III SA/Łd 1189/17

Dnia 26 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku B. S. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w sprawie ze skargi B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego p o s t a n a w i a: oddalić wniosek. akt III SA/Łd 1189/17 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 2 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę B. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W dniu 9 kwietnia 2018 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 2 marca 2018 r. Skarżąca wyjaśniła, że w dniu 9 kwietnia 2019 r. uzyskała telefoniczną informację o oddaleniu jej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. T. w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w lutym 2018 r. otrzymała zawiadomienie o terminie rozprawy ze stawiennictwem nieobowiązkowym. Nie stawiła się na rozprawie w dniu 2 marca 2018 r., ani nie korzystała z pomocy pełnomocnika. Skarżąca podkreśliła, że umknął jej termin rozprawy, a potem czekała na zawiadomienie sądu o rozstrzygnięciu. Wyjaśniła, że problemy ze zdrowiem spowodowały, że zaniedbała ważne sprawy, bowiem jest chora na boreliozę i ostatnie miesiące poświęciła na szukanie pomocy. Skarżąca wskazała, że odległe terminy leczenia w NFZ sprawiły, że zaczęła leczyć się prywatnie, a wszystko to doprowadziło do sytuacji, że oboje z mężem zapomnieli o procedurach dotyczących sprawy. Podała, że dopiero teraz jej sytuacja zaczęła się stabilizować, dlatego składa wniosek o przywrócenie terminu i sporządzenie uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 t.j. ze zm.) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 w/w ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 powoływanej ustawy). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 w/w ustawy). Z przywołanych przepisów wynika, że Sąd może przywrócić termin kiedy spełnione zostaną łącznie cztery przesłanki: uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminowi; wniesienie wniosku o przywrócenie terminu; dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu oraz dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. W rozpoznawanej sprawie strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W dniu 9 kwietnia 2018 r. skarżąca uzyskała bowiem telefoniczną informację, że jej skarga została oddalona i w tym samym dniu nadała za pośrednictwem palcówki pocztowej wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Rozważenia wymagało zatem, czy strona skarżąca uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia nastąpiło bez jej winy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Uprawdopodobnienie braku winy oznacza wykazanie takich okoliczności, które mimo spełnienia obowiązku zachowania należytej staranności, uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności, gdyż były nie do przewidzenia lub nie do przezwyciężenia, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 226; postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03, Mon. Praw. 2002, nr 23, s. 1059). Jak podkreśla się w orzecznictwie (np. wyroki NSA: z dnia 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99; Lex nr 40381; z dnia 2 lutego 2000 r., sygn. akt SA/Sz 2125/98; Lex nr 39797; z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00; Lex nr 55307), o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przy czym przy ocenie winy lub jej braku, należy wziąć pod uwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez nią działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (postanowienie SN z dnia 6 października 1998 r., sygn. akt II CKN 8/98, Lex nr 50679). W świetle okoliczności sprawy Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 2 marca 2018 r. Skarżąca nie uprawdopodobniła bowiem, że w okresie kiedy upływał termin do złożenia wniosku nagle zachorowała lub nastąpiło nasilenie objawów chorobowych, które uniemożliwiło jej złożenie wniosku w terminie. Podkreślić należy, że przywrócenie terminu jest instytucją służącą ochronie zainteresowanego przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu. Taka ochrona przysługuje jednak wyłącznie w przypadku, kiedy strona skarżąca nie mogła dokonać czynności procesowej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych. Z przytoczonych przez skarżącą okoliczności nie wynika, aby taka sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie. Skarżąca nie przedłożyła Sądowi żadnych dokumentów np. w postaci dokumentacji lekarskiej, z których wynikałoby, że nie była w stanie podjąć czynności, polegającej na napisaniu i wysłaniu do sądu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Z wniosku strony wynika, że "umknął" jej termin rozprawy, a z uwagi na problemy zdrowotne oboje z mężem zapomnieli o "procedurach dotyczących sprawy". Ugruntowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowisko, że samo zaświadczenie lekarskie czy też zwolnienie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu. Choroba usprawiedliwia opóźnienie jedynie wówczas, gdy nastąpiła nagle i wymagała leżenia w łóżku, a strona wykazała, że nie miała możliwości wyręczenia się osobą trzecią. Zauważyć także należy, że skarżąca w dniu 6 lutego 2018 r. (k. 47) odebrała osobiście zawiadomienie o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 2 marca 2018 r. Druk zawiadomienia zawiera pouczenie o możliwości i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia w przypadku oddalenia skargi (pkt 2 i 3), jak również o tym, że sąd doręcza z urzędu wyrok wraz z uzasadnieniem w przypadku uwzględnienia skargi (pkt 6). Sąd zwraca ponadto uwagę, że w dniu 6 lutego 2018 r. wpłynęło pismo skarżącej opatrzone datą 30 stycznia 2018 r., w którym ustosunkowała się do odpowiedzi na skargę. Skarżąca, jeśli nie była obecna na rozprawie, dbając należycie o swoje interesy powinna uzyskać, chociażby informację telefoniczną o rozstrzygnięciu jej sprawy. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, skarżąca nie wykazała, że w okresie, w którym uchybiono czynności, pozbawiona była pomocy osoby drugiej i tym samym nie mogła sama skutecznie złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia. W ocenie Sądu nie każda choroba może stanowić przesłankę uzasadniającą wniosek o przywrócenie terminu. Przewlekłe schorzenia, na które cierpi skarżący same w sobie nie stanowią przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu, bowiem osoba dotknięta przewlekłym schorzeniem jest świadoma swego stanu zdrowia, choroba nie stanowi dla niej zaskoczenia, nie skutkuje niespodziewaną dysfunkcją aktywności życiowej i społecznej. Zachowanie należytej staranności w przypadku osoby przewlekle chorej wyraża się w takim planowaniu wykonania swych obowiązków, w tym podejmowania czynności procesowych, by wkomponować je w tok codziennych czynności, w tym leczniczych. Dopiero, gdy schorzenie doprowadzi do nagłego zakłócenia biegu czynności życiowych, wówczas można mówić o tym, że pojawiają się okoliczności niespodziewane, które mogą po spełnieniu innych warunków ustawowych uzasadniać przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej, lecz wystąpienie tego rodzaju sytuacji strona jest zobowiązana uprawdopodobnić. Podeszły wiek i zły stan zdrowia nie przesądzają o braku winy w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2007 r. II OSK 479/07 Lex nr 344095). Indywidualna ocena stanu zdrowia, dokonana przez wnioskodawcę i twierdzenia o chorobie, nie mogą nie tylko stanowić dowodu, ale także nie uprawdopodobniają, że choroba nie pozwalała na dokonywanie czynności, takich jak czynność procesowa w postępowaniu sądowym, którego jest się inicjatorem. Zatem, wskazane przez wnioskodawcę okoliczności nie mogły być traktowane jako świadczące o braku winy w uchybieniu terminu. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. e.o.