II SO/Łd 7/06
PostanowienieWSA w Łodzi2006-09-29
Skład orzekający: Barbara Rymaszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata może być uwzględniony, gdy postępowanie sądowe nie zostało jeszcze wszczęte, a strona domaga się wznowienia postępowania administracyjnego?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu, może być złożony i rozpatrywany jedynie w kontekście postępowania przed sądem administracyjnym. Skoro postępowanie sądowe nie zostało jeszcze wszczęte, a strona domaga się wznowienia postępowania administracyjnego, wniosek o przyznanie prawa pomocy jest przedwczesny i pozbawiony podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
A.S. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wniosek dotyczył sprawy przeciwko Starostwu Powiatowemu w R. o wznowienie postępowania administracyjnego. Sąd zobowiązał wnioskodawczynię do wyjaśnienia, czy wniosek jest związany z zamiarem wniesienia skargi do sądu administracyjnego i czy wyczerpany został tok instancji. Wnioskodawczyni podtrzymała wniosek, wskazując na bezczynność Starosty.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 29 września 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Sędzia WSA Barbara Rymaszewska po rozpoznaniu w dniu 29 września 2006 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego postanowił: umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W dniu 3 lipca 2006 roku A.S. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o "zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie przeciwko Starostwu Powiatowemu w R. o wznowienie postępowania administracyjnego aktu własności ziemi [...] z dnia 27 lutego 1974 r. wydanego przez Naczelnika Powiatu w R." ze względu na podeszły wiek i niską emeryturę z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 685 zł miesięcznie.
W nadesłanym w dniu 21 lipca 2006 r. formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy A. S. rozszerzyła dodatkowo zakres przedmiotowego wniosku o ustanowienie adwokata uzasadniając go szczególną zawiłością sprawy wymagającej jej zdaniem pomocy profesjonalnego pełnomocnika.
Zarządzeniem z dnia 21 sierpnia 2006 r. A.S. została poinformowana o treści art. 52, 53 oraz 243 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowania przed sadami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.). Sąd zobowiązał ją także do wyjaśnienia czy wniosek związany jest z zamiarem wniesienia do sądu administracyjnego skargi na akt administracyjny, a jeśli tak- do wskazania zaskarżonej decyzji, postanowienia a także wskazania, czy wyczerpany został tok instancji w postępowaniu administracyjnym - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W odpowiedzi A.S. podtrzymała swój wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego decyzją Naczelnika Powiatu w R. z dnia 27 lutego 1974 r., a także przedmiotowy wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nadesłała również kopię postanowienia Wojewody [...] z dnia [...](znak: [...]) przekazującego według właściwości przedmiotowy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego Staroście [...]. Jej zdaniem Starosta
[...] poprzez brak wykonania postanowienia Wojewody [...] oraz nie odpowiadanie na kierowane do niego pisma dopuszcza się bezczynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Stosownie do normy art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku -prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art.244§1 p.p.s.a.)
Z powołanych przepisów oraz z normy art. 239 pkt 4 p.p.s.a. wynika, iż
prawo pomocy ( w tym prawo do pełnomocnika z urzędu) jest prawem do
pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Oznacza to, iż
wojewódzki sąd administracyjny może wprawdzie przyznać pomoc prawną
jeszcze przed wszczęciem postępowania sądowoadministarcyjnego, ale jedynie
na potrzeby tegoż postępowania, to jest dla podjęcia (przy udziale
pełnomocnika) czynności związanych z postępowaniem sądowym, ale nie w
momencie, gdy postępowanie toczy się w organie administracji. Oznacza to
tym samym brak podstaw prawnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku A. S. o przyznanie pomocy prawnej w sytuacji, gdy
skarżąca ubiega się o wznowienie postępowania administracyjnego. Nie
zapadła jeszcze decyzja w sprawie wniosku A. S. o wznowienie
postępowania administracyjnego. Nie ma zatem aktu mogącego stanowić
podstawę do ewentualnego złożenia skargi do sądu administracyjnego, nie ma
także żadnej pewności, iż postępowanie sądowoadministracyjne będzie w ogóle
miało miejsce. Wniosek po przyznanie prawa pomocy jest w tym momencie
przedwczesny i bezprzedmiotowy. Nie przekreśla to możliwości ponownego,
późniejszego złożenia przez A. S. wniosku o udzielenie pomocy
prawnej, gdy będzie zamierzała wystąpić ze skargą do sądu.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 239 pkt 4, 243 §1 w związku z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami
administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło