III SA/Łd 1225/13

Dnia 23 stycznia 2014 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale III - Magdalena Sieniuć po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku D.Z. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi D.Z. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2012 p o s t a n a w i a: 1/ przyznać skarżącemu – D.Z. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2/ odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. (MSi) D.Z. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi ze skargą na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2012. W skardze skarżący zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy, stwierdzając, że nie stać go na poniesienie kosztów procesu i wynajęcie prawnika. W nadesłanym następnie, na wezwanie Przewodniczącego Wydziału, urzędowym formularzu PPF wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z rodzicami. Nie posiada żadnego majątku, za wyjątkiem nieruchomości rolnej o pow. 14,5 ha. Jego rodzice nie posiadają żadnego majątku. Ponadto zarówno on, jak i jego rodzice, nie osiągają żadnego dochodu. Jednocześnie w uzasadnieniu wniosku skarżący dodał, że nie dysponuje żadnym dochodem i nie posiada żadnych przedmiotów wartościowych, które mógłby sprzedać. W związku z tym nie stać go na adwokata oraz na poniesienie opłat sądowych. Podkreślił, że jego rodzice są chorzy i dokłada im do wydatków na leczenie. Ponadto skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym i rzecznikiem patentowym. Z uwagi na fakt, że zawarte w powyższym wniosku oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 19 grudnia 2013 roku wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych dokumentów i informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, w tym do wyjaśnienia przyczyny braku osiągania dochodu przez skarżącego i osoby pozostające wraz z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, przedstawienia aktualnego zaświadczenia o dochodowości prowadzonego gospodarstwa rolnego, podania źródła i kwoty środków przeznaczanych przez skarżącego i pozostałych członków rodziny na utrzymanie, podstawowe opłaty i leczenie oraz przedstawienia wyciągów z ewentualnie posiadanych przez skarżącego i osoby pozostające wraz z nim we wspólnym gospodarstwie domowym rachunków bankowych, z okresu ostatnich 3 miesięcy - w terminie 7 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy. W wykonaniu powyższego wezwania skarżący w drodze pisma z dnia 2 stycznia 2014 roku wskazał jedynie, że w związku z bardzo trudną sytuacją materialną oraz coraz wyższymi kosztami utrzymania domu, opłat stałych i leczenia rodziców nie stać go na wynajęcie adwokata w tej sprawie. Do pisma załączył oświadczenie z banku, z którego wynika, że nie posiada żadnych lokat i rachunków bankowych w Banku [...] w Ż.. Kwestie zaś wyjaśnienia pozostałych okoliczności wskazanych w zarządzeniu z dnia 19 grudnia 2013 roku skarżący pominął milczeniem. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek zasługuje jedynie na częściowe uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym uregulowana została w Rozdziale 3 Działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako: "p.p.s.a.". Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244, art. 245, art. 246 § 1 oraz art. 252 tej ustawy wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym, gdy wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach. Od Referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania stronie prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W interesie skarżącego leży zatem przedstawienie wszelkich okoliczności, które wskazywałyby na fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. W niniejszej sprawie skarżący zaniechał przedstawienia niektórych okoliczności potwierdzających fakt pozostawania w trudnej sytuacji materialnej. W szczególności, mimo wezwania, nie wyjaśnił przyczyny braku osiągania dochodu przez rodzinę, nie przedstawił zaświadczenia o dochodowości prowadzonego gospodarstwa rolnego, nie określił kwoty środków przeznaczanych na utrzymanie, podstawowe opłaty i leczenie, powołując się jedynie w odpowiedzi na wezwanie na coraz wyższe koszty utrzymania domu, opłat stałych i leczenia rodziców. Natomiast ze złożonego wniosku i pozostałych dokumentów, do przedłożenia których skarżący został wezwany, bezspornie wynika jedynie, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z rodzicami. Zarówno on, jak i jego rodzice nie posiadają żadnego majątku, za wyjątkiem nieruchomości rolnej o pow. 14,5 ha. Skarżący nie posiada przy tym posiada żadnych lokat i rachunków bankowych w Banku [...] w Ż.. Jednocześnie ze skargi wynika, że jedynym źródłem utrzymania rodziny skarżącego jest praca w gospodarstwie. Nie przynosi ona jednak dochodów, które wystarczyłyby na pokrycie wszystkich podstawowych potrzeb. Obecna sytuacja powoduje, że rodzinie nie "wystarcza na rachunki i jedzenie". Ponadto z załączonego do akt sprawy zaświadczeń lekarskich wystawionych przez lekarzy psychiatrów wynika, że ojciec skarżącego korzysta z porad lekarskich i wymaga kontynuacji leczenia. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Referendarz sądowy uznał, iż wniosek skarżącego zasługuje na częściowe uwzględnienie i przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Dokonując powyższej oceny, Referendarz sądowy w szczególności wziął pod uwagę fakt, iż wnioskodawca, jak wskazuje, utrzymuje się wraz z rodzicami z dochodu osiąganego z gospodarstwa rolnego niewystarczającego na pokrycie wszystkich podstawowych potrzeb, nie posiada rachunku bankowego oraz znaczącego majątku i na tej podstawie przyjął, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tym niemniej w ocenie Referendarza sądowego okoliczność, iż skarżący nie wyjaśnił przyczyny braku osiągania dochodu przez jego rodziców, nie przedstawił aktualnego zaświadczenia o dochodowości prowadzonego gospodarstwa rolnego, nie sprecyzował kwoty środków przeznaczanych przez rodzinę na utrzymanie, podstawowe opłaty i leczenie, a ponadto nie wyjaśnił kwestii posiadania rachunków bankowych przez rodziców - nie pozwala przyjąć, iż skarżący dowiódł, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Jedynie zaś wykazanie spełnienie tej przesłanki obligowałoby Referendarza sądowego do uwzględnienie wniosku skarżącego w żądanym, całkowitym zakresie, tj. w zakresie obejmującym ponadto zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia. (MSi)