II SO/Łd 14/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z wniosku T. G. o wymierzenie organowi grzywny, w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), za nieprzekazanie skargi na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki p o s t a n a w i a: przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. LS Pismem z dnia 16 listopada 2014 r. T. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosek o wymierzenie grzywny [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi za nieprzekazanie skargi na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki. Do wniosku o wymierzenie grzywny załączył formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, w którym wskazał, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Zamieszkuje wspólnie z rodzicami w domu o powierzchni 120 m2. Jest właścicielem użytków rolnych o powierzchni 1,9192 ha (1,3011 ha przeliczeniowego). W oświadczeniu wskazał, że nie posiada zasobów pieniężnych takich jak oszczędności, papiery wartościowe ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Jedynym dochodem wnioskodawcy jest wynagrodzenie z umowy o pracę, które w okresie ostatnich trzech miesięcy stanowi średnio kwota 2.682,55 zł brutto (1949,48 zł netto). Ponadto T. G. oświadczył, że pracuje w systemie zmianowym. Podał, że opłaca alimenty na rzecz dwóch córek w łącznej kwocie 860 zł miesięcznie i ponosi zwiększone wydatki na koszty dojazdu do pracy (62 km) i utrzymanie samochodu. Postanowieniem z dnia 5 grudnia 2014 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał T. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia połowy wpisu sądowego od wniosku, tj. ponad kwotę 50 zł i oddalił wniosek w pozostałym zakresie. Pismem z dnia 12 grudnia 2014 r. T. G. złożył sprzeciw od postanowienia Referendarza sądowego i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Stosownie zaś do treści art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Wskazać należy również na art. 246 § 1 P.p.s.a., w myśl którego przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Przedmiotowe przepisy stanowią odstępstwo od ogólnej zasady określonej w art. 199 P.p.s.a., zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji prawa pomocy jest zapewnienie realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Sąd, po ponownej analizie sytuacji materialnej i osobistej wnioskodawcy, doszedł do wniosku, że środki, którymi T. G. dysponuje, są ograniczone i pozwalają na zaspokojenie tylko niezbędnych potrzeb życiowych. Wskazane dochody z umowy o pracę pozostają na stosunkowo niskim poziomie, a wnioskodawca nie uzyskuje dodatkowych dochodów, które umożliwiłyby poczynienie oszczędności. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że T. G. nie posiada żadnych zgromadzonych zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Zestawienie wysokości wpisu sądowego wynoszącego w niniejszej sprawie 100 zł z wysokością osiąganych dochodów oraz koniecznością ponoszenia alimentów w kwocie 860 zł miesięcznie i zwiększonych wydatków związanych z kosztami dojazdu do pracy i utrzymaniem samochodu, prowadzi do wniosku, że T. G. nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania niezbędnych do prowadzenia postępowania w sprawie wniosku o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi. W tym stanie rzeczy Sąd przyjął, że pokrycie przez wnioskodawcę kosztów postępowania sądowych przekracza możliwości finansowe wnioskodawcy i nastąpiłoby z uszczerbkiem utrzymania własnego gospodarstwa domowego. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 P.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. a.bł.