III SA/Łd 1054/20

WyrokWSA w Łodzi2021-05-13

Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski, Paweł Dańczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił rejestracji przyczepy ciężarowej rolniczej z powodu braku dowodu rejestracyjnego, jeśli strona skarżąca twierdzi, że przyczepa, ze względu na datę produkcji i przepisy francuskie, nie podlegała obowiązkowi rejestracji we Francji?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji nie wyjaśniły w sposób należyty stanu faktycznego sprawy, w szczególności kwestii obowiązku rejestracji przyczepy we Francji zgodnie z francuskimi przepisami prawa. Brak prawidłowego wyjaśnienia tej kwestii oraz wadliwa ocena dowodów, w tym faktury zakupu, naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę dwuinstancyjności i obowiązek dokładnego wyjaśnienia sprawy.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o rejestrację przyczepy ciężarowej rolniczej. Starosta odmówił rejestracji z powodu braku dowodu rejestracyjnego, uznając, że przyczepa podlegała rejestracji we Francji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, kwestionując dowód własności i uznając zarzuty strony za niezasadne. Strona skarżąca argumentowała, że przyczepa z 1975 roku nie podlegała obowiązkowi rejestracji we Francji ze względu na przepisy przejściowe i datę produkcji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz P.G. kwotę 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – III Wydział w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Asesor WSA Paweł Dańczak (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 maja 2021 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy rejestracji przyczepy ciężarowej rolniczej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z [...] nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz P. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi stała się decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty Łx. z [...] r. nr [...] odmawiającą dokonania rejestracji przyczepy ciężarowej rolniczej marki GIM BRE, nr podwozia (nr seryjny) [...] na rzecz P.G. Stan sprawy przedstawiał się następująco. Dnia 15 czerwca 2020 r. do Starostwa Powiatowego w Łx. wpłynął wniosek P.G. o rejestrację przyczepy ciężarowej rolniczej marki GIM BRE. Rozpatrując sprawę, Starosta Łx. (dalej także: organ I instancji) ustalił, że wnioskodawca nie załączył wymaganych dokumentów, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, niezbędnych do rejestracji pojazdu, tj. dowodu rejestracyjnego. Organ I instancji dodał jednocześnie, że z pisma Ministerstwa Infrastruktury z 3 lipca 2009r. oraz załączonej do niego tabeli nr 1 zawierającej informacje o rejestracji lub braku obowiązku rejestracji niektórych pojazdów w innych państwach wynika, że na terenie Francji rejestracji podlegają wszystkie pojazdy silnikowe oraz przyczepy i naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 500 kg, za wyjątkiem motorowerów o pojemności do 50 cm3 albo mocy przekraczającej 4kW i prędkości nie przekraczającej 45 km/h. Ponadto organ poinformował, że z racji załatwiania innych spraw tego samego rodzaju, uzyskał pismo z Ministerstwa Infrastruktury datowane na 2 lutego 2020 r., do którego załączony został wyciąg z francuskiego kodeksu drogowego (Atricle R317-8), zgodnie z którym "Każdy pojazd lub maszyna rolnicza z przyczepą, której całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 1.5. każda inna przyczepa, której całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 500 kilogramów, każda inna półprzyczepa powinna posiadać tablicę rejestracyjną ze swoim numerem rejestracyjnym, przytwierdzoną na stałe w sposób widoczny, z tyłu pojazdu". W ocenie Starosty Łx. fakt złożenia przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem o rejestrację tablicy rejestracyjnej o nr [...] potwierdzał prawidłowość ustaleń, że przedmiotowy pojazd podlegał rejestracji i był zarejestrowany we Francji, wobec czego pojazd ten powinien posiadać dowód rejestracyjny, który należało załączyć do wniosku o rejestrację, zgodnie z treścią powołanego wyżej art. 72 ust. 1 pkt. 5 Prawa o ruchu drogowym. Zdaniem Starosty, gdyby poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu nie zarejestrował go na terenie Francji (niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy), wówczas miałaby miejsce rejestracja pojazdu nowego. W konsekwencji decyzją z [...] r. Starosta Łx. odmówił rejestracji pojazdu ze względu na brak niezbędnych dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego. Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wniósł P.G., kwestionując kompletność informacji, na podstawie których organ I instancji oparł swoje ustalenia faktyczne oraz zarzucając, że informacje te są tylko częściowo prawdziwe. W szczególności odwołujący się podkreślił, że wbrew ustaleniom organu I instancji przyczepy zakupione i użytkowane przed 1 stycznia 2013 r. nie podlegały obowiązkowi rejestracji we Francji. W związku z tym zakupiona przez niego przyczepa z 1975 r. również takiemu obowiązkowi nie podlegała, a zatem nie mógł on posiadać jej dowodu rejestracyjnego. W uzasadnieniu odwołania przytoczono także treść przepisów francuskiego Kodeksu drogowego. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., opisaną na wstępie decyzją, utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji Kolegium opisało dotychczasowy stan faktyczny sprawy oraz przytoczyło treść przepisów prawa mających zastosowanie do jej załatwienia. Kolegium wyjaśniło również, że pismem z 22 września 2020 r. wezwało stronę do przedłożenia świadectwa zgodności WE albo świadectwa zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenia jednostkowego pojazdu, decyzji o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwa dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu dot. przyczepy ciężarowej rolniczej marki GIM BRE o nr. podwozia 243. W odpowiedzi na to wezwanie odwołujący się przedłożył kserokopię cyt. "Noty opisowej do przyczepy rolniczej typ R B 8.", co w ocenie organu odwoławczego stanowiło o tym, że skarżący nie przedłożył żadnego z dokumentów, do złożenia których został wezwany. W konkluzji Kolegium stwierdziło, że P.G. nie udowodnił posiadania przymiotu właściciela przedmiotowego pojazdu, a podniesione w odwołaniu zarzuty, wobec powyższego, są bez znaczenia dla podjętego w sprawie rozstrzygnięcia. P.G. wywiódł skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] r., zaskarżając ją w całości i zarzucając, że orzekające w sprawie organy administracji nie wzięły pod uwagę odpowiednich przepisów francuskich. Skarżący podkreślił, że proces rejestracji odbywał się na podstawie przepisów polskich, jakby przyczepa była kupiona w Polsce, bez uwzględnienia przez organy odpowiednich przepisów francuskich, które stanowią, że zakupiona przez skarżącego przyczepa nie podlegała rejestracji we Francji. Skarżący wskazał dalej, że Starosta Łx. powołał się wprawdzie na przepisy francuskie, dodając, że zgodnie z nimi przyczepy rolnicze podlegają rejestracji od 1 stycznia 2013 r., natomiast przyczepy zakupione i użytkowane przed 1 stycznia 2013 r. nie podlegają obowiązkowi rejestracji. Na tę okoliczność skarżący przytoczył własne tłumaczenie art. R317-8 pkt II francuskiego Kodeksu drogowego, z którego miało wynikać, że: "Każdy pojazd lub ciągnięta maszyna rolnicza, których całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 1,5 tony, każda inna przyczepa, której całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 500 kilogramów, każda inna półprzyczepa, musi być wyposażona w tablicę rejestracyjną zawierającą widoczny numer rejestracyjny, przytwierdzoną na stałe z tyłu pojazdu". Skarżący wskazał jednak, że dekret wprowadzający obowiązek rejestracji przewidywał derogację, której organ nie uwzględnił. Dekretem nr 2009-136 z 9 lutego 2009 r. zmieniający przepisy w zakresie tablic rejestracyjnych, badań technicznych, homologacji i rejestracji pojazdów w art. 13 pkt. IV określać miał bowiem, że: "Obowiązkowi rejestracji podlegają: - maszyny rolnicze samojezdne nabyte (dok. “wprowadzone do obiegu") pierwszy raz od 1 stycznia 2010; - pojazdy lub urządzenia rolnicze ciągnięte, których dopuszczalna masa całkowita przekracza 1,5 tony wprowadzone do obiegu od 1 stycznia 2013". Potwierdzeniem słuszności powyższej interpretacji miała być nadto odpowiedź przedstawiciela francuskiego Ministerstwa Rolnictwa i Żywności, opublikowana w Dzienniku Oficjalnym Senatu z 11 czerwca 2020 r., strona 2665, cyt. "Nowy system rejestracji pojazdów (...) został wprowadzony dekretem nr 2009-136 z 9 lutego 2009 r., który wszedł w życie od 1 stycznia 2010 dla maszyn rolniczych samojezdnych i od 1 stycznia 2013 dla przyczep i maszyn rolniczych ciągniętych o masie powyżej 1,5 tony (artykuł 13). Od tych dat wszystkie nowe pojazdy tych kategorii muszą być rejestrowane, pojazdy już używane nie są objęte tymi przepisami i pozostają zgodne z przepisami, które obowiązywały w dniu ich wprowadzenia do obiegu". Zdaniem skarżącego, organ I instancji nie podjął próby ustalenia odpowiednich przepisów obowiązujących we Francji, natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. powieliło błędy Starosty Łx. Skarżący zakwestionowało ponadto twierdzenia organu odwoławczego negujące prawo jego własności do przedmiotowej przyczepy, wskazując na dołączony do wniosku o rejestrację rachunek podpisany zarówno przez niego, jak i sprzedającego. Podkreślił przy tym, że organ I instancji nie kwestionował własności pojazdu, a ponadto nadmienił, że jest w kontakcie z francuskim (dotychczasowym) właścicielem przyczepy i może potwierdzić nabycie jej własności. W odpowiedzi na wniesioną skargę SKO w Ł. wniosło o jej odrzucenie - w przypadku, gdyby skarżący nie uzupełnił w terminie jej braków formalnych; względnie o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Na wstępie wyjaśnić należy, iż sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Niniejsza sprawa została przekazana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału III WSA w Łodzi z 7 kwietnia 2021 r. w związku z intensyfikacją rozwoju epidemii COVID-19 i wprowadzeniem dodatkowych ograniczeń, nakazów i zakazów związanych z objęciem całego kraju strefą czerwoną, jak również w oparciu o zarządzenie nr 29/2020 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 19 października 2020 r. Zgodnie z art. 184 Konstytucji RP, w związku z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W jej następstwie postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, albowiem w toku rozpoznawania sprawy naruszono wyrażoną w art. 15 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.) zasadę dwuinstancyjności postępowania poprzez faktyczne uchylenie się przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. od prawidłowej kontroli instancyjnej, podczas gdy stan faktyczny sprawy nie został, w ocenie Sądu, wyjaśniony w stopniu pozwalającym na utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji. W rezultacie w sprawie doszło także do naruszenia art. 7, 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 k.p.a., a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na sposób jej załatwienia. Zgodnie z art. 15 k.p.a., postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Istotą tej zasady jest nie tylko dokonanie przez organ odwoławczy kontroli legalności rozstrzygnięcia zapadłego w pierwszej instancji, sprowadzającej się do rozpoznania zarzutów podniesionych we wniesionym od niego odwołaniu. Obowiązkiem organu wyższego stopnia jest bowiem ponowne pełne zbadanie i rozpatrzenie sprawy w jej całokształcie. Jakkolwiek badanie takie opiera się na materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji, to jednak na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustalenia, czy materiał ten jest na tyle kompletny, iż jego analiza pozwalała na przyjęcie ustaleń stanowiących podstawę faktyczną zaskarżonej decyzji, czy też konieczne stan faktyczny sprawy wymaga podjęcia dodatkowych czynności wyjaśniających. W drugim przypadku organ odwoławczy musi jednocześnie ocenić, czy konieczny do zgromadzenia i przeanalizowania materiał dowodowy może uzupełnić we własnym zakresie, w trybie art. 136 § 1 k.p.a., czy też skala niezbędnych do poczynienia ustaleń jest na tyle istotna, że wykraczałaby poza granicę uzupełniającego postępowania dowodowego, uzasadniając konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, w zgodzie z art. 138 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu, rozpatrując odwołanie skarżącego od decyzji Starosty Łx. odmawiającej rejestracji przedmiotowej przyczepy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie sprostało wymogom wynikającym z przywołanej wyżej zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Jak wynika z uzasadnienia decyzji Kolegium, organ ten ograniczył swój merytoryczny wywód do oceny przedłożonej przez skarżącego faktury zakupu przyczepy z 20 stycznia 2020 r., stwierdzając, że nie może być spornym, iż nie dowodzi ona przymioty właściciela przedmiotowego pojazdu. Natomiast ustosunkowując się do zarzutów strony, Kolegium ograniczyło się do lakonicznego stwierdzenia, że są one niezasadne i w konsekwencji pozostają bez znaczenia dla podjętego w sprawie rozstrzygnięcia. Rzecz w tym, że powyższe twierdzenia nie zostały poparte żadną merytoryczną argumentacją i w praktyce dowodzą wyłącznie tego, że organ odwoławczy uchylił się od rozpoznania sprawy. Na wstępie zgodzić należy się z organem odwoławczym, że dla skutecznego rozpoznania wniosku o rejestrację pojazdu konieczne jest wykazanie, aby pojazd objęty wnioskiem stanowił własność wnioskodawcy. Okoliczność ta wynika wprost z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (dalej: ustawa), w świetle którego rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5. Sądowi nieznane są jednak powody, dla których, w mniemaniu organu odwoławczego, należało zakwestionować posiadanie przez skarżącego statusu właściciela przedmiotowej przyczepy, wywodzonego z przedłożonej do akt postępowania faktury z 20 stycznia 2020 r. wraz z jej przysięgłym tłumaczeniem. Powyższa okoliczność nie była przedmiotem sporu, nie kwestionował jej nadto organ I instancji, a więc powstaje pytanie, jakie wątpliwości organu odwoławczego wzbudził ww. dokument, które uzasadniły jego kategoryczne stwierdzenie, iż nie dowodzi on posiadania przez stronę przymiotu właściciela pojazdu. Kolegium w żaden sposób nie uzasadniło swojego stanowisko, nie wyartykułowało swoich wątpliwości, nie podjęło żadnych kroków w celu ich ewentualnego wyjaśnienia. Przyjęta w powyższym zakresie ocena jest zatem pozbawiona podstaw faktyczny i stanowi wyraz oceny dowolnej, a więc sprzecznej z art. 80 k.p.a. Co więcej, w ocenie Sądu ocena ww. dokumentu jest błędna. Wspomniana faktura jednoznacznie wskazuje bowiem na strony transakcji, w tym osobę skarżącego, jak również precyzyjne określa jej przedmiot oraz wskazuje kwotę objętej fakturą transakcji. Wobec niewskazania przez organy obu instancji rzeczowych uwag przeciwko temu dokumentowi, brak jest podstaw do jego zakwestionowania. W dalszej kolejności Sąd stanął na stanowisku, iż w sprawie w sposób niedostateczny wyjaśniono kwestię brzmienia przepisów prawa francuskiego, jakie powinny mieć zastosowanie do oceny tego, czy objęta wnioskiem rejestracyjnym przyczepa podlegała we Francji rejestracji. W świetle powyższego przypomnieć należy, że w utrzymanej w mocy przez SKO w Ł. decyzji Starosty Łx. organ oparł swoje ustalenia faktyczne przede wszystkim na następujących okolicznościach: przedłożeniu przez skarżącego wraz z wnioskiem o rejestrację tablic rejestracyjnych pojazdu; na treść pisma Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2009 r., informującego, że na terenie Francji rejestracji podlegają wszystkie pojazdy silnikowe oraz przyczepy i naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 500 kg, a także na podstawie pisma Ministra Infrastruktury z 2 lutego 2020 r., do którego załączono wyciąg z francuskiego kodeksu drogowego (Article R317-8), który stanowi cyt. za organem, że: "Każdy pojazd lub maszyna rolnicza z przyczepą, której całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 1.5, każda inna przyczepa, której całkowity dozwolony ciężar z obciążeniem przekracza 500 kilogramów, każda inna półprzyczepa powinna posiadać tablicę rejestracyjną ze swoim numerem rejestracyjnym, przytwierdzoną na stałe w sposób widoczny, z tyłu pojazdu". Na tej podstawie Starosta Łx. przyjął wniosek, który organ odwoławczy zaakceptował, że objęta wnioskiem skarżącego o rejestrację przyczepa podlegała we Francji rejestracji, a więc skarżący był zobowiązany dołączyć do wniosku jej dowód rejestracyjny, czego nie uczynił i co w konsekwencji przesądziło o wydaniu w sprawie odmownej decyzji. Zdaniem Sądu powyższe ustalenia należało ocenić co najmniej jako przedwczesne. W ocenie Sądu, organ I instancji zignorował obszerne wyjaśnienia skarżącego zawarte m.in. w jego piśmie z 1 czerwca 2020 r., z których wynikało, że nie mógł on doręczyć organowi dowodu rejestracyjnego, ponieważ przyczepa, o której rejestrację się ubiegał, z racji daty jej produkcji (1975 r.) nie podlegała rejestracji do Francji, podkreślając, że obowiązek rejestracji tego rodzaju przyczep pojawił się na gruncie prawa francuskiego dopiero od 1 stycznia 2013 r., ale nie działa wstecz w stosunku do przyczep zakupionych i użytkowanych przed tą datą. Skarżący dodał przy tym, że także bezpośrednio z treści przedłożonej organowi faktury zakupu przedmiotowej przyczepy wynika, iż nie była ona nigdy rejestrowana we Francji. Okoliczności te nie zostały poddane przez organ I instancji należytej analizie, czego dowodzi brak odniesienia się do nich w uzasadnieniu decyzji tego organu i bezkrytyczne przyjęcie prawidłowości, a przede wszystkim kompletności ustaleń wynikających z ww. pism Ministra Infrastruktury. W odwołaniu wniesionym od negatywnej decyzji Starosty Łx. skarżący poszerzył swoją argumentację na okoliczność braku obowiązku rejestracji we Francji zakupionej przez niego przyczepy, przedstawiając m.in. szeroki wywód historyczny wraz z własnym tłumaczeniem przepisów francuskiego Kodeksu drogowego. Skarżący wyjaśnił także, iż doręczone organowi tablice nie są tablicami rejestracyjnymi przyczepy, lecz pojazdu, którym była ciągnięta, gdyż taki obowiązek oznakowania wynikał z przepisów prawa francuskiego. Nie można było zatem przyjąć, wbrew stanowisku organu, że tablice te dowodziły faktu rejestracji we Francji samej przyczepy. Okoliczności te zostały z kolei całkowicie pominięte przez organ odwoławczy i bez jakiekolwiek wyjaśnienia uznane za bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Tymczasem całokształt wyjaśnień strony oraz zgromadzony dotychczas materiał dowodowy, zdaniem Sądu, nie pozwalają na jednoznaczne przyjęcie, iż faktycznie w świetle prawa francuskiego przedmiotowa przyczepa podlegała we Francji rejestracji, co rzeczywiście obligowałoby skarżącego do przedłożenia wraz z wnioskiem o jej rejestrację w Polsce dotychczasowego dowodu rejestracyjnego, zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy. Po pierwsze, należy zwrócić uwagę, że organ I instancji powołał się w swojej decyzji na treści pisma Ministerstwa Infrastruktury z 3 lipca 2009 r. oraz załączonej do niego tabeli nr 1 zawierającej informację o rejestracji lub braku obowiązku rejestracji niektórych pojazdów w innych państwach. Pisma tego nie załączono jednak do akt postępowania, co sprawia, że oparte na jego podstawie wnioski nie poddają się ani instancyjnej, ani sądowej weryfikacji, co też uniemożliwia ich akceptację przez Sąd jako dowodu na poparcie zasadności decyzji wydanej przez Starostę Łx. i utrzymania jej w mocy przez SKO w Ł. Po drugie, wątpliwa jest wartość dowodowa pisma Ministra Infrastruktury z 2 lutego 2020 r., do którego załączono treść art. R317-8 i R317-9 francuskiego Kodeksu drogowego wraz z tłumaczeniem. Wypada bowiem zauważyć, że przedłożone tłumaczenie jest niekompletne. Nie obejmuje bowiem treści art. R317-9, ponadto w zakresie art. R317-8 ogranicza się wyłącznie do ustępów (punktów) I i II, mimo że przepis ten składa się z ośmiu jednostek redakcyjnych. Nie wiadomo zatem, czy w świetle nieprzetłumaczonych jednostek redakcyjnych francuskiego Kodeksu drogowego, twierdzenia podnoszone przez skarżącego, dotyczące braku obowiązku rejestracji we Francji przedmiotowej przyczepy, są zgodne z prawodawstwem francuskim, czy też nie. Po trzecie, organy obu instancji nie podjęły próby wyjaśnienia, jak kształtowała się kwestia obowiązku rejestracji we Francji przyczep tego rodzaju, co zakupiona przez skarżącego, w aspekcie historycznym, zwłaszcza że skarżący wyraźnie podnosił, iż z uwagi na datę produkcji, tj. 1975 r., przyczepy takie nie podlegały rejestracji do 1 stycznia 2013 r. i na mocy przepisów międzyczasowych obowiązek ten nie został na nie rozciągnięty. W ocenie Sądu powyższe wątpliwości należało wyjaśnić jeszcze w postępowaniu przed organem I instancji, gdyż dotyczą one kwestii podstawowych z punktu widzenia prawidłowego załatwienia niniejszej sprawy. Zważyć przy tym należy, że organ I instancji przyjął do wiadomości wyłącznie załączone do pisma z 2 lutego 2020 r. tłumaczenie obowiązujących we Francji przepisów, pomijając treść samego pisma Ministerstwa, z którego jasno wynikają swoistego rodzaju wytyczne odnoszące się do źródeł i sposobu poszukiwania informacji w ramach wymiany informacji pomiędzy państwami członkowskimi UE w sprawie dokumentów rejestracyjnych pojazdów. W rezultacie organ ten nie wykorzystał dostępnych mu możliwości zweryfikowania twierdzeń strony. Gdyby nawet wskazanymi przez Ministerstwo sposobami nie udało się uzyskać niezbędnych informacji, to nic nie stało na przeszkodzie, aby wezwać stronę do przedłożenia tłumaczenia przysięgłego francuskich przepisów prawa, na podstawie których wywodzi on korzystne dla siebie okoliczności. Powyższe uchybienia procesowe są tego rodzaju, iż należy je kwalifikować jako istotnie naruszające art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w zakresie, w jakim obligują one organy administracji do podejmowania wszelkich niezbędnych czynności w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy. Ocena stanu faktycznego sprawy wyprowadzona na podstawie nie w pełni wyjaśnionych okoliczności nie może być zatem kwalifikowana jako swobodna (art. 80 k.p.a.), lecz dowolna, co w konsekwencji prowadzić musi do uznania, że także sformułowane uzasadnienie wydanych w sprawie decyzji nie odpowiada standardom wynikającym z art. 107 § 3 k.p.a. Powyższe uchybienia procesowe mogły mieć przy tym istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uzasadniało wyeliminowanie z obrotu prawnego zapadłych w sprawie decyzji organów obu instancji. Na marginesie dotychczasowych rozważań, Sąd za stosowne uważa wskazać, że błędne jest twierdzenie organu I instancji (str. 3 uzasadnienia), zaakceptowane później przez organ odwoławczy (str. 5 uzasadnienia), że w sytuacji, "(...) gdyby poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu nie zarejestrował go na terenie Francji (niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy) – to wówczas miałaby miejsce rejestracja pojazdu nowego". Organy wywiodły powyższe z art. 2 pkt 62 ustawy, przy czym treść tego przepisu jest zupełnie nieadekwatna do istoty rozpoznawanej sprawy. Przepis ten definiuje bowiem pojęcie "nowego pojazdu", stanowiąc, że jest to pojazd fabrycznie nowy, który nie był zarejestrowany. Tymczasem wypada zauważyć, że w sprawie nie mamy do czynienia z pojazdem fabrycznie nowym, lecz wyprodukowanym w 1975 roku. Już tylko z tego powodu nieuprawnione są twierdzenia organu o ewentualności jego zastosowania i związanych z tym konsekwencjami, mimo że – jak twierdzi skarżący – przedmiotowy pojazd nie był wcześniej rejestrowany we Francji. Tezom organów przeczy także art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy, zgodnie z którym rejestracji dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany. Z przepisu tego nie wynika ograniczenie do jego zastosowania wyłącznie w stosunku do pojazdów fabrycznie nowych, dlatego należy przyjąć, że będzie on również adekwatny do pojazdów używanych, będących przedmiotem transakcji na rynku wtórnym, które z różnych obiektywnych przyczyn nie były wcześniej zarejestrowane, a co za tym idzie, nie wydano dla nich dowodu rejestracyjnego. Ponownie rozpatrując sprawę organ administracji weźmie pod uwagę ocenę prawną i faktyczną wynikającą z rozważań Sądu. W szczególności, organ będzie zobowiązany ustalić w sposób niewątpliwy, czy objęta wnioskiem o rejestrację przyczepa, z uwagi na jej uwarunkowania związane z datą produkcji i użytkowaniem, podlegała rejestracji we Francji. W tym celu organ poweźmie kroki zmierzające do ustalenia brzmienia stosownych przepisów prawa francuskiego, w tym także ich nowelizacji, mogących oddziaływać na status prawny przedmiotowej przyczepy oraz wynikające z tego tytułu obowiązki dotyczące jej ewentualnej rejestracji na terenie Francji, tudzież zwolnienia z takiego obowiązku. Wyjaśniwszy powyższe, organ ponownie rozpatrzy złożony przez skarżącego wniosek o rejestrację, wydając zgodne z prawem rozstrzygnięcie. Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w pkt. 1 sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., na które złożyła się kwota 200 złotych tytułem uiszczonego wpisu od wniesionej skargi. d.cz.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło