III SA/Łd 1004/12

PostanowienieWSA w Łodzi2015-03-11

Skład orzekający: Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu poniżej minimalnych stawek określonych w rozporządzeniu, jeśli pełnomocnik był wyznaczony w wielu podobnych sprawach i nie brał udziału w rozprawie przed NSA?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie powinien obniżać wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu poniżej minimalnych stawek określonych w rozporządzeniu, jeśli czynności pełnomocnika były zgodne z zasadami profesjonalizmu. Okoliczność wyznaczenia pełnomocnika w wielu podobnych sprawach i brak udziału w rozprawie przed NSA nie stanowią podstawy do miarkowania wynagrodzenia poniżej stawek minimalnych, chyba że czynności były niezgodne z zasadami profesjonalizmu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed NSA. Pełnomocnik skarżącej spółki wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. w przedmiocie podatku akcyzowego. NSA oddalił skargę kasacyjną. Referendarz sądowy przyznał pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie w kwocie 492 zł, które adwokat uznał za zaniżone, wskazując na niższe niż minimalne stawki. Sąd administracyjny rozpatrywał sprzeciw od postanowienia referendarza.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi M.W. kwotę 1476 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, zawierającą podatek od towarów i usług, i nakazano wypłatę tej kwoty z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M.W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 czerwca 2013 roku sygn. akt III SA/Łd 1004/12 w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu postanawia: przyznać adwokatowi M.W., prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł., przy ul. K. 58, kwotę 1476,- (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć) złotych, zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł., za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i nakazać wypłacenie powyższej kwoty adwokatowi M.W. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. U.K. Wyrokiem z dnia 20 czerwca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu oraz przyznał adwokatowi M.W. kwotę 984 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej spółce z urzędu. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, w tym o zasądzenie nieopłaconych w części ani w całości kosztów zastępstwa adwokackiego wykonywanego z urzędu, obejmujących należny podatek od towarów i usług. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 17 lipca 2014 r., sygn. akt I GSK 1724/13 oddalił skargę kasacyjną skarżącej Spółki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 czerwca 2013 r. Pełnomocnik strony skarżącej nie uczestniczył w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (k. 154 - protokół rozprawy przed NSA). Postanowieniem z dnia 21 listopada 2014 r. referendarz sądowy przyznał adwokatowi M.W. kwotę 492 zł, zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej spółce, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. W sprzeciwie adwokat M.W. zarzucił, że referendarz sądowy ograniczył "drastycznie" wysokość wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu do 1/3 stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 461). W niniejszej sprawie zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 6 pkt 5 powołanego rozporządzenia stawka minimalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej wynosi 1 200 zł. Wskazane w rozporządzeniu stawki stanowią minimalne wynagrodzenie, które powinno zostać przyznane pełnomocnikowi z urzędu za udzieloną pomoc prawną, a obowiązujące przepisy nie dają podstaw do miarkowania wynagrodzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata reguluje wskazane wyżej rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia sformułowano zasadę, że zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze się pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Podstawę zasądzenia opłaty, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3 – 5. W myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Mając powyższe na uwadze, ustalając koszty pomocy prawnej udzielonej skarżącej Spółce z urzędu na etapie postępowania kasacyjnego, Sąd wziął pod uwagę okoliczność, że jej pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wyroku sądu I instancji, lecz nie brał udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Adwokat M.W. został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu skarżącej Spółki w kilkudziesięciu sprawach zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi, w których stan faktyczny i prawny jest prawie identyczny, jak w niniejszej sprawie. Wszystkie te sprawy dotyczą określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu. Analiza skarg kasacyjnych prowadzi do wniosku, że każda kolejna skarga kasacyjna była powtórzeniem (powieleniem) argumentacji zawartej w pierwszej wniesionej skardze kasacyjnej. Okoliczności te uzasadniają przyznanie adwokatowi M.W. wynagrodzenia w kwocie 1 200 zł, podwyższonej o właściwą stawkę podatku od towarów i usług, która stanowi 50 % stawki minimalnej określonej w § 6 pkt 5 rozporządzenia. W przepisie tym przy wartości przedmiotu sprawy w przedziale 10 000 – 50 000 zł (wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wynosiła 17 050 zł) stawkę tę określono na 2 400 zł. W myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a powołanego rozporządzenia, stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6 tego rozporządzenia. Natomiast zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka ta wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, nie mniej jednak niż 120 zł. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu sygn. I GZ 628/14 wskazał, że w sytuacji, gdy sąd I instancji nie stwierdził, że czynności ustanowionego w sprawie adwokata z urzędu były niezgodne z zasadami profesjonalizmu, powinien przyznać wynagrodzenie według zasad określonych w § 19 rozporządzenia, tj. uwzględnieniem minimalnych stawek opłat za czynności adwokata określonych w przepisach tego rozporządzenia i nie ma podstaw do obniżenia jego wynagrodzenia poniżej stawek minimalnych (publ. Baza orzeczeń CBOIS). Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 250 p.p.s.a., § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. b w związku z § 6 pkt 5, § 2 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, orzekł jak w postanowieniu. U.K.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło