III SA/Łd 1032/17
PostanowienieWSA w Łodzi2017-11-28
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne powinien zostać umorzony, jeśli ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w tego typu sprawach?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne podlega umorzeniu, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e) PPSA strona skarżąca w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest ustawowo zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych. W związku z tym rozpoznanie wniosku stało się zbędne. Jednocześnie, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego, uznając, że sytuacja materialna skarżącego uniemożliwia mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek. W trakcie postępowania złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Skarżący wskazał na swoją trudną sytuację materialną, schorzenia i niepełnosprawność, a także niskie dochody i wysokie koszty utrzymania.Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznano S. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego a.l.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 28 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie z jego skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać S. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie radcy prawnego a.l.
III SA/Łd 1032/17
Uzasadnienie
S. K.(dalej skarżący) złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi skargę na decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z [...] (Nr [...]) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek. W toku postępowania strona skarżąca sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, załączając następnie – po wezwaniu Sądu - wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF".
Uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy skarżący podniósł, że jest osobą schorowaną, o orzeczonej niepełnosprawności, a jego sytuacja materialna jest bardzo trudna. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Nie jest właścicielem domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości. Nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Na dochody gospodarstwa domowego składają się: dochody z tytułu umowy o pracę w kwocie ok. 1.500 zł (umowa na czas określony do 31.12.2017 r.) oraz z tytułu umowy zlecenia w kwocie ok. 250 zł. skarżący wskazał, iż z uwagi na swoje schorzenia wydaje ok. 600 zł na leki, ok. 500 zł to koszt wynajmu pokoju, w którym mieszka, pozostałe dochody przeznacza na koszty wyżywienia i bieżące potrzeby (ubrania, itp.).
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. e) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta ona już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i należało je na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzyć (pkt 1 postanowienia).
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając wniosek referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym fakt, iż łączne dochody gospodarstwa domowego zamykają się kwotą ok. 1.750 zł, przy czym zasadniczy dochód w kwocie 1.500 zł to dochód z tytułu umowy o pracę zawartej na czas określony do 31.12.2017 r. Wnioskodawca nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych. Z uzyskiwanych natomiast dochodów ponosi niewątpliwie koszty bieżącego utrzymania, w tym koszt leków, które w praktyce przekraczają nieznacznie osiągane dochody.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
a.l.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło