III SA/Łd 1197/17

WyrokWSA w Łodzi2018-02-14

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska, Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rentowy prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek, opierając się na piśmie strony wycofującej wniosek, bez wcześniejszego wyjaśnienia jej stanowiska w sytuacji, gdy organ uznał, że należności te nie podlegają umorzeniu?
Ratio decidendi
Organ rentowy naruszył przepisy postępowania, w tym art. 105 § 1 K.p.a., umarzając postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. Pismo strony wycofującej wniosek było lakoniczne i niejasne, a organ powinien był wezwać stronę do wyjaśnienia jej stanowiska w sytuacji, gdy sam uznał, że należności nie podlegają umorzeniu. Brak takiego wyjaśnienia spowodował przedwczesne umorzenie postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
B. I. złożyła wniosek o umorzenie należności z tytułu składek. Następnie złożyła pismo wycofujące ten wniosek, powołując się na umorzenie całości należności. Zakład Ubezpieczeń Społecznych umorzył postępowanie w sprawie wniosku, uznając je za bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Skarżąca wniosła skargę, argumentując trudną sytuacją materialną i przedawnieniem należności. Sąd uchylił decyzję organu, uznając, że umorzenie było przedwczesne z powodu braku wyjaśnienia stanowiska strony.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 14 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant Pomocnik sekretarza Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2018 roku sprawy ze skargi B. I. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję. Pismem z dnia 21 września 2017r. skierowanym do ZUS [...] Oddział w [...] B. I. wniosła o umorzenie należności z tytułu składek wraz z odsetkami objętych tytułami wykonawczymi za lata 2009 – 2010. W dniu 16 października 2017r. B. I. złożyła w ZUS [...] Oddział w [...] pismo następującej treści "w związku ze złożonym wnioskiem z dnia 21 września 2017r. o umorzenie należności z tytułu składek wraz z odsetkami objętych tytułami wykonawczymi za lata 2009 – 2010 wycofuję prośbę w związku z umorzeniem całości należności". Decyzją z dnia [...] nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w [...], na podstawie art.105 § 1 K.p.a., umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że w dniu 16 października 2017r. do ZUS [...] Oddział w [...] wpłynęło pismo B. I. w którym zrezygnowała ona z rozpatrzenia jej wniosku z 21 września 2017r. W związku z czym postępowanie w sprawie jej wniosku stało się bezprzedmiotowe. Mając to na uwadze, na podstawie art.105 § 1 K.p.a., ZUS umorzył postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie należności z tytułu składek. W dniu 20 listopada 2017r. B. I. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wnosząc o umorzenie należności z tytułu składek. W uzasadnieniu skarżąca wyjaśniła swoją trudną sytuację materialną i rodzinną. Podniosła, że należności z tytułu składek uległy już przedawnieniu. W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podnosząc, że postępowanie zostało umorzone gdyż B. I. cofnęła wniosek o umorzenie należności z tytułu składek. Podniesiono także, że należności te nie uległy przedawnieniu i brak jest podstaw do ich umorzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z treścią art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. z 2012r. poz.270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl zaś art.145 § 1 wymienionej ustawy sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi: a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy 2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.156 kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach 3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd uznał, że organ administracji naruszył przepisy postępowania a mianowicie art.7,8,9, 77 § 1 i 105 § 1 K.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art.105 § 1 K.p.a. gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Zasadnicze znaczenie w niniejszej sprawie ma interpretacja pisma B. I. z dnia 16 października 2017r.. W piśmie tym skarżąca oświadczyła, że cofa swoją prośbę z dnia 21 września 2017r. w związku z umorzeniem całości należności. Pismo to jest lakoniczne i nie wyjaśnia dlaczego skarżąca uważa, że jej należności z tytułu składek podlegają umorzeniu. Z treści odpowiedzi na skargę wynika natomiast, że w ocenie organu rentowego należności te nie uległy przedawnieniu i nie podlegają umorzeniu. Z uwagi na to, że pismo skarżącej z 16 października 2017r. jest bardzo ogólnikowe organ rentowy winien wezwać B.I. do wypowiedzenia się czy wobec tego, że jej należności nie podlegają umorzeniu podtrzymuje swoje stanowisko o cofnięciu wniosku z 21 września 2017r. czy też nadal wnosi o rozpoznanie tego wniosku. Dopiero w sytuacji gdyby B. I. podtrzymała swoją rezygnację z rozpatrzenia jej wniosku z 21 września 2017r. istniałaby podstawa do umorzenia postępowania w przedmiocie tego wniosku. Organ rentowy jednak tak nie postąpił i umorzył postępowanie nie wyjaśniając dokładnie żądania strony. Umorzenie postępowania, w ocenie sądu, było przedwczesne. Organ rentowy naruszył art.7,8,9,77 § 1 i 105 § 1 K.p.a. i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.145 § 1 pkt.1c.) p.p.s.a. sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ rentowy winien dokładnie wyjaśnić treść żądania strony określonego w jej piśmie z 16 października 2017r. Przede wszystkim należy poinformować skarżącą, że wbrew temu co napisała w swoim piśmie z 16 października 2017r. należności składkowe nie zostały umorzone i czy w związku z tym podtrzymuje swoje stanowisko o cofnięciu swojej prośby z 21 września 2017r. czy też wnosi o jej rozpatrzenie. W zależności od treści odpowiedzi skarżącej należy podjąć dalsze czynności w sprawie. R.T.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło