie izolacji i kwarantanny zespołu "A". Istotnym pozostaje, że odpowiedź na wniosek skarżącej został udzielony w najbliższym możliwym terminie działania pracowników A, tj. 17 marca 2021 r. W wiadomości e-mail z udzieloną informacją sekretarz przeprosiła skarżącą za opóźnienie i wskazała jej powód. Nie sposób wobec tego działania ocenić jako celowe i rażące. Co ważne odpowiedź została udzielona skarżącej przed wpływem skargi do "A", i tym samym domaganie się nakazania instytucji rozpoznania wniosku jest bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.). Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.]. Stosownie do treści art. 119 pkt 4 ustawy p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Z tego względu Sąd rozpoznał sprawę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym – bez wyznaczania rozprawy. Zgodnie z treścią art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a ustawy p.p.s.a. zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności lub zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149a § 1a ustawy p.p.s.a.). Orzekając w sprawie ze skargi na bezczynność należy zatem przede wszystkim ocenić, czy w dacie wnoszenia skargi oraz w dacie wyrokowania organ administracji pozostawał w stanie bezczynności - i w tym zakresie ewentualnie zobowiązać organ do wydania aktu lub podjęcia czynności, bądź też umorzyć postępowanie jeżeli bezczynność ustała po wniesieniu skargi. O ile sąd stwierdzi istnienie stanu bezczynności przynajmniej w dacie wniesienia skargi, powinien orzec również, czy w związku ze stwierdzoną bezczynnością miało miejsce rażące naruszenie prawa oraz czy zasadne jest wymierzenie grzywny lub przyznanie sumy pieniężnej od organu na rzecz strony skarżącej. W pierwszym rzędzie, przechodząc do rozpoznania sprawy zauważyć należy, że brak jest podstaw do odrzucenia skargi z przyczyn podniesionych przez organ, albowiem – jak to wynika bezsprzecznie z akt sprawy – strona skarżąca prawidłowo i w ustawowym terminie uiściła wpis od skargi w niniejszej sprawie. Przystępując zatem do merytorycznych rozważań należy wskazać, iż bezczynność organu administracji publicznej, zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Ustawodawca zdefiniował bezczynność jako niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych, ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). W przypadku spraw dotyczących dostępu do informacji publicznej organ administracji pozostaje zatem w bezczynności wówczas, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2019, poz. 1429 ze zm.) [dalej: ustawa o dostępie do informacji publicznej], nie odmówił udostępnienia informacji na podstawie tej ustawy, nie umorzył postępowania w myśl art. 14 ust. 2 powoływanej ustawy, bądź też nie odmówił udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem przez stronę warunku wskazanego w art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W dalszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Pojęcie informacji publicznej jest ujmowane szeroko i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich. Prawo do informacji publicznej obejmuje m.in. dostęp do dokumentów, zarówno tych bezpośrednio wytworzonych przez organ, tych, których organ używa przy realizacji zadań przewidzianych prawem, jak i tych, które tylko w części dotyczą organu, nawet, gdy nie pochodzą wprost od niego. O zakwalifikowaniu określonej informacji, jako podlegającej udostępnieniu decyduje treść i charakter informacji. Zawartą w art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej ogólną definicję doprecyzowuje art. 6 ust. 1 powołanej ustawy, który wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze informacji publicznych. Za informację taką uznaje się wszelkie informacje wytworzone przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym (komunalnym bądź Skarbu Państwa), jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone. Tak więc pojęcie informacji publicznej odnosi się do wszelkich spraw publicznych, również wówczas, gdy informacja nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie się do nich odnosi. Stosownie do art. 9 i 10 ustawy z 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (tj. Dz.U. z 2020 r., poz. 194) prowadzenie działalności kulturalnej jest zadaniem własnym jednostek samorządu terytorialnego o charakterze obowiązkowym. Centrum kultury jest jednostką organizacyjną, wykonującą zadania publiczne samorządu gminnego, a dyrektor takiego centrum jako podmiot je reprezentujący - w zakresie wykonywania obowiązków związanych z kierowaniem jednostką organizacyjną - ma obowiązek udostępniania informacji publicznej. Przedmiotem skargi jest bezczynność dyrektora instytucji kultury w zakresie udostępnienia informacji dotyczących funkcjonowania tej instytucji: powołanie dyrektora, adres Biuletynu Informacji Publicznej, statut instytucji, informacja o nagrodach przyznanych dyrektorowi; lista pracowników instytucji, wraz ze stanowiskami oraz wynagrodzeniami, z wyszczególnieniem premii/nagród, za grudzień i styczeń 20/21;. informacja o podróżach służbowych dyrektora; materiały edukacyjne powstałe w projekcie "Edukacja estetyczna"; wykaz umów zawartych z osobami prawnymi i fizycznymi, w związku z realizacją projektu "Edukacji estetycznej"; źródła finansowania. Za informacje publiczne należy uznać informacje odnosząc się do podmiotów wykonujących funkcje publiczne lub gospodarujących mieniem publicznym niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone (por. wyrok NSA z 30 października 2002 r., II SA 181/02). Wspomniana wykładnia pojęcia informacji publicznej opiera się przede wszystkim na treści art. 61 Konstytucji RP, wskazującego jako kryterium udostępniania informacji, czy dotyczy ona działalności organów władzy publicznej lub osób pełniących funkcje publiczne. Z powyższych względów niewątpliwie uznać należy, że żądane przez skarżącą informacje należą do kategorii informacji publicznej, co też nie było kwestionowane przez organ. Z akt sprawy niniejszej wynika, iż w chwili wniesienia skargi (nadanej w placówce pocztowej 15 marca 2021 r.) organ pozostawał bezczynny, gdyż dopiero pismami z 17 oraz 19 marca 2021 r. udzielono skarżącej informacji, o które wnosiła we wniosku z 23 lutego 2021 r. Należy zatem stwierdzić, iż organ uchybił ustawowemu terminowi do udzielenia informacji publicznej (który minął 10 marca 2021 r.) i do 19 marca 2021 r. pozostawał w bezczynności. Okoliczność udostępnienia informacji, nawet po wniesieniu skargi, rodzi jednakże ten skutek, że postępowanie w zakresie zobowiązania organu do dokonania wymaganych czynności w dniu orzekania przez Sąd staje się bezprzedmiotowe. Tym samym postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącej podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe. Wobec tej konstatacji uznać należy, że w sprawie zaszła przesłanka do umorzenia postępowania ze skargi na bezczynność, albowiem bezczynność organu ustała po wniesieniu skargi. Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt 1 wyroku. Jednocześnie w ocenie składu orzekającego w tej sprawie, ów stan bezczynności nie miał charakteru rażącego naruszenia prawa, bowiem trwał stosunkowo krótko oraz – co istotne - wynikał z obiektywnych trudności w organizacji pracy i działaniu w ustawowym okresie na udzielenie odpowiedzi wynikających z choroby Covid-19, na którą zapadli pracownicy instytucji. Ocenić więc należy, że bezczynność nie była zamierzona i wynikała z obiektywnych czynników uniemożliwiających działanie organu. Uwzględniając motywy działania nie można dopatrzeć się złej woli instytucji w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Sąd dał wiarę wyjaśnieniom organu, że działanie to nie było zamierzone. Z tych też względów uznać należało, że nie mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a ustawy p.p.s.a. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która w ocenie Sądu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa (pkt 2 wyroku). O kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt 3 wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 ustawy p.p.s.a. Na zasądzone koszty złożyła się kwota wpisu od skargi (100 złotych) oraz wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości 480 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2018 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tj.: Dz.U. 2018 r., poz. 265). dc