III SA/Łd 121/16
WyrokWSA w Łodzi2016-04-08
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Janusz Furmanek, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która nie rozstrzygnęła całości żądania strony dotyczącego ulg w spłacie kary pieniężnej i odsetek?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która nie rozstrzygnęła całości żądania strony (w tym wniosku o umorzenie części kary), naruszył art. 138 K.p.a. Organ odwoławczy powinien był wyjaśnić intencje strony odnośnie nie rozstrzygniętych żądań i albo stwierdzić niedopuszczalność odwołania w tej części, albo umorzyć postępowanie odwoławcze, jeśli strona domagała się uzupełnienia decyzji organu pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie połowy kary pieniężnej, rozłożenie pozostałej części na raty, umorzenie odsetek oraz zastosowanie opłaty prolongacyjnej. Organ pierwszej instancji odmówił rozłożenia na raty kary i umorzenia odsetek, nie rozstrzygając jednak kwestii umorzenia części kary. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący w skardze zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak wnikliwego zbadania jego sytuacji materialnej oraz nierozstrzygnięcie wszystkich jego żądań.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant referent-stażysta Renata Tomaszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kary pieniężnej oraz odmowy umorzenia odsetek 1) uchyla zaskarżoną decyzję; 2) zasądza od Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. na rzecz skarżącego – M. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia (...) nr (...) Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. 2011r., nr 212, poz. 1263 ze zm.) w zw. z art. 4 pkt 27 i art. 44c ust. 1 oraz art. 52a ust. 1-3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 124 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...) w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty kary pieniężnej wymierzonej M. K. decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...), nr (...) oraz odmowy umorzenia odsetek.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
W dniu 10 maja 2015r. M. K. złożył do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. wniosek o udzielenie ulgi w spłacie kary pieniężnej wymierzonej decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...), nr (...). W uzasadnieniu wniosku podał, że razem z rodzicami znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która zmusza go do podjęcia działalności zarobkowej, aby móc studiować. Wskazał, że prowadzony przez niego sklep, w którym stwierdzono obecność substancji niedozwolonych nie przynosił znaczących dochodów, które pozwalałby na jednorazową zapłatę nałożonej kary pieniężnej. Sklep został zlikwidowany, a podjęta, kolejna działalność gospodarcza nie przynosiła dostatecznych dochodów i została zawieszona. Wniósł o umorzenie ciążącego na nim zobowiązania (tj. w kwocie 50 000 zł) co najmniej o połowę i rozłożenie jego spłaty na raty w wysokości 1 000 zł miesięcznie, umorzenie naliczonych dotychczas odsetek i w przypadku udzielenia wnioskowanej ulgi zastosowanie do odroczonych kwot opłaty prolongacyjnej, cofnięcie egzekucji prowadzonej przez Urząd Skarbowy w B., a przez to zmniejszenie obciążenia, które aktualnie powiększa opłata egzekucyjna. Podkreślił, że nałożona kara pieniężna jest bardzo wysoka, a konieczność spłaty powstałego zadłużenia wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi pogrąży go na "starcie życiowym uniemożliwiając dokończenie studiów, założenie rodziny i normalne funkcjonowanie w społeczeństwie". Wskazując na naruszenie prawa, którego dokonał i młodzieńczą niefrasobliwość wyraził przekonanie, że ma prawo liczyć na szanse ze strony organów Państwa, ponieważ w interesie publicznym nie leży materialne pogrążanie go nałożona karą. Podał, że z całej zaistniałej sytuacji wyciągnął wnioski i zapewnił, że w dalszych życiowych działaniach będzie przestrzegał prawa i nie będzie podejmował przedsięwzięć, które mogłyby budzić wątpliwości co ich legalności. Wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia niniejszego wniosku wskazując jednocześnie, że przed NSA toczy się postępowanie w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. pismem z dnia 30 czerwca 2015r. wezwał M. K. do przedstawienia wszelkich dowodów wskazujących na aktualną sytuację finansową, majątkową i rodzinną dotyczących uzyskiwanych dochodów własnych i osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym.
W dniu 24 lipca 2015r. skarżący przedłożył oświadczenie majątkowe z dnia 24 lipca 2015r., potwierdzenie statusu studenta z dnia 10 czerwca 2015r., umowę najmu mieszkania z dnia 3 lutego 2014r., umowę o świadczenie usług dydaktycznych z dnia 16 lutego 2015r. deklarację podatkową PIT-8C i PIT-11 za 2014r. oraz umowę zlecenia z dnia 1 lutego 2015r.
Decyzją z dnia (...) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ł. odmówił rozłożenia na raty kary pieniężnej w wysokości 50 000 zł wymierzonej M. K. decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...), nr (...) oraz umorzenia odsetek. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że możliwości finansowe strony nie uzasadniają pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Zdaniem organu strona miała pełną świadomość szkodliwości swojego postępowania i znała konsekwencje, jakie wynikały z obrotu środkami zastępczymi. Z przedstawionych dokumentów wynika, że strona uzyskuje niskie dochody, jednakże dysponuje środkami, które są wystarczające na pokrycie kosztów wynajmu mieszkania i jest właścicielem samochodu. Posiada również umiejętności i możliwości pozwalające na osiąganie wyższych dochodów niż dochody, które zadeklarował. Uzasadniając natomiast swój ważny interes wnioskodawca wskazał jedynie na aspekty subiektywne, tymczasem jest osobą młodą, samodzielną, której możliwości finansowe mogłyby ulec polepszeniu, gdyby dołożył należytej staranności. Kwota 1 000 zł miesięcznie w stosunku do wysokości nałożonej kary, tj. 50 000 zł powoduje, że spłata zobowiązania nastąpiłaby dopiero po czterech latach, co w ocenie organu jest zbyt długim okresem czasu. Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał, art. 52a ust. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 124) w zw. z art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 2015r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015r., poz. 875) oraz art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2015r., poz. 613).
Od powyższej decyzji M. K. złożył odwołanie, w którym podniósł, że decyzja jest dla niego bardzo krzywdząca i nie uwzględnia w ogóle jego sytuacji osobistej. Organ I instancji wydając przedmiotową decyzję nie rozważył choćby w minimalnym stopniu wszystkich okoliczności sprawy, czym naruszył szereg przepisów proceduralnych oraz przepis prawa materialnego, tj. art. 67 Ordynacji podatkowej. W ocenie skarżącego organ I instancji wydając decyzję odmowną powołał się na przepisy, które legły u podstaw orzeczenia o nałożeniu kary i z nich oraz okoliczności, które stanowiły dla niego wcześniej podstawę zasadności i wysokości kary uczynił kanwę uzasadnienia odmowy. Odwołując się do treści art. 52a ust. 4 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku, wskazał, że do kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, w zakresie nieuregulowanym w ustawie, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa, z tym że organowi, o którym mowa w ust. 2, przysługują uprawnienia organu podatkowego. W związku z powyższym organ powinien stosownie do treści art. 67 Ordynacji podatkowej przeprowadzić wnikliwe postępowanie co do zasadności i rozmiarów ulgi, a nie ponownie rozpatrywać zasadność kary, jej cele i wszystkie okoliczności wynikające z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii.
Strona podkreśliła, że postępowanie w zakresie ulgi w spłacie należności podatkowych jest postępowaniem odrębnym od wymiarowego i bada się w nim wyłącznie zaistnienie przesłanek ważnego interesu strony lub interesu publicznego, w kontekście zasadności przyznania wnioskodawcy określonej przez niego ulgi podatkowej. Nie jest natomiast celem tego postępowania weryfikacja wysokości wymiaru zobowiązania, ponieważ jest to, co do zasady, przedmiot innego postępowania.
Ponadto odwołujący podniósł, że wniosek był sprecyzowany w zakresie rozmiarów umorzenia, tj. przedmiotem wniosku było umorzenie nałożonej kary pieniężnej w połowie, rozłożenie pozostałej części na raty w wysokości 1 000 zł miesięcznie oraz umorzenie odsetek i doliczanie od rat opłaty prolongacyjnej. Wskazał, że proponowane warunki zmierzają do zapłaty kary w wysokości wyższej niż dolna granica zagrożenia karnego, uwzględnia opłatę prolongacyjną i dość wysokie jak na jego możliwości raty. Powyższe okoliczności świadczą o tym, że nie uchyla się od nałożonej sankcji, a dobrowolna spłata i tak wysokiej kary powinna być istotną przesłanką do zastosowania ulgi, ponieważ nieudzielenie wnioskowanej ulgi spowoduje prowadzenie nieskutecznej egzekucji przez długie lata, co nie jest w interesie publicznym. Wniósł o pozytywne rozpatrzenie odwołania, zastosowanie wnioskowanej ulgi oraz w jej następstwie o zawieszenie postępowania egzekucyjnego lub ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł. utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że w Ł., przy ul. A skarżący prowadził sprzedaż detaliczną środków zastępczych, które mogły stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi. Zatrzymane w punkcie sprzedaży produkty zostały przekazane do Centrum Badań Kryminalistycznych MODUS SPECTRUM w S.. Ekspertyza z dnia 12 kwietnia 2013r. potwierdziła w zatrzymanych produktach obecność pentedronu, 4-MeMAPB, ETH-CAT oraz chloroformu. Trzy pierwsze substancje wykazują działanie psychoaktywne, są syntetycznymi pochodnymi katynonu, które stymulują centralny układ nerwowy i powodują efekty podobne do działania amfetaminy. Chloroform działa depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy włącznie z wystąpieniem trwałych zmian i zmniejsza sprawność umysłową. Ww. substancje stanowią zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi i zostały sklasyfikowane jako środki zastępcze.
Odnosząc się do kwestii wymierzonej kary pieniężnej, organ odwoławczy wskazał, że analiza przedstawionych przez wnioskodawcę dokumentów obrazujących aktualną sytuację finansową, majątkową i rodzinną wykazała, że strona pomimo niskich dochodów dysponuje wystarczającymi środkami, aby wynajmować mieszkanie, być właścicielem samochodu i studiować. Organ podkreślił, że skarżący jest osobą młodą, która przy dołożeniu odrobiny chęci i starań może polepszyć swoją aktualną sytuację finansową. Zadeklarowana przez stronę spłata kary w ratach w kwocie 1 000 zł miesięcznie w stosunku do wymierzonej kary pieniężnej w wysokości 50 000 zł spowoduje, że splata nastąpi dopiero po czterech latach, co stanowi zbyt długi okres wykonania zobowiązania. Wbrew natomiast twierdzeniu strony wymierzenie kary pieniężnej, jak i rozłożenie jej spłaty na raty bądź częściowe umorzenie ma to samo źródło, które wynika z przedmiotu prowadzonej działalności, tj. art. 52a ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Powołany natomiast przez skarżącego art. 52a ust. 4 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii odsyła do przepisów działu III, w tym m.in. do art. 67a Ordynacji podatkowej, a nie jak podniosła strona do art. 67 ustawy, który został uchylony.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący podniósł, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 67a i nast. Ordynacji podatkowej w zw. z art. 52a ust. 4 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku. Skarżący podkreślił, że pomimo wyraźnego wskazania powyższych przepisów organ odwoławczy powtarza w całości argumentację organu I instancji co do zasadności wymierzonej kary, jak i jej wysokości, w sytuacji gdy nie był to przedmiot niniejszego postępowania. W kwestii przesłanek i podstaw prawnych do zastosowania ulgi, (odmowy jej zastosowania), organy obu instancji ograniczyły się lakonicznych stwierdzeń, że wnioskodawca jest w stanie zapłacić tak wysoką karę, bo posiada możliwości zarobkowe, stać go na wynajmowanie mieszkania i posiadanie samochodu. Organy nie przeprowadziły wnikliwych wyjaśnień i nie dokonały żadnych ustaleń, że skarżący jako student ma ograniczone możliwości zarobkowania, ponosi sam koszty studiów i wynajmu mieszkania, co jest niezbędne dla zapewnienia minimum egzystencji. Podał, że samochód, który posiada to pojazd kilkunastoletni o niskiej wartości i nie jest przejawem szczególnej "majętności". Podkreślił, że przedmiotem postępowania o zastosowanie wnioskowanej ulgi jest zbadanie przez organy orzekające sytuacji materialnej wnioskodawcy, jego faktycznej zdolności do spełnienia zobowiązania, w takim zakresie jaki wynika z decyzji ustalającej to zobowiązanie (w tym przypadku nałożenia kary) oraz spełnienia przesłanek określonych w przepisie art. 67a Ordynacji podatkowej. Pominięcie zbadania zaistnienia tych przesłanek z powołaniem się tylko na błąd w oznaczeniu przepisu (art. 67 zamiast art. 67a) jest naruszeniem ogólnych zasad postępowania, w tym przywołanych na wstępie przepisów K.p.a, które maja zastosowanie w tym postępowaniu z uwagi na brak odpowiednich regulacji w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii.
Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych skarżący wskazał, że "bez znaczenia przy ocenie dopuszczalności rozłożenia kary pieniężnej na raty jest przyczyna nałożenia tej kary. Zasadność nałożenia kary pieniężnej, ani powód jej nałożenia, nie podlegają ocenie w niniejszym postępowaniu, bowiem zostały już ocenione w odrębnym, wcześniejszym postępowaniu, a decyzja je kończąca stała się ostateczna. W postępowaniu dotyczącym ulgi w spłacie zobowiązania znaczenie mają ważny interes podatnika oraz interes publiczny, rozumiane w kontekście zasadności (celowości) ewentualnego rozłożenia kwoty (...) zł na raty".
Zdaniem skarżącego organy nie zbadały należycie i nie odniosły się do jego wniosków w wystarczający sposób. O braku wnikliwości w zbadaniu sprawy świadczy fakt, że nie sprawdzono i nie odniesiono się do kwestii bezskuteczności prowadzonej egzekucji administracyjnej z powodu braku odpowiednich źródeł zaspokojenia wierzyciela. Podał, że z uwagi na rosnące zadłużenie i wysokie odsetki ustawowe, nie mam możliwości spłaty zobowiązania, zmuszony będzie do wegetacji i życia na jak najniższym poziomie, frustracji, braku zaufania do Państwa, które z powodu, jak wskazał jego błędu życiowego dąży do zrujnowania jego życia, a w dalszej kolejności do ogłoszenia upadłości, co oznaczać będzie brak zaspokojenia interesu publicznego. Tymczasem, jak podkreślił skarżący chciałby pracować i spłacić dług wobec Państwa na godziwych warunkach, od Państwa oczekuję jedynie pomocy w spłacie.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012.270.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przeprowadzona przez sąd kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł.z dnia (...) utrzymująca w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...) o odmowie rozłożenia skarżącemu na raty kary pieniężnej wymierzonej decyzją z dnia (...) nr (...) oraz o odmowie umorzenia odsetek.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (j.t. Dz. U. z 2012, poz. 124 ze zm.), ustawy z dnia 24 czerwca 2015r. o zmianie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015r., poz. 875) w związku z art. 67a § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.), art. 12 i art. 37 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 1412 ze zm.) oraz przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm).
Stwierdzić należy, że decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. z dnia (...) nie zawiera rozstrzygnięcia co do całości żądania skarżącego. Organ I instancji odmówił stronie rozłożenia na raty kary pieniężnej wymierzonej decyzją z dnia (...) nr (...) oraz odmówił umorzenia odsetek, mimo że wnioskodawca złożył wniosek o:
1) umorzenie choć w części ciążącego na nim zobowiązania i zmniejszenia w ten sposób nałożonej kary o połowę, a następnie rozłożenie tej kwoty na raty miesięczne po 1000 zł,
2) umorzenie naliczonych dotychczas odsetek i w przypadku udzielenia ulgi zastosowanie do odroczonych kwot opłaty prolongacyjnej,
3) cofnięcie egzekucji prowadzonej przez Urząd Skarbowy w B., a przez to zmniejszenie jego obciążenia, które powiększa aktualnie opłata egzekucyjna.
Zauważyć należy, że z treści decyzji organu nie wynika, że jest to decyzja częściowa. Organ wydając decyzję częściową winien bowiem zaznaczyć to w jej treści. Ma to szczególne znacznie, gdyż po wydaniu decyzji częściowej strona nie może wystąpić z żądaniem jej uzupełniania, lecz powinna złożyć wniosek o wydanie decyzji uzupełniającej, ponieważ trwa nadal zawisłość sprawy przed organem administracyjnym.
W tym miejscu należy wskazać, że Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 7.07.1988 r. III AZP 10/88 (OSNC 1990/9/116) oraz Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 1 kwietnia 1998 r. I SA/Wr 796/96 (LEX nr 32938) wyraził stanowisko, że w razie wniesienia odwołania dotyczącego części żądań strony nie rozstrzygniętych w decyzji, organ I instancji powinien potraktować jego treść jako żądanie uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia (art. 111 § 1 K.p.a). Natomiast organ odwoławczy, któremu przedstawiono takie odwołanie, powinien wyjaśnić rzeczywiste intencje strony; w razie popierania odwołania winien stwierdzić jego niedopuszczalność (art. 134 K.p.a.), w razie zaś oświadczenia, że chodzi o żądanie uzupełnienia decyzji organu I instancji - umorzyć postępowanie odwoławcze (art. 138 § 1 pkt 3 i 105 § 1 i 2 w zw. z art. 140 K.p.a.).
W rozpoznawanej sprawie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Ł., któremu zostało przekazane odwołanie skarżącego nie wyjaśnił rzeczywistej intencji strony. Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Ł. uznając tę decyzję za zgodną z obowiązującymi przepisami prawa, mimo oczywistej jej wadliwości.
Wskazać należy, że organ II instancji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Organ odwoławczy nie może więc ograniczyć się do kontroli decyzji organu I instancji, a obowiązany jest ponownie rozpoznać sprawę. Wynika to wprost z art. 138 K.p.a., który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Wobec powyższych rozważań zaskarżona decyzja narusza prawo, a mianowicie art. 138 K.p.a. Ze złożonego odwołania wynika, że skarżący wnosił o umorzenie kary w połowie, rozłożenie pozostałej kwoty na raty, a nie o rozłożenie na raty całej kary i stwierdził, że wniosek był prawidłowo sprecyzowany w zakresie umorzenia rozmiarów kary. Oznacza to, że w powyższym zakresie powinna być wydana decyzji. Podstawą kompletności rozstrzygnięcia zawartego w decyzji jest zakres żądania strony. Nawet przy braku podstawy prawnej do wydania rozstrzygnięcia określonej treści żądanie winno znaleźć swoje odzwierciedlenie w merytorycznym rozstrzygnięciu. Rozstrzygnięciem merytorycznym jest także rozstrzygnięcie negatywne.
W świetle powyższych okoliczności, poza granicami sprawy przy rozpoznawaniu skargi pozostało żądanie strony umorzenia kary w połowie. Podkreślić przy tym należy, że ustawodawca w art. 67a § 1 O.p., który stanowił podstawę wydania decyzji organu I instancji, ustawodawca przewidział kilka ulg uznaniowych w spłacie zobowiązań, tj. od ulgi "najmniejszej", za jaką należy uznać odroczenie terminu płatności lub rozłożenia dłużnej kwoty na raty, do "największej", jaką jest niewątpliwie umorzenie dłużnej kwoty w całości lub w części (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 569/13, LEX nr 1334460).
Wobec powyższego wniesienie przez skarżącego odwołania dotyczącego części żądań nie rozstrzygniętych w decyzji, organ I instancji powinien potraktować jego treść jako żądanie uzupełnienia decyzji co do rozstrzygnięcia (art. 111 § 1 K.p.a.). Natomiast organ odwoławczy, któremu przedstawiono takie odwołanie, powinien wyjaśnić rzeczywiste intencje strony. W sytuacji popierania przez skarżącego odwołania co do umorzenia kary w połowie winien stwierdzić jego niedopuszczalność (art. 134 K.p.a.).
Z tych wszystkich względów, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.
B.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło