III SA/Łd 1095/16
PostanowienieWSA w Łodzi2017-02-15
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która wykazała trudną sytuację finansową spowodowaną egzekucją z rachunku bankowego, blokadą konta, zniszczeniem majątku w wyniku pożaru i nieukończoną odbudową linii produkcyjnej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Trudna sytuacja finansowa, wynikająca z blokady rachunku bankowego, egzekucji, zniszczenia majątku i nieukończonej odbudowy linii produkcyjnej, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w celu zapewnienia stronie dostępu do wymiaru sprawiedliwości.Stan faktyczny
Skarżąca spółka z o.o. wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym. Wraz ze skargą złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka przedstawiła swoją trudną sytuację finansową, wskazując na blokadę rachunku bankowego z powodu egzekucji, zniszczenie majątku w wyniku pożaru i nieukończoną odbudowę linii produkcyjnej. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, spółka przedłożyła dodatkowe dokumenty finansowe.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 15 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "R." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "R." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z [...] znak [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym za marzec 2011 roku postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych R.A.
III SA/Łd 1095/16
Uzasadnienie
"R." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. (dalej Spółka lub skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji określającej zobowiązanie w podatku akcyzowym za marzec 2011 roku. W skardze został zawarty wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a następnie – po wezwaniu Sądu – Spółka przedłożyła urzędowy formularz wniosku na druku PPPr.
W oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała, że przedmiotem prowadzonej przez nią działalności gospodarczej jest odzysk surowców z materiałów segregowanych. Wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 500.000 zł, wartość środków trwałych stanowi kwotę 552.106,44 zł. W ostatnim roku obrotowym odnotowała zysk w wysokości 7.536,40 zł. Oświadczyła również, iż stan salda posiadanego przez nią rachunku wynosi 0 zł. Ponadto Spółka wskazała na zobowiązania w stosunku do innych podmiotów w kwocie ok. 400.000 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżąca dodatkowo wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej spowodowanej decyzjami organów celnych określającymi zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym, w związku z którymi od 31 sierpnia 2012 roku prowadzona jest egzekucja z jej rachunku bankowego, uniemożliwiająca jej prawidłowe funkcjonowanie. Od dnia 31 sierpnia 2012 roku z uwagi na brak środków rachunek bankowy Spółki jest zablokowany, a jej działalność w podstawowym zakresie zawieszona. Okoliczności te spowodowały, że w 2014 i 2015 roku Spółka poniosła stratę na działalności gospodarczej. Skarżąca podkreśliła przy tym, że w październiku 2011 roku miał miejsce pożar w firmie, który spowodował zniszczenie części hali produkcyjnej oraz instalacji do recyklingu tworzyw sztucznych, tj. urządzenia stanowiącego podstawowe narzędzie produkcji. W efekcie Spółka musiała przerwać produkcję i zająć się usuwaniem zniszczeń hali, jak i odbudową linii produkcyjnej. Z uwagi na wyżej wskazaną egzekucję z rachunku bankowego, a w konsekwencji jego blokadę, a co za tym idzie, brak możliwości regulowania zobowiązań, odbudowa linii produkcyjnej do chwili obecnej nie została zakończona. Poza instalacją do recyklingu Spółka nie posiada innego majątku. Skarżąca podkreśliła przy tym, że wyrażona w bilansie wartość majątku trwałego odzwierciedla księgową wartość tej instalacji i poniesionych na jej odbudowę nakładów finansowych. Z uwagi jednak na uszkodzenia powstałe w wyniku pożaru, które nie zostały dotychczas usunięte, jej wartość została istotnie zdekapitalizowana i w chwili obecnej odbiega od wartości księgowej. Spółka dodała, że oprócz niniejszej sprawy spór dotyczy innych decyzji i postanowień organów celnych. Opłaty sądowe w tych sprawach znacząco przekraczają możliwości finansowe Spółki.
Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej, wezwano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez złożenie dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, a w szczególności do: poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów zeznań podatkowych w podatku od osób prawnych za lata 2015 i 2016 lub stosownego zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości osiąganych w tych latach dochodów (w sposób umożliwiający ustalenie wysokości przychodów i kosztów uzyskania przychodów); poświadczonych za zgodność z oryginałem odpisów deklaracji podatkowej VAT-7 za ostatnie 6 miesięcy 2016 r.; innych dokumentów za okres ostatnich trzech miesięcy, w tym: zestawienia przychodów ze sprzedaży, kosztów zakupu; tabeli amortyzacji środków trwałych; złożenia wyciągów i wykazów ze wszystkich rachunków bankowych posiadanych przez Spółkę, obrazujących operacje dokonane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy oraz dokumentów dotyczących lokat i kont.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie Spółka nadesłała wymagane dokumenty źródłowe. Z zeznania podatkowego CIT-8 wynikało, że w roku 2015 przychody Spółki zamknęły się kwotą 135.414,57 zł, a koszty uzyskania przychodów wyniosły 108.378,78 zł, co dało dochód w kwocie 27.035,79 zł. Z deklaracji VAT-7 za ostatnie 6 miesięcy wynika, że podstawa opodatkowania wynosiła w lipcu 2016 r. – 73.000 zł, w miesiącach sierpień – listopad 3.000 zł, a w grudniu 2016 r. – 9.000 zł. Rachunek bankowy wykazywał na dzień 06.02.2017 r. saldo w kwocie 34,73 zł, przy czym w okresie od 01.10.2016 r. do 06.02.2017 r. nie zanotowano na nim żadnych operacji.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej jest zasadny.
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi] należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżąca Spółka spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie strona wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 245 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym następuje, gdy podmiot wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym.
W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że Spółka nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że od 31 sierpnia 2012 r. - z uwagi na brak środków - rachunek bankowy Spółki jest zablokowany, a jej działalność w podstawowym zakresie zawieszona. Jednocześnie z oświadczeń skarżącej wynika, że w październiku 2011 roku miał miejsce pożar w firmie, który spowodował zniszczenie części hali produkcyjnej oraz instalacji do recyklingu tworzyw sztucznych, tj. urządzenia stanowiącego podstawowe narzędzie produkcji. W efekcie Spółka musiała przerwać produkcję i zająć się usuwaniem zniszczeń hali, jak i odbudową linii produkcyjnej. Z uwagi na egzekucję z rachunku bankowego i jego blokadę, a co za tym idzie, brak możliwości regulowania zobowiązań, odbudowa linii produkcyjnej do chwili obecnej nie została zakończona. Poza instalacją do recyklingu Spółka nie posiada innego majątku.
Ponadto analiza wyciągów z posiadanych rachunków bankowych dowodzi, że skarżąca nie posiada środków, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Rachunek bankowy wykazywał na dzień 06.02.2017 r. saldo w kwocie 34,73 zł, przy czym w okresie od 01.10.2016 r. do 06.02.2017 r. nie zanotowano na nim żadnych operacji. Z zeznania podatkowego CIT-8 wynikało, że w roku 2015 przychody Spółki zamknęły się kwotą 135.414,57 zł, a koszty uzyskania przychodów wyniosły 108.378,78 zł, co dało dochód w kwocie 27.035,79 zł. Z deklaracji VAT-7 za ostatnie 6 miesięcy wynika, że podstawa opodatkowania wynosiła w lipcu 2016 r. – 73.000 zł, w miesiącach sierpień – listopad 3.000 zł, a w grudniu 2016 r. – 9.000 zł.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w tym zwłaszcza realne możliwości płatnicze skarżącej wynikające z przedstawionej sytuacji majątkowej należało uznać, że skarżąca wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie i dlatego w celu zachowania prawa strony do rozpatrzenia jej sprawy przez sąd zasadnym jest przyznanie jej prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło