III SA/Łd 1075/16

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 5 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] znak [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać M. S. pomocy poprzez ustanowienie adwokata a.l. III SA/Łd 1075/16 Uzasadnienie M. S. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] (znak [...]) w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W związku ze złożonym przez skarżącą wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, postanowieniem z 3 marca 2017 r. przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z 5 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. Następnie skarżąca ponownie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy precyzując, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca przebywa obecnie w areszcie śledczym. Jako osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym wskazała syna. Z innych informacji zawartych w formularzu wynika, że nie posiada żadnych oszczędności, przedmiotów o wartości przekraczającej 5.000 zł. Określając swoje dochody podała, że otrzymuje paczki wartościowe do aresztu, których wartość określiła na ok. 500 zł miesięcznie. Ponadto nie uzyskuje żadnych innych dochodów. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 3 marca 2017 r. została zwolniona od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawie. W złożonym obecnie wniosku o przyznanie prawa pomocy sformułowała ponownie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ korzysta już z przyznanego jej, na mocy powołanego postanowienia, zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych postępowanie w tym zakresie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Odnosząc się natomiast do wniosku skarżącej w przedmiocie ustanowienia adwokata wskazać należy co następuje. Wobec przyznania skarżącej uprzednio prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, rozpoznanie obecnego wniosku w zakresie dotyczącym ustanowienia adwokata, w praktyce dotyczyć będzie przyznania prawa pomocy w całości. W tej sytuacji należy rozważyć przesłanki z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stosownie do regulacji tego przepisu, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Rozpoznając wniosek skarżącej referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wskazać na sytuację materialno-bytową skarżącej oraz fakt, iż przebywa ona obecnie w areszcie śledczym. Jak podała skarżąca w przedłożonym oświadczeniu, nie osiąga żadnych dochodów (oprócz otrzymywanych paczek wartościowych), nie posiada również żadnych zgromadzonych oszczędności. W tej sytuacji, w ocenie referendarza, nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego w postaci opłat sądowych, zwrotu wydatków, czy ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Odnosząc się do wniosku o ustanowienie pełnomocnika w postaci rzecznika patentowego referendarz zważył co następuje. Sprawa będąca przedmiotem zaskarżenia do sądu administracyjnego dotyczy postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. w przedmiocie uznania zarzutów w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego za nieuzasadnione. Skarżąca w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy zaznaczyła, iż oczekuje ustanowienia jej jako pełnomocnika rzecznika patentowego. Zważyć w tym względzie należy, iż zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych (tj. Dz.U. z 2016 r., poz. 221 ze zm.) zawód rzecznika patentowego polega na świadczeniu pomocy w sprawach własności przemysłowej osobom fizycznym, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym nieposiadającym osobowości prawnej. W ustawie o rzecznikach patentowych przez sprawy własności przemysłowej rozumie się: 1) uzyskiwanie, zachowywanie, wykonywanie oraz dochodzenie praw odnoszących się do przedmiotów własności przemysłowej, a w szczególności do wynalazków, wzorów użytkowych, wzorów przemysłowych oraz topografii układów scalonych, a także do znaków towarowych, nazw handlowych i oznaczeń geograficznych, oraz 2) zwalczanie nieuczciwej konkurencji w zakresie przedmiotów, o których mowa w pkt 1 (art. 2). Niniejsza sprawa dotyczy natomiast niewątpliwie kwestii postępowania egzekucyjnego i stawianych w nim zarzutów. To jest zasadnicza kwestia, którą w ramach postępowania sądowoadministracyjnego zajmował się będzie sąd. Zagadnienia te nie leżą natomiast gestii i zakresie kompetencji rzecznika patentowego. Mając jednakże na uwadze, iż skarżąca sformułowała faktycznie wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, referendarz uznał za zasadne przyznać skarżącej profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. a.l.