III SA/Łd 1074/13
WyrokWSA w Łodzi2014-04-09
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Irena Krzemieniewska, Ewa Cisowska-Sakrajda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli wnioskodawca nie posiada interesu prawnego do żądania zmian w ewidencji gruntów i budynków?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej powinien umorzyć postępowanie jako bezprzedmiotowe, jeśli wnioskodawca nie posiada interesu prawnego do żądania zmian w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków ma charakter informacyjno-techniczny i nie rozstrzyga sporów o prawo do gruntu ani nie nadaje takich praw. Wnioskodawca nie posiada statusu strony w postępowaniu dotyczącym zmian w ewidencji, jeśli nie wynika z niego jego interes prawny.Stan faktyczny
M. G. wnioskował o wprowadzenie zmian w ewidencji gruntów i budynków, powołując się na dokumenty dotyczące uchylenia aktów własności i postanowienia sądowe. Organy administracji odmawiały wprowadzenia zmian, wskazując na nieprecyzyjne wnioski i brak interesu prawnego wnioskodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił poprzednie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów k.p.a. i konieczność wyjaśnienia interesu prawnego strony. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, organy ponownie odmówiły, a WSA uznał skargę za zasadną, stwierdzając brak interesu prawnego wnioskodawcy i konieczność umorzenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 9 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.) Sędzia WSA Ewa Cisowska-Sakrajda Protokolant st. asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 roku sprawy ze skargi M. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...].
Decyzją z dnia [...]nr [...] [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98, poz. 1071 z 2000 r. z późn. zm.) oraz art. 7b ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U, nr 193, poz. 1287 z 2010 r.) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. nr [...]z dnia [...]w sprawie odmowy wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków zgłoszonych przez M. G. i przeprowadzenia na jego wniosek postępowania ugodowego.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny:
Pismami z dnia 27 września 2011 r. i 27 listopada 2011 r. M. G. zwrócił się do Prezydenta Miasta Ł. o dokonanie z urzędu zmian na podstawie § 44 pkt 6 i § 46.2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w ewidencji gruntów uwidocznionych sfałszowaną przez państwo Polskie mapą ewidencji gruntów z dnia 21 grudnia 1972 r. Z treści wniosku wynikało, że organ powinien z urzędu przeprowadzić okresową weryfikację danych ewidencyjnych oraz wprowadzić zmiany z urzędu.
Decyzją z dnia [...]nr [...] Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 104 k.p.a., art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 46 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków odmówił wprowadzenia zmian zgodnie z wnioskiem z dnia 27 września 2011 r. oraz 27 listopada 2011 r. W uzasadnieniu organ powołał się na treść art. 22 ust. 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i wskazał, że skarżący nie określił przedmiotu wniosku, a opis żądania nie pozwala na jednoznaczne odczytanie jego wniosku. Organ wyjaśnił, że korespondencja ze skarżącym w sprawie sprecyzowania wniosku trwa od 2008 r. i do chwili obecnej M. G. tego żądania nie określił.
W odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji i wprowadzenie zmian w ewidencji. M. G. zażądał wykazania, czy w ewidencji gruntów uwzględnione zostały zmiany wynikające z uchylenia aktów własności J. J. i E. J. i postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. V Wydział Cywilny o sygn. akt V Ns I 447/87 z dnia 22 lutego 1989 r.
Decyzją z dnia [...]nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ, powołując się na treść § 12 ust. 1 oraz § 48 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, wyjaśnił, że zgłoszenie zmian ewidencyjnych powinno zawierać m.in. wskazanie przez wnioskodawcę ewidencyjnego oznaczenia obiektów, których wniosek dotyczy. Zdaniem Inspektora, przedstawione przez skarżącego pisma i dokumenty nie określają położenia nieruchomości, gdyż nie istnieją powoływane przez niego obręby geodezyjne 12/216 i 24/150.
Organ wyjaśnił także, że z postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 31 stycznia 1989 r. sygn. akt IV Ns II 287/87 nie wynika prawo skarżącego do nieruchomości - gospodarstwa rolnego, a wręcz mu się go odmawia. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, przedmiotowe gospodarstwo rolne zostało przyznane innym osobom niż wnioskodawca poprzez uwłaszczenie w trybie ustawy o regulowaniu własności gospodarstw rolnych.
Organ zaznaczył, że M. G. był wielokrotnie wzywany do sprecyzowania wniosku, lecz tego nie uczynił.
Pismem z dnia 8 lipca 2012 r. M. G., na podstawie art. 111 k.p.a., wniósł o uzupełnienie decyzji i wykazanie, czy w ewidencji gruntów zostały uwzględnione zmiany wynikające z uchylenia aktów własności J. J. i E. J. i postanowienia o sygn. akt V Ns I 447/87. Skarżący wniósł również o dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie.
Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2012 r. [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odmówił uzupełnienia własnej decyzji z dnia [...].W uzasadnieniu organ wskazał, że treść żądania skarżącego nie była przedmiotem tego postępowania, dlatego uzupełnienie postępowania w tym zakresie nie jest konieczne.
W skardze z dnia 7 lipca 2012 r. M. G. wniósł o uchylenie lub zmianę decyzji [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...], powołując się na treść art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. Skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z akt sprawy o sygn. akt IV Ns II 287/87 Sądu Rejonowego w Ł.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2012 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 10 października 2012 r. sygn. akt III SA/Łd 683/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]nr[...].
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż zarówno Prezydent Miasta Ł. rozpatrując wnioski M. G. z dnia 27 września 2011 r. oraz 27 listopada 2011 r. jak i [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego naruszyły, zdaniem Sądu, przepisy art. 7, art. 10, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a.
W ocenie Sądu organy obu instancji nie wyjaśniły żądania M. G. zawartego w powyższych pismach mimo, że z ich treści w żaden sposób nie wynikało o jakie zmiany w ewidencji gruntów i budynków strona wnioskuje, jakich działek dotyczy wniosek oraz czy strona w ogóle posiada interes prawny, aby wszcząć postępowanie w sprawie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Prezydent Miasta Ł. rozpoznał tymczasem merytorycznie "żądanie" M. G. i odmówił wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków, wskazując przy tym w uzasadnieniu decyzji, iż "Nie określony został zatem przez wnioskodawcę przedmiot wniosku. Opis żądania Pana M. G. nie pozwala na jednoznaczne odczytanie jego wniosku". Skoro jednak organ sam nie wiedział jaka jest treść wniosku skarżącego, to nie miał podstaw do wydania w takiej sprawie merytorycznego rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności winien był wezwać wnoszącego podanie do usunięcia braków formalnych wniosku w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi bowiem, że jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. W aktach sprawy brak jest tymczasem dowodu potwierdzającego, iż takie wezwanie było przez organ do M. G. kierowane.
W uzasadnieniu swojej decyzji, Prezydent Miasta Ł. powołał się ponadto na fakt prowadzenia ze stroną od roku 2008 korespondencji w sprawie sprecyzowania przedmiotu wniosku oraz zaznaczył, że do chwili obecnej M.G. tego nie uczynił. Sąd zwrócił jednak uwagę, że korespondencja prowadzona z M. G. od roku 2008 nie mogła dotyczyć jego żądań zawartych w pismach z dnia 27 września 2011 r. i 27 listopada 2011 r., które stanowiły przedmiot rozpoznania organu w niniejszej sprawie. Ponadto, załączona do akt sprawy przez organ odwoławczy korespondencja ze stroną nie zawiera wezwania, o którym mowa w art. 64 § 2 k.p.a.
Należy również zwrócić uwagę, że w aktach sprawy brak jest także wezwania skierowanego przez organ I lub II instancji do M. G., którym organ wzywałby stronę do zapoznania się, przed wydaniem decyzji, z całością zebranego w sprawie materiału dowodowego, czego wymaga art. 10 k.p.a.
Organ odwoławczy, utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, które uchybiało wskazanym wyżej przepisom, naruszył ponadto art. 138 § 1 k.p.a. Dopuścił bowiem, by w obrocie prawnym funkcjonowało merytoryczne rozstrzygniecie w sprawie odmowy wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków zgodnie z wnioskami M. G. z dnia 27 września 2011 r. i 27 listopada 2011 r., w sytuacji gdy z powyższych wniosków nie wynika o jakie zmiany strona wnioskuje, co zresztą przyznał sam organ I instancji w uzasadnieniu swojej decyzji. Rzeczywistej treści wniosku również nie starał się wyjaśnić [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w toku postępowania odwoławczego.
Sąd wskazał, że w toku ponownego rozpoznania sprawy, organ winien wezwać stronę do sprecyzowania wniosków zawartych w pismach z dnia 27 września 2011 r. oraz 27 listopada 2011 r., a następnie, w zależności od zgłoszonych żądań, podjąć stosowne działania oparte na przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
Powyższe rozstrzygnięcie stało się prawomocne w dniu 4 grudnia 2012 r.
Pismem z dnia 4 listopada 2012 r. M. G., na podstawie art. 13 k.p.a. wniósł o załatwienie sprawy uregulowania własności gospodarstwa rolnego po jego pradziadku J. G. w drodze ugody administracyjnej.
Pismem z dnia 12 grudnia 2012 r. Prezydent Miasta Ł. wezwał skarżącego w trybie art. 64 § 2 k.p.a. do sprecyzowania treści żądań zawartych w pismach z dnia 27 września 2011 r. oraz 27 listopada 2011 r. oraz wniosku o ugodę administracyjną a także złożonych przez skarżącego wniosków dowodowych.
W pismach z dnia 21 grudnia 2012 r., 2 maja 2013 r. i 4 czerwca 2013 r. M. G. podtrzymał swoje wcześniejsze wnioski o zmianę zarejestrowanego w ewidencji gruntów i budynków zarejestrowanego stanu prawnego, poszerzając przedmiot wniosku o zawarcie ugody administracyjnej celem uregulowania własności gospodarstwa rolnego po pradziadku J. G.
Decyzją z dnia[...] nr [...]Prezydent Miasta Ł. odmówił M. G. wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków oraz przeprowadzenia na jego wniosek postepowania ugodowego.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że M. G. w swych wnioskach nie wskazał jednoznacznej lokalizacji działek wg oznaczenia w ewidencji gruntów i budynków, zatem ustalono prawdopodobną lokalizację działek w oparciu o zapisy poprzedniej ewidencji gruntów – ustalenie stanu władania poprzedników prawnych rodziny G.
Wskazano, że wszystkie nieruchomości mają uregulowany stan prawny, wydano dla nich wcześniej dokumenty własności, w oparciu o które dokonano czynności prawnych. Dokumenty świadczące zdaniem skarżącego o innym stanie prawnym nie mogą być przedmiotem oceny organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. Rozstrzygnięcie o rzeczywistym stanie prawnym należy bowiem do kompetencji sądów powszechnych.
Natomiast instytucja ugody zawartej przed organem w toku postępowania administracyjnego jest możliwa do zastosowania jedynie w przypadku, gdy w sprawie występuje sporny interes stron. W niniejszej sprawie tylko wnioskodawca podważa ustalony stan prawny, inne zaś podmioty nie kwestionują tego stanu, nie są zatem stroną tego postępowania.
Od powyższej decyzji M. G. wniósł odwołanie wnosząc o jej uchylenie lub zmianę oraz żądając wykazania czy w ewidencji gruntów uwzględnione zostały zmiany wynikające z postanowienia o stwierdzenie praw do spadku z dnia 26 lutego 1957 r. oraz postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku z dnia 27 czerwca 1986 r. Zażądał ustosunkowania się do zgłoszenia przez niego zmian we wniosku z dnia 2 maja 2013 r. oraz wniósł o wprowadzenie zmian w ewidencji.
Odpowiadając na pismo ŁWINGiK z dnia 23 sierpnia 2013 r. [...] Ośrodek Geodezji poinformował, iż w ewidencji gruntów i budynków nie ujawniono postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 22 lutego 1989 r. sygn. akt V Ns I 447/89 jako podstawy nabycia własności wskazanych przez wnioskodawcę działek ewidencyjnych.
Decyzją z dnia[...] ŁWINGiK utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ podzielił stanowisko organu I instancji. Powołał § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa, z dnia 29 marca 2001 r., w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454, z 2001 r.), stanowiący podstawę uwidaczniania w ewidencji praw osób i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 ust. l pkt 2 oraz w § 11 ust. l pkt l i 2 tej ustawy do gruntów, budynków i lokali.
Wskazano, że z postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 31 stycznia 1989 r. sygn. akt IV Ns II 287/87 nie wynika prawo M. G. do nieruchomości - gospodarstwa rolnego, które przyznane zostało innym osobom niż wnioskodawca poprzez uwłaszczenie w trybie ustawy o regulowaniu własności gospodarstw rolnych tj. wydanie aktów własności ziemi.
Obecnie nie jest możliwe w trybie administracyjnym wzruszenie ostatecznych aktów własności ziemi wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r., zgodnie z art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r., o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (tekst jednolity Dz. U nr 57 poz. 603, z 2001 r z późn. zm.), można dokonać tego tylko na drodze sądowej. W związku z powyższym nie ma możliwości ujawnienia M. G. jako współwłaściciela wymienionych wyżej nieruchomości.
Na powyższą decyzję M. G. wniósł skargę do WSA, wnosząc o jej uchylenie lub zmianę oraz o zwolnienie go z kosztów sądowych.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Postanowieniem z dnia 14 października 2013 r. referendarz sądowy przyznał M. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Skarga jest zasadna, choć z innych przyczyn niż podane w skardze.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 t.j. dalej p.p.s.a.), sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. – ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie , bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.
W przedmiotowej sprawie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 października 2012 r Sąd zobowiązał organ do ustalenia czy skarżący w ogóle posiada interes prawny , aby wszcząć postępowanie w sprawie zmian w ewidencji gruntów i budynków . Organy obu instancji nie odniosły się w decyzji do tej kwestii.
Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie , albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
W wyroku z dnia 7 czerwca 2013 r. sygn. akt I OSK 2226/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ,że: " Pojęcie "interes prawny", na którym oparta jest legitymacja procesowa strony w postępowaniu administracyjnym, należy ustalać według norm prawa materialnego. Mieć interes prawny znaczy to samo, co ustalić powszechnie obowiązujący przepis prawa, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby, albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danego podmiotu - strony postępowania .( LEX nr 1356980).
Interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., może wynikać nie tylko z normy prawa materialnego administracyjnego, ale także z normy prawa materialnego należącej do każdej gałęzi prawa, w tym również do prawa cywilnego.
Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy (decyzja administracyjna) może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Interes taki powinien być bezpośredni, konkretny, realny i znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego.
Według orzecznictwa sądowego postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję rozstrzygającą o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby.
Inaczej mówiąc – przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw (zob. wyrok NSA z dnia 9.12.2005 r., I OSK 310/05, Lex 190891).
Z przepisów art. 20, 22 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.) wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji oraz danych o gruntach i budynkach, które stanowią podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 ustawy). Spełnia ona funkcje informacyjno-techniczne, rejestrując stany prawne ustalane w innym trybie i przez inne organy. Nie rozstrzyga ona sporów o prawo do gruntu ani też takich praw nie nadaje. Ewidencja ta winna być utrzymywana w stanie aktualności (art. 20 ustawy w zw. z § 44 pkt 2 i § 47 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – Dz. U. Nr 38, poz. 454), co należy do zadań starosty (winien on dokonywać zmian zapewniających aktualność ewidencji). Zmiany te dokonuje się na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, a także innych aktów normatywnych (zob. wyrok NSA z dnia 13.05.1999 r., II SA 566/99, Lex 46217). Ewentualne zaś kwestionowanie tych dokumentów może się odbywać w przepisowym trybie i nie należy do organów ewidencji gruntów (zob. wyrok NSA z dnia 17.02.1993 r., II SA1155/92, ONSA 1994/2/61).
W postępowaniu dotyczącym wprowadzenia zmian do ewidencji stronami są właściciel (bądź władający) działki, której zmiany dotyczą i organ.
Powyższe prowadzi do wniosku, że M. G. nie ma statusu strony w niniejszym postępowaniu. Jak zasadnie wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, z postanowienia Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 31 stycznia 1989 r. sygn. akt IV Ns II 287/87 nie wynika prawo M. G. do nieruchomości - gospodarstwa rolnego, które przyznane zostało innym osobom niż wnioskodawca poprzez uwłaszczenie w trybie ustawy o regulowaniu własności gospodarstw rolnych tj. wydanie aktów własności ziemi.
Nie jest możliwe w trybie administracyjnym wzruszenie ostatecznych aktów własności ziemi wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r., zgodnie z art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r., o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (tekst jednolity Dz. U nr 57 poz. 603, z 2001 r z późn. zm.), można dokonać tego tylko na drodze sądowej. W związku z powyższym nie ma możliwości ujawnienia M. G. jako współwłaściciela wymienionych wyżej nieruchomości. M. G. nie ma zatem interesu prawnego i nie może być stroną postępowania w przedmiocie ujawnienia zmian w ewidencji gruntów i budynków
Organ zatem powinien sprawę umorzyć jako bezprzedmiotową, a nie wydawać decyzję o odmowie wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c orzekł jak w sentencji.
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło