II SAB/Łd 67/21

Dnia 26 maja 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2021 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. N. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej H. N. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi, zaksięgowaną dnia 19 kwietnia 2021 r., pod poz. [...]; 3. zwrócić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżącej H. N. kwotę 100 (sto) złotych, uiszczoną nienależnie tytułem wpisu sądowego od skargi, zaksięgowaną dnia 10 maja 2021 r., pod poz. [...]. B.A. H. N. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi w formie dokumentu elektronicznego skargę na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga stanowiła załącznik do wniesionego w formie dokumentu elektronicznego pisma z dnia 20 marca 2021 r. i nie została podpisana przez skarżącą kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 8 kwietnia 2021 r. skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 złotych. Wezwanie doręczono stronie w dniu 16 kwietnia 2021r., zaś dnia 19 kwietnia 2021 r. strona uiściła wpis od skargi (100 zł). Następnie na podstawie zarządzenia z dnia 27 kwietnia 2021r. wezwano skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi - poprzez nadesłanie podpisanej skargi. Jednocześnie poinformowano skarżącą, że zarówno skarga złożona bezpośrednio do organu jak i ta wniesiona za pośrednictwem sądu (obie z dnia 19 lutego 2021r.), stanowiące załączniki do ePism zatytułowanych "ZAWIADOMIENIE", nie zostały opatrzone żadnym podpisem. Powyższe wezwanie doręczono skarżącej, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w dniu 30 kwietnia 2021 r., jednakże strona nie wykonała wezwania w zakreślonym terminie. W piśmie z dnia 3 maja 2021 r. skarżąca wskazała, że zarówno skarga jak i jej załączniki zostały podpisane podpisem zaufanym, dlatego też nie będzie "wysyłać kolejny raz tego samego". W piśmie z dnia 5 maja 2021 r. skarżąca powołała się na zakłócenie pracy w systemie bankowości elektronicznej i wyjaśniła, że w momencie usunięcia awarii dokona wpłaty wpisu m.in. w sprawie II SAB/Łd 67/21. W dniu 10 maja 2021r. na rachunek Sądu skarżąca ponownie uiściła kwotę 100 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Stosownie do treści art. 57 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnego (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów pisma w postępowaniu sądowym jest jego podpisanie - przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Określony w ustawie warunek formy pisemnej uważa się za zachowany, jeżeli dokument elektroniczny został podpisany w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a (art. 12b § 1 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 46 § 2a p.p.s.a. w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ponadto zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (art. 46 § 2b p.p.s.a.). Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący na mocy art. 49 § 1 p.p.s.a. wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W niniejszej sprawie skarżąca wniosła skargę drogą elektroniczną. Skargę stanowił załącznik do pisma przewodniego zatytułowanego "ZAWIADOMIENIE ZAWIADOMIENIE O WNIESIENIU SKARGI DO WSA". W związku z tym, że podpis elektroniczny został złożony przez skarżącą jedynie pod pismem przewodnim, Sąd wezwał skarżącą do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi, braku formalnego skargi przez nadesłanie podpisanej skargi. Wezwanie wraz z pouczeniem o skutkach niewykonania powyższego obowiązku oraz o treści art. 46 § 2a p.p.s.a. zostało doręczone skarżącej w dniu 30 kwietnia 2021r. Siedmiodniowy termin do usunięcia braku formalnego skargi upłynął zatem bezskutecznie w dniu 7 maja 2021 r. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, który Sąd na gruncie niniejszej sprawy w pełni podziela, że z uwagi na kategoryczne brzmienie art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a. nie można przyjmować, iż opatrzenie wyłącznie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, czyli w niniejszej sprawie skargi będącej załącznikiem dokumentu. Należy przy tym zwrócić uwagę, że ustawodawca w art. 46 p.p.s.a. rozróżnił podpisywanie dwóch elementów korespondencji elektronicznej: podpisywanie pisma wnoszonego w formie dokumentu elektronicznego (§ 2a) oraz podpisywanie załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (§ 2b), których dotyczą zasady podpisywania przewidziane w art. 46 § 2a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 46 § 2b p.p.s.a. zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego. W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że skarżąca, mimo wezwania, nie usunęła braku formalnego skargi (por. postanowienia NSA z dnia 11 lutego 2021 r., III OZ 107/21, z dnia 23 lutego 2021 r., III OZ 106/21). Tożsamy pogląd, że opatrzenie pisma przewodniego zaufanym podpisem elektronicznym nie skutkuje podpisaniem całego dokumentu elektronicznego, w tym skargi stanowiącej załącznik do dokumentu, został wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w postanowieniach z dnia 29 października 2020 r., I OZ 814/20, z dnia 13 listopada 2020 r., I OZ 884/20, z dnia 26 listopada 2020 r., I OZ 937/20, I OZ 938/20, I OZ 939/20, I OZ 940/20 i I OZ 987/20, z dnia 9 grudnia 2020 r., I OZ 1031/20, I OZ 1032/20, I OZ 1033/20 i I OZ 1034/20, z dnia 11 grudnia 2020 r., I OZ 1000/20, I OZ 1003/20, I OZ 1014/20, I OZ 1015/20 oraz I OZ 1022/20, z dnia 15 grudnia 2020 r., I OZ 1048/20 i I OZ 1061/20 jak i z dnia 26 stycznia 2021 r., I OZ 1147/20, I OZ 1148/20, a także w postanowieniu WSA w Łodzi z dnia 19 kwietnia 2021 r., II SAB/Łd 30/21. Wobec tego, że brak formalny skargi (czyli brak podpisu złożonego w sposób określony w art. 46 § 2a p.p.s.a.) nie został usunięty w terminie, Sąd był zobligowany do jej odrzucenia stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Odrzucenie zaś skargi wyłącza możliwość merytorycznego zbadania zasadności zarzutów w niej podniesionych. W związku z powyższym już tylko na marginesie Sąd wskazuje, że w sytuacji gdy strona nie może złożyć prawidłowo podpisanej skargi w drodze dokumentu elektronicznego, może skorzystać z tradycyjnej formy poprzez złożenie skargi w formie papierowej z tradycyjnym podpisem, zachowując warunki formalne przewidziane dla pisma strony (skargi), określone w art. 46 § 1 - 2 i art. 57 p.p.s.a. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu od skargi, Sąd orzekł w pkt 2 sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z kolei w pkt 3 sentencji postanowienia Sąd orzekł o zwrocie ponownie uiszczonego wpisu od skargi na mocy art. 225 p.p.s.a. B.A.