III SA/Łd 1188/15

Dnia 20 stycznia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, , Protokolant Sekretarz sądowy Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 roku sprawy ze skargi G. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., na rzecz skarżącego G. Ł. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. III SA/Łd 1188/15 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], znak [...] orzekającą o odmowie przywrócenia G. Ł. cofniętych uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w zakresie prawa jazdy kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny: Decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie orzeczenia lekarskiego z dnia [...] lutego 2014 r. stwierdzającego u G. Ł. przeciwwskazania zdrowotne do kierowania pojazdami, orzekł o cofnięciu w/w uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W dniu 15 kwietnia 2015 r. G. Ł. wystąpił z wnioskiem o przywrócenie cofniętego uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie posiadanych kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Do wniosku załączył oświadczenie, w którym wyjaśnił, że w dniu 15 kwietnia 2015 r. zakończył badania lekarskie trwające od 13 kwietnia 2015 r. Z ustnego oświadczenia każdego z lekarzy wynika, że badanie powinno być pozytywne. Podniósł, że nie ma przy sobie badań z uwagi na obieg dokumentów wewnątrz WOMP, na co nie ma wpływu. Wskazał także, że orzeczenie ma być wydane przesłane pocztą. Pismem z dnia 16 kwietnia 2015 r. strona wezwana została do stawiennictwa w siedzibie organu, w terminie 7 dni, celem przedstawienia orzeczenia lekarskiego wydanego przez Przychodnię Konsultacyjno-Diagnostyczną WOMP w Ł., stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. W dniu 14 maja 2015 r. do akt sprawy wpłynęło orzeczenie lekarskie Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej WOMP w Ł. z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] o stwierdzeniu u skarżącego braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T oraz orzeczenie lekarskie Przychodni Konsultacyjno-Diagnostycznej WOMP w Ł. z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] o stwierdzeniu u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. Mając powyższe na uwadze organ I instancji wezwał stronę do osobistego stawiennictwa lub też działając przez pełnomocnika, w terminie 7 dni, do siedziby organu celem zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz wypowiedzenia się, czy podtrzymuje stanowisko wyrażone we wniosku z dnia 15 kwietnia 2015 r., w zakresie przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił G. Ł. przywrócenia cofniętych uprawnień z zakresu kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. W ocenie organu I instancji na dzień wydania przedmiotowej decyzji nie zachodzą okoliczności do wydania na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, orzeczenia o przywróceniu stronie cofniętych uprawnień w zakresie kategorii C,D, C+E,D+E. Jak wynika bowiem z przedłożonego do akt sprawy orzeczenia lekarskiego z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] o stwierdzeniu u skarżącego przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E, nie ustała przyczyna ich cofnięcia. Natomiast odnośnie wniosku w zakresie przywrócenia uprawnień kategorii A,B, B+E,T organ stwierdził, że skarżący przedstawił co prawda orzeczenie lekarskie z dnia [...] kwietnia 2015 r., nr [...] stwierdzające brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi, do których jest wymagane A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T, jednakże z uwagi na fakt, iż okres pozbawienia strony uprawnień do kierowania pojazdami przekroczył 1 rok, warunkiem ich przywrócenia jest niewątpliwie konieczność poddania się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Organ podkreślił nadto, że strona nie skorzystała z przysługującego prawa i nie złożyła wniosku o ponowne badania lekarskie w IMP w Ł. W związku z powyższym orzeczenia z dnia [...] kwietnia 2015 r. stały się ostateczne. W odwołaniu od powyższej decyzji G. Ł. wniósł o przywrócenie cofniętych uprawnień bez kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji. Odnosząc się do wyników przeprowadzonych badań lekarskich podniósł, że orzeczenie WOMP w Ł. nr [...] stwierdzające istnienie przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E nie jest ostateczne i w tym zakresie decyzja nie powinna być w ogóle wydawana. Natomiast, co do wniosku o przywrócenie uprawnień w zakresie kategorii A,B, B+E,T wskazał, że uzasadnienie organu I instancji nie przedstawia całkowitego stanu faktycznego sprawy. Skarżący przyznał, że bezspornym jest, iż opinia lekarska wydana została po terminie roku od zatrzymania uprawnień. Jednakże organ ukrył informacje o tym, że wiadomym mu było, iż pozytywne badanie lekarskie zakończyło się przed upływem 1 roku od zatrzymania uprawnień. Skarżący podniósł, że nie zna powodu z jakiego opinia o jego zdolności do prowadzenia pojazdów nie została wydana od ręki. Ewentualne opóźnienia w jej wydaniu, niezależne od niego, nie mogą być powodem sankcji w stosunku do jego osoby. Mając powyższe na uwadze wniósł o rozłączenie prowadzonego postępowania na postępowanie dotyczące odmowy przywrócenia uprawnień kategorii A,B, B+E,T i w tym zakresie uchylenie zaskarżonej decyzji i zwrot uprawnień oraz na postępowanie dotyczące odmowy przywrócenia uprawnień kategorii C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E i w tym zakresie o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia po wydaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego. W dniu 15 września 2015 r. do akt sprawy wpłynęło orzeczenie lekarskie z dnia [...] września 2015 r., nr [...] wydane przez Przychodnię Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy w Ł. stwierdzające u skarżącego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T,C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję z dnia [...]. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy odniósł się na wstępie do złożonego do akt sprawy orzeczenia lekarskiego IMP w Ł. z dnia [...] września 2015 r. nr [...]. Organ wskazał, iż załączenie tego dowodu stanowi nową, nieznaną organowi w dniu wydania decyzji okoliczność, która przyczyniła się do zmiany stanu faktycznego sprawy. Jednakże w ocenie organu odwoławczego okoliczność ta pozostaje bez wpływu na wynik przedmiotowej sprawy, a tym samym brak jest podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Dalej organ powołując przepis art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami wskazał, iż decyzję o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami wydaje właściwy starosta, po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. W niniejszej sprawie warunkiem ustania przyczyn, które spowodowały cofnięcie uprawnień posiadanych przez skarżącego, było przedstawienie orzeczenia lekarskiego, wystawionego przez uprawnioną jednostkę, stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Warunek ten został spełniony, bowiem w dacie orzekania przez organ odwoławczy, bezsporne jest, że u G. Ł. brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami w zakresie kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T,C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E. Powyższe stwierdzone zostało prawomocnymi orzeczeniami lekarskimi z dnia [...] i z dnia [...] Jednakże w ocenie organu, w niniejszej sprawie, brak po stronie skarżącego przeciwwskazań do kierowania pojazdami, nie jest jedyną przesłanką do przywrócenia cofniętych stronie uprawnień. Zgodnie z treścią art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub w związku z utratą kwalifikacji. Sprawdzenie kwalifikacji następuje w drodze pozytywnego złożenia egzaminu państwowego, składającego się z części teoretycznej i części praktycznej (ar. 49 ust. 2, art. 51 ust. 2 powołanej ustawy). W ocenie organu skoro powołane wcześniej orzeczenia lekarskie z dnia [...]. oraz z dnia [...] . wydane zostały po upływie roku od dnia pozbawienia strony posiadanych uprawnień, to ich przywrócenie będzie możliwe dopiero po poddaniu się przez stronę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji, zakończonego wynikiem pozytywnym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. Ł. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jak również wniósł o przywrócenie mu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w zakresie prawa jazdy kategorii A, B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Uzasadniając ponowił argumentację przedstawioną w odwołaniu d decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012r. poz. 270.) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja nie pozostawia zatem wątpliwości, co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] orzekająca o odmowie przywrócenia G. Ł. uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w zakresie prawa jazdy kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T. Natomiast kwestią sporną pozostaje rozstrzygnięcie, czy organ orzekając na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami, miał prawo odmówić skarżącemu przywrócenia posiadanych uprawnień, z uwagi na konieczność wcześniejszego poddania się strony, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do kierowania pojazdami, o którym mowa w art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a powołanej ustawy, w sytuacji, gdy w decyzji cofającej skarżącemu posiadane uprawnienia nie określono terminu ich przywrócenia, które to determinowało przedłożenie orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych, zaś takie orzeczenie strona uzyskała po upływie roku od daty doręczenia decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] orzekającej o cofnięciu skarżącemu posiadanych przez niego uprawnień. Wskazać także należy, iż postawą materialnoprawną wydania decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. orzekającej o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w zakresie posiadanych kategorii, stanowił przepis art. 103 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tj Dz. U. 2015 r. poz. 155) o kierujących pojazdami, zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w przypadku stwierdzenia na podstawie orzeczenia lekarskiego istnienia przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Natomiast w myśl art. 103 ust. 3 ustawy o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o przywróceniu uprawnień do kierowania pojazdami po ustaniu przyczyn, które spowodowały jego cofnięcie, oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. Zgodnie z treścią art. 49 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega: 1) osoba ubiegająca się o uzyskanie uprawnień do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem; 2) osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem w razie uzasadnionych zastrzeżeń co do jej kwalifikacji; 3) osoba ubiegająca się o: a) przywrócenie uprawnienia do kierowania motorowerem, pojazdami silnikowymi lub tramwajem cofniętego na okres przekraczający rok lub cofniętego w związku z utratą kwalifikacji, b) zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający rok. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 3, prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem wydaje się po złożeniu, z wynikiem pozytywnym, odpowiedniego do rodzaju uprawnienia egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje (art. 49 ust. 2 ustawy). W niniejszej sprawie niewątpliwym jest, że skarżący domaga się przywrócenia uprawnień do kierowania pojazdami silnikowym, w zakresie posiadanych kategorii A,B, C, D, B+E, C+E, D+E, T, których był pozbawiony do czasu przedłożenia orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami silnikowymi. Przytoczona wyżej treść przepis art. 49 ust. 1 i ust. 2 ustawy nie wskazuje na to, aby omawiana sytuacja faktyczna przedmiotowej sprawy była objęta tym przepisem. Natomiast, co należy podkreślić, zgodnie z art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, sprawdzeniu kwalifikacji w formie egzaminu państwowego podlega osoba ubiegająca się o przywrócenie uprawnienia do kierowania pojazdami silnikowymi cofniętego na okres przekraczający rok lub w związku z utratą kwalifikacji. Zatem, zdaniem Sądu, cofnięcie uprawnienia do kierowania pojazdami na okres przekraczający jeden rok musi wynikać z konkretnego orzeczenia organu (bądź to z decyzji, bądź też z wyroku sądowego). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 10 stycznia 2012 r. , II SA/Ol 946/11 (www.cbois.nsa.gov.pl) wskazał, iż hipotezą normy zawartej w art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym objęte zostały dwa przypadki: pierwszy- w decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami został wyraźnie określony czasookres cofnięcia dłuższy niż 1 rok; drugi- cofnięcie nastąpiło ze względu na utratę kwalifikacji. Warunek określony w powołanym przepisie w postaci cofnięcia uprawnień na okres przekraczający jeden rok ma charakter normatywny, a nie faktyczny, co oznacza, że cofnięcie uprawnień na okres przekraczający rok powinno wyraźnie wynikać z treści decyzji. Powyżej powołane orzeczenie dotyczy nieobowiązującego aktualnie przepisu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym (uchylonego przez art. 125 pkt 10 lit. g ustawy o kierujących pojazdami). Niemniej jednak z uwagi na fakt, iż treść przepisu art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, stanowi w zasadzie powtórzenie uchylonego przepisu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym, zawarte w nim stanowisko, w ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą skargę uznać należy za prawidłowe. Tymczasem w decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] nie rozstrzygnięto, na jaki okres cofnięto skarżącemu uprawnienia oraz nie wskazano kiedy orzeczenie o braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami strona ma przedłożyć. Oznacza to, zdaniem Sądu, że dostarczenie takiego orzeczenia po upływie roku nie może być usankcjonowane dodatkowym rygorem poddania się egzaminowi sprawdzającemu. Tym samym należało uznać, że organy administracji publicznej rozpatrujące przedmiotowy wniosek z dnia 15 kwietnia 2015 r., w wyniku błędnej wykładni przepisu art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, w sposób nieuprawniony przyjęły, że pomimo złożenia przez skarżącego orzeczeń lekarskich stwierdzających brak przeciwwskazań po stronie skarżącego do prowadzenia pojazdów, do których jest wymagane prawo jazdy kategorii A1, A2, A, AM, B1, B, B+E, T, C1, C1+E, C, C+E, D1, D1+E, D, D+E, nie ustały przyczyny cofnięcia uprawnień, gdyż skarżący nie przystąpił do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje do kierowania pojazdami. W niniejszym stanie faktycznym przyczyną cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami nie było cofnięcie uprawnień na okres powyżej roku, lecz przeciwwskazania zdrowotne, a ta przyczyna ustała z dniem złożenia orzeczeń lekarskich stwierdzających brak istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi przez skarżącego. Tym samym w ocenie Sądu zastosowanie przez organy administracji przepisu art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami stanowiło naruszenie przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a., skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. m.m.