III SA/Łd 1099/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska po rozpoznaniu w dniu 24 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A K o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ze skargi A K na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. nr [...]. Decyzją z dnia [...] r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. o nałożeniu na A K kary pieniężnej w wysokości 4 300 zł. W skardze na powyższą decyzję A K wniosła o wstrzymanie wykonania w całości decyzji organów obu instancji. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że zapłata kary może spowodować szkodę w jej majątku i utratę płynności finansowej. Skarżąca posiada liczne zobowiązania finansowe w ramach prowadzonej działalności gospodarczej (umowy kredytu, leasingu). Konieczność zapłaty nałożonej kary zmusi skarżącą do restrukturyzacji planów gospodarczych, m.in. poprzez zmianę ilości zatrudnionych pracowników, rezygnację z inwestycji i przyjęcie kolejnych zleceń transportowych. Skarżąca podniosła nadto, iż ma zamiar wystąpić z wnioskiem o rozłożenie kary na raty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zawiera zamknięty katalog przesłanek pozytywnych warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podstawową przesłanką zastosowania instytucji ochrony tymczasowej jest zatem istniejące realnie niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego z uwagi na utratę przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub poniesie on straty na życiu lub zdrowiu (por. postanowienia NSA: z 25 października 2005 r., I OZ 1074/05; z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04). Trudne do odwrócenia skutki to z kolei skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nie nastąpić lub nastąpić po długim czasie czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Omawiana instytucja ma więc na celu ochronę strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Przedmiotem ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania, gdyż tylko tego rodzaju akty lub czynności mogą wywołać negatywne skutki, o jakich stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tym akcie. Wniosek skarżącej dotyczy decyzji, której przedmiotem jest kara pieniężna nałożona na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1907 ze zm.), zwanej dalej u.t.d. Zgodnie z art. 93 ust. 2 u.t.d. decyzja ostateczna o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 staje się wykonalna po upływie 30 dni od jej doręczenia, jeżeli strona nie wniosła skargi na decyzję do właściwego sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi decyzja staje się wykonalna z chwilą: odrzucenia skargi (pkt 1), cofnięcia skargi (pkt 2) lub wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi (pkt 3). Przez decyzję ostateczną rozumieć należy decyzję, od której nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 16 § 1 zdanie 1 k.p.a.). Z powyższego wynika, że decyzja ostateczna o nałożeniu kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. co do zasady uzyskuje przymiot wykonalności dopiero po upływie 30 dni od jej doręczenia, który to okres czasu odpowiada terminowi do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, określonemu w art. 53 § 1 p.p.s.a. Jednakże w przypadku wniesienia skargi do sądu przymiot wykonalności uzyskuje dopiero z chwilą: odrzucenia skargi, cofnięcia skargi lub wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. W postanowieniu z dnia 20 stycznia 2015 r., II GZ 898/14 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż powyższe rozwiązanie rodzi skutek, że: po pierwsze, organ nie może przystąpić do egzekucji kary pieniężnej nałożonej decyzją aż do czasu prawomocnego oddalenia skargi na tę decyzję, a po wtóre, w przypadku wniosku o wstrzymanie wykonania takiej decyzji, sąd administracyjny winien rozstrzygnąć wniosek odmownie, bowiem decyzja nie podlega wykonaniu ex lege do czasu określonego cyt. przepisem. Na dzień rozstrzygania niniejszego wniosku decyzja o nałożeniu na skarżącą kary pieniężnej nie posiada zatem przymiotu wykonalności, skoro skarżąca skutecznie wniosła skargę do właściwego sądu administracyjnego, a jednocześnie w sprawie nie nastąpiło wydanie przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. Brak więc przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji uzasadnia odmowę uwzględnienia wniosku. Dodać przy tym należy, że dopiero uzyskanie przymiotu wykonalności przez decyzję o nałożeniu kary pieniężnej konkretyzuje obowiązek uiszczenia kary pieniężnej na właściwy rachunek bankowy w terminie 14 dni do dnia, w którym decyzja o jej nałożeniu stała się wykonalna (art. 94 ust. 2 u.t.d.). Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. k.p.