III SA/Łd 1014/17

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 9 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata R. G. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi S. N. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne postanawia oddalić wniosek a.l. III SA/Łd 1014/17 Uzasadnienie Postanowieniem z 10 stycznia 2018 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał skarżącemu S. N. w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Okręgowa Rada Adwokacka w Łodzi, pismem z 18 stycznia 2018 r., poinformowała, że wyznaczyła jako pełnomocnika skarżącego w niniejszej sprawie adwokata R. G. Wyrokiem z 23 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, przyznając pełnomocnikowi koszty zastępstwa prawnego z tytułu udzielonej pomocy prawnej w I instancji. W dniu 14 czerwca 2018 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) adwokat R. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi pismo zawierające opinię o braku podstaw do przygotowania i wniesienia skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie. W piśmie tym pełnomocnik wniósł jednocześnie o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu według norm przepisanych oświadczając, że koszty te nie zostały opłacone ani w całości ani w części. Jednocześnie, jak wynika z akt sądowych, odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 23 marca 2018 r. wraz z uzasadnieniem pełnomocnik strony skarżącej odebrał 7 maja 2018 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi] wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokackie w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokatów regulują przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2016 r., poz. 1714) [dalej: rozporządzenie). Przepisy ustawy i rozporządzenia określają zasady, na podstawie których przyznawane jest pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenie za reprezentowanie strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W tym miejscu zauważyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze przedmiotu dominuje pogląd, zgodnie z którym pełnomocnik ustanowiony z urzędu otrzymuje wynagrodzenie jedynie z związku z faktycznym (rzeczywistym) udzieleniem pomocy prawnej (por. m.in. postanowienie NSA z 22 grudnia 2004 r., OZ 720/04, postanowienie NSA z 18 października 2007 r., II FZ 515/07, wyrok WSA w B. z [...] [...]). Postanowienie o przyznaniu pomocy prawnej oznacza bowiem, że Skarb Państwa przejmuje na siebie ciężar finansowy związany z wynagrodzeniem pełnomocnika z urzędu i że sąd, jako dysponent środków publicznych, odpowiada za zasadność i legalność ich wydatkowania (por. B. Dauter w: S. Babiarz, B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, Koszty postępowania w sprawach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, Warszawa 2007, s. 316-317). Oznacza to uprawnienie i obowiązek sądu ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona (por. wyrok NSA z 8 stycznia 2010 r., I FSK 1648/08). W związku z tym wynagrodzenie może być przyznane jedynie w sytuacji, gdy pomoc prawna świadczona jest przez pełnomocnika w sposób profesjonalny (por. postanowienie NSA z 16 czerwca 2010 r., II FZ 143/10). Zgodnie z art. 177 § 4 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Zatem z ww. przepisu wynika, że adwokat ustanowiony w ramach prawa pomocy może odmówić sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, jeśli nie stwierdzi podstaw do jej wniesienia. W tej sytuacji ma jednak obowiązek złożenia w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzonej przez siebie opinii w tym przedmiocie wraz z jej odpisem dla strony, dla której został ustanowiony (por. H. Knysiak-Sudyka – Komentarz do art. 177 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego adwokat R. G. nie sporządził skargi kasacyjnej, sporządził natomiast opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku WSA w Łodzi z 23 marca 2018 r., III SA/Ld 1014/17, jednakże po terminie do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie może budzić wątpliwości, że do podstawowych zasad staranności i profesjonalizmu należy zaliczyć terminowość podejmowanych przez zawodowego pełnomocnika czynności procesowych. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, referendarz sądowy uznał, że niezasadne jest przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia za opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 23 marca 2018 r., III SA/Łd 1014/17, gdyż świadczył on usługi prawne w sposób nieprofesjonalny. Pełnomocnik nie dochował należytej staranności wymaganej dla tego rodzaju czynności, gdyż przedmiotowa opinia została wniesiona do sądu z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 177 § 4 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi. W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano, pełnomocnik odebrał uzasadnienie wyroku 7 maja 2018 r. Tym samym opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku powinien był złożyć do 6 czerwca 2018 r. Tymczasem pełnomocnik sporządził i wniósł opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej dopiero 14 czerwca 2018 r. W tym stanie rzeczy, w niniejszej sprawie, brak jest podstaw do przyznania adwokatowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, co skutkuje oddaleniem wniosku. Mając powyższe na względzie na podstawie art. 250 § 1, art. 258 § 1 i § 2 pkt 8 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji. a.l.