III SA/Łd 1202/17

WyrokWSA w Łodzi2018-03-15

Skład orzekający: Monika Krzyżaniak, Janusz Nowacki, Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił i rozłożył koszty postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy właścicielami sąsiadujących nieruchomości, pomimo wniosku jednej ze stron o zwolnienie od tych kosztów, który został wcześniej prawomocnie oddalony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo ustalił i rozłożył koszty postępowania rozgraniczeniowego na właścicieli sąsiadujących nieruchomości, zgodnie z art. 152 Kodeksu cywilnego i art. 262 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed organami administracji państwowej. Postępowanie rozgraniczeniowe leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli nieruchomości objętych rozgraniczeniem. Ponadto, prawomocne postanowienie odmawiające zwolnienia jednej ze stron od kosztów postępowania wiąże sąd w kolejnym postępowaniu dotyczącym ustalenia tych kosztów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy dwiema nieruchomościami. Wójt Gminy ustalił koszty w wysokości 2.460,00 zł i obciążył nimi po połowie właścicieli obu nieruchomości. Po wcześniejszych postępowaniach, w tym uchyleniu przez WSA decyzji ustalających koszty, Wójt ponownie ustalił koszty. W międzyczasie, w odrębnym postępowaniu, wniosek jednej ze stron o zwolnienie od kosztów został prawomocnie oddalony przez WSA. Skarżąca kwestionowała ustalenie kosztów, podnosząc kwestię swojej trudnej sytuacji materialnej, jednak sąd uznał, że kwestia zwolnienia od kosztów została już prawomocnie rozstrzygnięta.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 marca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia NSA Teresa Rutkowska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Renata Tomaszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2018 roku sprawy ze skargi W. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu zażalenia W.P. na postanowienie Wójta Gminy [...] z dnia [...] znak: [...] w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, pomiędzy nieruchomościami położonymi w obrębie M. – oznaczoną w ewidencji gruntów numerem działki [...] stanowiącą własność G.J. a nieruchomością oznaczoną numerem działki [...] stanowiącą własność W.P., utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Jak wynika z akt sprawy, postanowieniem z dnia [...] Wójt Gminy [...] ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 2.460,00 zł w związku z przeprowadzonym postępowaniem rozgraniczeniowym pomiędzy nieruchomością oznaczoną numerem działki [...], a oznaczoną numerem działki [...]. Do uiszczenia kosztów zobowiązani zostali: - G.J. właściciel działki nr [...] - w wysokości 1.230,00 zł; - W.P. właścicielka działki nr [...] - w wysokości 1.230,00 zł. W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji podniósł między innymi, że postępowanie rozgraniczeniowe zostało przeprowadzone na podstawie postanowienia Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia 22 lipca 2013 r., zmienionego następnie postanowieniami Wójta Gminy [...] nr [...] z dnia 17 października 2013 r. i nr [...] z dnia 10 grudnia 2013 r. Czynności ustalenia przebiegu granic wykonał upoważniony przez Wójta Gminy [...] geodeta - T.K., wyłoniony w drodze postępowania nieobjętego ustawą z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 907 ze zm.). Organ na podstawie zasad określonych w wewnętrznym Regulaminie Zamówień Publicznych skierował zapytanie cenowe do kilku podmiotów świadczących usługi geodezyjne. Kryterium wyboru była najniższa zadeklarowana cena. Dnia 14 sierpnia 2013 r. została zawarta umowa pomiędzy Gminą [...] a geodetą T.K. na wykonanie rozgraniczenia, między innymi, ww. nieruchomości. Za wykonanie czynności rozgraniczeniowych geodeta wystawił fakturę VAT [...] z dnia 20 lutego 2014 r. na kwotę brutto 11.070,00 zł. Faktura została opłacona przez Gminę [...] zgodnie z umową. Ze znajdującego się w aktach sprawy rozliczenia wynika, iż koszt wykonania przez geodetę rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym M. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z działką nr [...] wyniósł 2.460,00 zł. W trakcie wykonywanych czynności rozgraniczeniowych pomiędzy nieruchomością położoną w obrębie geodezyjnym M. oznaczoną w ewidencji gruntów nr [...], stanowiącą własność G.J., a działką nr [...], stanowiącą własność W.P., geodeta musiał wykonać szereg czynności i pozyskać wiele dokumentów. Potrzeby w tym zakresie wynikały z ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r., poz. 1629 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453). Po przeprowadzeniu postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym M. oznaczonej numerem działki [...] z nieruchomością oznaczoną w ewidencji gruntów numerem działki [...], Wójt Gminy [...] wydał decyzję z dnia 20 marca 2014 r. nr [...] umarzającą postępowanie rozgraniczeniowe i przekazującą z urzędu sprawę do sądu. Pismem nr [...] z dnia 22 kwietnia 2014 r. akta sprawy zostały przekazane do Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim. Działając w oparciu o art. 264 § l i 2 k.p.a. Wójt Gminy [...] w dniu 19 września 2014 r. wydał postanowienie nr [...] obciążając kosztami postępowania rozgraniczeniowego właścicieli przedmiotowych nieruchomości po połowie, tzn. po 1230,00 zł. Po rozpatrzeniu zażalenia złożonego przez W.P. na powyższe postanowienie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., postanowieniem z dnia 6 listopada 2014 r., utrzymało je w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpatrzeniu skargi W.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wyrokiem z dnia 1 lipca 2015 r. w spr. sygn. III SA/Łd 25/15, uchylił ww. postanowienia. W ocenie sądu, organ I instancji powinien w pierwszej kolejności rozpoznać złożone w dniu 14 kwietnia 2014 r. przez skarżącą zażalenie, jako wniosek o zwolnienie od kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W ww. wniosku skarżąca podniosła bowiem, że wraz z mężem są starszymi, schorowanymi ludźmi, brakuje im pieniędzy na leki, nie mówiąc o innych opłatach. Ponadto, w zażaleniu z dnia 27 września 2014 r. wnioskowała o nieobciążanie jej kosztami postępowania rozgraniczeniowego z przyczyn ekonomicznych. Podała, że kwota 1 230,00 zł przekracza jej możliwości finansowe. Działając zgodnie z wytycznymi Sądu, Wójt Gminy [...] przeprowadził postępowanie mające na celu rozpoznanie wniosku W.P. o zwolnienie od kosztów postępowania rozgraniczeniowego, dążąc do ustalenia sytuacji majątkowej i finansowej skarżącej. Po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, postanowieniem z dnia 16 września 2016 r. nr [...], Wójt Gminy [...] odmówił zwolnienia skarżącej od poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, uznając że skarżąca jest w stanie wygospodarować i odłożyć środki na pokrycie kosztów postępowania administracyjnego. Postanowieniem z dnia 3 listopada 2016 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu złożonego przez skarżącą zażalenia, utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Ponadto, prawomocnym wyrokiem z dnia 24 maja 2017 r. w spr. sygn. III SA/Łd 1101/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę W.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 3 listopada 2016 r. W związku z powyższym, Wójta Gminy [...], działając w oparciu o art. 264 § 1 i 2 k.p.a., postanowieniem znak: [...] ustalił ponownie wysokość kosztów postępowania rozgraniczeniowego, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Organ wskazał, że wyliczenie składników kosztów postępowania, zostało zawarte w art. 263 § 1 k.p.a. Wyjaśnił, że na podstawie art. 263 § 1 i 56 k.p.a. w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 623), wysokość wynagrodzenia geodety, który dokona czynności ustalenia przebiegu granic, za wykonaną pracę oraz zwrot poniesionych przez niego wydatków niezbędnych dla tych czynności, powinien przyznać i ustalić organ dokonujący rozgraniczenia nieruchomości. Zgodnie z art. 89 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, wysokość wynagrodzenia biegłego za wykonana pracę ustala się, uwzględniając wymagane kwalifikacje, potrzebny do wydania opinii czas i nakład pracy, a wysokość wydatków, o których mowa w ust. 1 – na podstawie złożonego rachunku. Wynagrodzenie biegłych oblicza się według stawki wynagrodzenia za godzinę pracy albo według taryfy zryczałtowanej określonej dla poszczególnych kategorii biegłych ze względu na dziedzinę, w której są oni specjalistami. Stawki wynagrodzenia biegłych za wykonaną pracę, taryfy zryczałtowane dla poszczególnych kategorii biegłych ze względu na dziedzinę, w której są specjalistami oraz sposób dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii zostały określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 518 ze zm.). Organ wyjaśnił, że z protokołu granicznego sporządzonego przez uprawnionego geodetę T.K. wynika, że ustalony przez niego przebieg granicy między nieruchomościami oznaczonymi nr działek [...] i [...] obrębu M. w oparciu o zebrane dowody został oznaczony na sporządzonym w dniu 20 grudnia 2013 r. szkicu granicznym punktami [...] i [...]. Okazany przez geodetę przebieg granicy G.J. uznał za właściwy, natomiast według W. i M.P. granica pomiędzy ww. nieruchomościami powinna przebiegać zgodnie ze szkicem z protokołu przyjęcia granic nieruchomości znajdującego się w operacie nr [...] (podział działki nr [...]). Z przedłożonych przez geodetę rozliczeń i oświadczeń, znajdujących się w aktach sprawy wynika, iż koszt wykonania rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym M. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z nieruchomością obrębu M. nr [...] wyniósł 2.460,00 zł. Ustalając koszty wykonania rozgraniczenia ww. nieruchomości geodeta stosował stawki ryczałtowe, o których mowa w załączniku Nr 3 do rozporządzenia w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych. Organ uznał, iż wyszczególnione przez geodetę czynności były faktycznie związane z wykonaniem rozgraniczenia przedmiotowych nieruchomości, a wysokość tych kosztów zasługuje na akceptację. Organ zaznaczył, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy obciążono połową kosztów postępowania rozgraniczeniowego, tj. kwotą 1 230,00 zł G.J., właściciela nieruchomości nr [...] obręb M. Uiszczoną przez G.J. w dniu 12 grudnia 2014 r. kwotę w wysokości 1.230,00 zł zaliczono na poczet kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Drugą połową kosztów postępowania rozgraniczeniowego w wysokości 1.230,00 zł obciążono W.P., właścicielkę nieruchomości obrębu M. nr [...]. W zażaleniu na postanowienie organu I instancji skarżąca wniosła "o wstrzymanie postanowienia Wójta Gminy [...] otrzymanego w dniu 9-08-2017 r. o zapłatę za rozgraniczenie do zakończenia całkowicie sprawy i wyjaśnienia". Skarżąca zarzuciła bezpodstawne obciążenie jej kosztami bez uwzględnienia jej sytuacji materialnej, odrzucając np. ratę w Banku BPH, czy fakturę na okulary itd. Skarżąca wyraziła niezadowolenie z oceny jej sytuacji materialnej w zaskarżonym orzeczeniu. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...] znak: [...] w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, pomiędzy nieruchomością położoną w obrębie M. – oznaczoną w ewidencji gruntów numerem działki [...] stanowiącą własność G.J. a nieruchomością oznaczoną numerem działki [...] stanowiącą własność W.P. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 264 § 1 k.p.a., jednocześnie z wydaniem decyzji, organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Organ powołał brzmienie art. 262 § 1 k.p.a. Kolegium przytoczyło stan faktyczny sprawy i podniosło, że sprawa zwolnienia skarżącej z kosztów postępowania rozgraniczeniowego została zakończona postanowieniem Wójta Gminy [...] z 16 września 2016 r. znak: [...] o odmowie zwolnienia W.P. z tych kosztów. Po wniesieniu przez skarżącą zażalenia na powyższe postanowienie, Kolegium utrzymało je w mocy, postanowieniem z 3 listopada 2016 r., a wniesiona skarga na postanowienie Kolegium została oddalona prawomocnym wyrokiem WSA w Łodzi z 24 maja 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 1101/16. Kolegium wskazało, że w chwili obecnej nie toczy się więc żadne postępowanie, które uniemożliwiłoby wydanie postanowienia o ustaleniu kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Zaskarżonym postanowieniem Wójt Gminy [...] ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy nieruchomościami położonymi w M.- działkami nr [...] i [...] w wysokości 2.460 zł. Organ I instancji ustalił wysokość kosztów rozgraniczenia nieruchomości po przeanalizowaniu kalkulacji kosztów przedłożonej przez geodetę uprawnionego wykonującego czynności ustalenia granicy nieruchomości, sporządzonej na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych. Szczegółowe wyliczenie kosztów rozgraniczenia działek nr [...] i [...] na łączną kwotę 2.460,00 zł przedstawione zostało w postanowieniu organu I instancji, a skarżąca nie wniosła żadnych zastrzeżeń do tego rozliczenia. W skardze do sądu W.P. zarzuciła organowi naruszenie prawa przez mylne ustalenia faktyczne, a w szczególności niewzięcie pod uwagę zebranego w sprawie materiału dowodowego, a także jej wyjaśnień składanych w pismach z dnia 20.07.2016 roku oraz 16.08.2017 roku. Skarżąca podniosła, że rozstrzygnięciami Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. została rażąco pokrzywdzona i skutki tej nierzetelnie wydanej decyzji odczuje ona oraz jej rodzina. Wniosła o uchylenie wydanych decyzji w całości i wydanie decyzji zwalniającej ją od ponoszenia kosztów rozgraniczenia, które w praktyce nie zostało dokonane. Zdaniem skarżącej, organ prowadzący postępowanie winien dokonać gruntownej analizy, czy w jej konkretnym przypadku nie zachodzi niewątpliwa niemożność poniesienia tychże wydatków. Skarżąca wskazała, iż przedstawiła wykaz dokumentów w piśmie z dnia 20.07.2016 r., załączając szereg zaświadczeń, faktur i opłat które ponosi. Wypisała szczegółowo wykaz wydatków, a także uwzględniła szereg chorób u niej jak i u męża. Wykazała także, w jej ocenie, że przy takich opłatach i kosztach utrzymania domu gdyby doszło do pokrycia kosztów geodety, to w praktyce strona i jej rodzina pozostają bez środków do życia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, które zakończyło się wydaniem przez Wójta Gminy [...] decyzji z dnia 20 marca 2014 r. o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy nieruchomościami położonymi w obrębie M. – oznaczoną w ewidencji gruntów numerem działki [...] stanowiącą własność G.J. a nieruchomością oznaczoną numerem działki [...] stanowiącą własność W.P. oraz przekazaniu z urzędu sprawy do sądu. Zgodnie z art. 29 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2016 r., poz. 1629 ze zm.), dalej "uPgk", rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójt (burmistrz, prezydent miasta) oraz w wypadkach określonych w ustawie, sąd, a ma ono na celu ustalenie przebiegu granic nieruchomości przez określenie położenia punktów i linii granicznych, utrwalenie tych punktów znakami granicznymi na gruncie oraz sporządzenie odpowiednich dokumentów. Wydanie decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości poprzedza dokonanie przez wójta, burmistrza (prezydenta miasta) oceny prawidłowości wykonania czynności ustalenia przebiegu granic nieruchomości przez upoważnionego geodetę oraz zgodności sporządzonych dokumentów z przepisami i włączenie dokumentacji technicznej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 33 ust. 2 pkt 1-2 uPgk). W myśl art. 31 ust. 1 uPgk czynności ustalenia przebiegu granic wykonuje geodeta upoważniony przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). W rozpoznawanej sprawie Wójta Gminy [...] zawarł w dniu 14 sierpnia 2013 r. umowę z geodetą uprawnionym T.K., w której określono wysokość wynagrodzenia m.in. za przeprowadzenie czynności ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działką [...] stanowiącą własność G.J. a nieruchomością oznaczoną numerem działki [...], stanowiącą własność W.P. Geodeta wykonał zlecone czynności, sporządził sprawozdanie techniczne, opinię dotyczącą rozgraniczenia, z której wynika, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do ustalenia przebiegu granicy według zebranych dowodów oraz przedstawił fakturę Vat [...] z dnia 20 lutego 2014 r. na łączną kwotę brutto 11.070,00 zł. za wykonanie czynności rozgraniczeniowych. Faktura została opłacona przez Gminę [...] zgodnie z umową. Ze znajdującego się w aktach sprawy rozliczenia wynika, iż koszt wykonania przez geodetę rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym M. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z działką nr [...] wyniósł 2.460,00 zł. Z protokołu granicznego sporządzonego przez uprawnionego geodetę wynika, że ustalony przez niego przebieg granicy między nieruchomościami oznaczonymi nr działek [...] i [...] obrębu M. w oparciu o zebrane dowody został oznaczony na sporządzonym w dniu 20 grudnia 2013 r. szkicu granicznym punktami [...] i [...]. Okazany przez geodetę przebieg granicy G.J. uznał za właściwy. Natomiast według W. i M.P. granica pomiędzy ww. nieruchomościami powinna przebiegać zgodnie ze szkicem z protokołu przyjęcia granic nieruchomości znajdującego się w operacie nr [...] (podział działki nr [...]). Wskazany przez W. i M.P. przebieg granicy został oznaczony na szkicu granicznym punktami: 165 (narożnik budynku gospodarczego), 166, 169 i 19-1567. Ponadto, z przedłożonych przez geodetę rozliczeń i oświadczeń, znajdujących się w aktach sprawy wynika, iż koszt wykonania rozgraniczenia nieruchomości położonej w obrębie geodezyjnym M. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] z nieruchomością obrębu M. nr [...] wyniósł 2.460,00 zł. Ustalając koszty wykonania rozgraniczenia ww. nieruchomości geodeta stosował stawki ryczałtowe, o których mowa w załączniku Nr 3 do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 518 ze zm.), a szczegółowe zestawienie kwot składających się na całkowite wynagrodzenie biegłego zawarte jest w jego piśmie z dnia 11.07.2017 r. skierowanym do Wójta Gminy [...], jak również w postanowieniu organu I i II instancji. Podkreślić należy, iż w toku postępowania strona skarżąca nie kwestionowała sposobu i wysokości obliczenia wynagrodzenia biegłego. Zgodnie z art. 264 § 1 K.p.a., jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustala w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia. Z kolei stosownie do treści art. 262 § 1 pkt 1 K.p.a., stronę obciążają te koszty postępowania, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. W tym miejscu należy wyjaśnić, że postępowanie rozgraniczeniowe toczy się w interesie nie tylko wnioskodawcy, ale również w interesie właściciela nieruchomości sąsiedniej objętej rozgraniczeniem. Interes prawny obu stron to ustalenie prawidłowej i stabilnej granicy między nieruchomościami. Koszty poniesione w postępowaniu rozgraniczeniowym są więc kosztami poniesionymi w interesie obu stron tego postępowania. Organ może więc obciążyć kosztami rozgraniczenia nieruchomości strony będące właścicielami sąsiadujących nieruchomości, a nie tylko stronę, która żądała wszczęcia postępowania. Z art. 152 Kc wynika reguła ponoszenia kosztów postępowania administracyjnego przez właścicieli gruntów sąsiednich (objętych rozgraniczeniem). Skoro są oni stronami tego postępowania, to toczy się ono w interesie ich wszystkich, a zagadnienie sporności granic czy istnienia innych powodów do ich kwestionowania nie ma tu znaczenia, bo dochodzi do ich ustalenia na wszystkich nieruchomościach (por. uchwała NSA z dnia 11 grudnia 2006 r., sygn. I OPS 5/06, ONSAiWSA 2007/2/26; wyrok NSA z 20 kwietnia 2016 r., sygn. I OSK 1833/14, Lex nr 2057981). Prawidłowo więc organy obu instancji przyjęły w rozpoznawanej sprawie, że organ administracji publicznej orzekając o kosztach rozgraniczenia uprawniony jest obciążyć nimi strony będące właścicielami gruntów sąsiadujących objętych rozgraniczeniem, na zasadach określonych w art. 152 Kc. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu powołanej uchwały z dnia 11 grudnia 2006 r. wyjaśnił, że udział w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony jest równoznaczny ze stwierdzeniem, że to postępowanie toczy się w interesie każdej ze stron postępowania. Interes prawny jest kategorią obiektywną. Twierdzenie, że posiada go jedynie strona, która żąda wszczęcia postępowania, że postępowanie toczy się w jej interesie, gdyż domaga się ona konkretyzacji swojego interesu prawnego w sprawie, pozostawałoby w sprzeczności z pojęciem legitymacji strony w postępowaniu administracyjnym. Ustalenie granic sąsiadujących nieruchomości leży w interesie prawnym wszystkich właścicieli, gdyż granice gruntów sąsiadujących stały się sporne. Przepis art. 152 Kc stanowi podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia o kosztach rozgraniczenia również, gdy rozgraniczenie następuje w postępowaniu przed organem administracji publicznej. W postępowaniu tym ma także zastosowanie art. 262 § 1 pkt 2 Kpa, zgodnie z którym stronę obciążają te koszty postępowania rozgraniczeniowego, które zostały poniesione w interesie lub na żądanie strony, a nie wynikają z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie. Oznacza to, że koszty postępowania, których poniesienie nie jest ustawowym obowiązkiem organu, obciążają strony. W wypadku kosztów rozgraniczenia obciążają one strony będące właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, według zasady wyrażonej w art. 152 Kc. Dodatkowo wskazać należy, że w postępowaniu rozgraniczeniowym organ ustala materialnoprawne przesłanki rozgraniczenia. Innymi słowy, postępowanie to rozstrzyga o zasięgu prawa własności danego podmiotu. Prawo własności do nieruchomości stanowiącej przedmiot rozgraniczenia równoznaczne jest więc z posiadaniem interesu prawnego w postępowaniu rozgraniczeniowym. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z jej akt, ewidentnie istnieje spór co do przebiegu granicy. Uprawniony geodeta stwierdził brak jednoznacznych dowodów pozwalających ustalić przebieg granicy, a strony nie zgodziły się na wzajemne ustępstwa i nie zawarły ugody na gruncie. Przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego przy udziale geodety leżało w interesie obu stron tego postępowania. Sama ta okoliczność decyduje przy tym – w świetle art. 262 § 1 pkt 2 Kpa – o rozłożeniu pomiędzy strony kosztów postępowania na podstawie art. 152 Kc. Na ustalenia w tym zakresie nie może mieć natomiast wpływu to, czy dana strona jest zadowolona z wyniku czynności podjętych przez geodetę oraz czy i w jaki sposób kwestionuje dokonane przez niego ustalenia i czynności. Zaznaczyć trzeba, że zarzuty strony zawarte w skardze do Sądu dotyczą wyłącznie niezadowolenia z powodu braku wydania przez organ decyzji zwalniającej jej od ponoszenia kosztów rozgraniczenia. Jednak, jak to już zostało wyżej stwierdzone, postępowanie w przedmiocie zwolnienia skarżącej z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego toczyło się odrębnie i zostało już prawomocnie zakończone. Po przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym, postanowieniem [...] z dnia 16 września 2016 r., Wójt Gminy [...] odmówił zwolnienia skarżącej od poniesienia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, uznając że skarżąca jest w stanie wygospodarować i odłożyć środki na pokrycie kosztów postępowania administracyjnego. Z kolei, postanowieniem z dnia 3 listopada 2016 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu złożonego przez skarżącą zażalenia, utrzymało ww. rozstrzygnięcie w mocy. Ponadto, prawomocnym wyrokiem z dnia 24 maja 2017 r. w spr. sygn. III SA/Łd 1101/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę W.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 3 listopada 2016 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia z kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Orzeczenie Sądu jest prawomocne. Stosownie natomiast do art. art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Podmioty wymienione w tym przepisie są, zatem faktem i treścią orzeczenia związane, co musi skutkować w sposób bezwzględny uwzględnieniem treści prawomocnego wyroku w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach. Przepis ten gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. W kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana. Sąd w niniejszym postępowaniu nie jest zatem uprawniony do dokonywania ponownej oceny rozstrzygnięć wydanych przez organy administracji publicznej w przedmiocie zwolnienia skarżącej od kosztów postępowania rozgraniczeniowego. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. D.Cz.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło