III SA/Łd 158/06
WyrokWSA w Łodzi2006-06-01
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Janusz Furmanek, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia została prawidłowo nałożona, jeśli strona złożyła wniosek o nowe zezwolenie w ostatnim dniu obowiązywania poprzedniego, a organ wydał decyzję po upływie terminu wymaganego przez rozporządzenie do złożenia wniosku, ale przed upływem terminu na wydanie decyzji?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ I instancji nie wyjaśnił, który z przypadków nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia wystąpił w sprawie, powołując jedynie ogólnie § 11 rozporządzenia. Organ odwoławczy również nie odniósł się do tej kwestii. Brak ten uniemożliwił sądowi kontrolę legalności zaskarżonych decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na A. K. za zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy bez zezwolenia. Strona złożyła wniosek o nowe zezwolenie w ostatnim dniu obowiązywania poprzedniego, jednak organ wydał decyzję zezwalającą na zajęcie pasa drogowego dopiero po upływie tego terminu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Strona skarżąca podniosła zarzuty dotyczące błędnego zastosowania przepisów dotyczących terminu składania wniosków i wydawania zezwoleń.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz A. K. zwrot kosztów postępowania, stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Asesor WSA Ewa Alberciak, Protokolant Asystent sędziego Piotr Pietrasik, po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] , nr [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz A. K. 683,20 zł ( sześćset osiemdziesiąt trzy złote 20/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia
Prezydent Miasta Łodzi decyzją z dnia [...] nałożył na A. K. karę pieniężną za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego pod kiosk handlowy położony w Ł. przy ulicy A 20 działka nr 188/4 za okres od 29 maja do 17 czerwca 1999 r. w wysokości 2004,30 zł (wg wyliczenia 20 dni x 5,10 zł/m2 /dzień x 19,65).
Wyjaśnił, że termin poprzednio wydanej decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego upłynął 28 maja , a termin obowiązywania nowej decyzji rozpoczął się [...]Czas bezprawnego zajęcia pasa drogowego obejmuje 20 dni. Powierzchnia rzutu poziomego wskazanego w decyzji wynosi 19,65 m2.
A. K .w odwołaniu od decyzji i w piśmie procesowym podniósł, że wniosek o zajęcie pasa drogowego wysłał listem poleconym w dniu 28.05.19995 r., a więc w okresie obowiązywania decyzji. Okoliczność, że decyzja została wydana [...]nie powinna go obciążać.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] K.O. [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że organ I instancji na wniosek odwołującego się w dniu [...] wydał decyzję Nr [...] zezwalającą wnioskodawcy na umieszczenie punktu handlowego - kiosku w pasie ulicy A 20 dz. 188/4 w terminie [...].
A. K. pismem z dnia 26 czerwca 1999 r. wniósł o wydanie decyzji do 31 lipca 1999 r.
W odpowiedzi organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] zmienił poprzednią decyzję przez nowe określenie czasu, na który zezwolenie zostało wydane tj. do dnia 31 lipca 1999 r.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że A. K. w dniu 28 maja 1999 r., czyli w ostatnim dniu obowiązywania poprzedniego zezwolenia wysłał listem poleconym wniosek o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego przez kiosk przy ulicy A 20.
Zgodnie z § 2 ust.1 rozporządzenia Rady ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych, wniosek w sprawie wydania takiego zezwolenia należy złożyć zarządcy drogi z co najmniej 3 -miesięcznym wyprzedzeniem.
Skoro zatem A. K. w okresie od 29 maja do 18 czerwca 1999 r. bez zezwolenia zajmował pas drogowy, to stosownie do art.40 ust.4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U Nr 14, poz.60 ze zm./ należało wymierzyć karę pieniężną.
Pełnomocnik skarżącego w skardze na tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji i umorzenie postępowania w sprawie.
Podał, że A. K. poinformował pracowników organu o zamiarze kontynuowania działalności w tym miejscu i został przez nich poinformowany o konieczności dostarczenia aktualnego wypisu z rejestru gruntów oraz opinii Wydziału Dróg UMŁ.
Nikt nie poinformował skarżącego, że wydanie kolejnego zezwolenia będzie wymagało trzymiesięcznego terminu określonego w rozporządzeniu.
A. K. był przekonany, że dla uzyskania kolejnego zezwolenia musi tylko uzupełnić nieaktualną dokumentację, a wymóg zachowania 3 miesięcznego terminu dotyczy tylko wniosków o wydanie zezwoleń na zajęcie pasa jeszcze nie zajętego, albo zajętego przez inny podmiot.
W tym przekonaniu umocniła skarżącego decyzja z dnia [...] i zmieniająca ją decyzja z dnia [...].
Decyzje te zostały wydane bez zachowania 3-miesięcznego terminu.
Od złożenia wniosku /28 maja/ do wydania decyzji /[...]/ nie upłynął miesiąc, a organ wydający decyzję nie uznał, że wydanie decyzji nie może nastąpić wcześniej niż 28 sierpnia 1999 r., po upływie 3 miesięcy od złożenia wniosku.
Z tych samych względów decyzja z dnia [...]Nr [...] nie daje podstawy do stwierdzenia, że istnieje związek między niezłożeniem przez skarżącego do dnia 28 lutego 1999 r. /3 miesiące przed utratą ważności pierwszego zezwolenia/ wniosku o wydanie nowego zezwolenia i nałożenie kary za zajęcie pasa bez zezwolenia.
Gdyby organ bezwzględnie wymagał złożenia wniosku z 3 miesięcznym wyprzedzeniem i uznał jednocześnie, ze skarżący złożył wniosek dopiero 28 maja 1999 r. to nowe zezwolenie mogłoby być wydane [...], a okres od 29 maja do 29 sierpnia 1999 r. byłby traktowany jako okres korzystania z pasa bez zezwolenia.
Tymczasem organ uznał, że skarżący zajmował pas bez zezwolenia od 29 maja 1999 r. do [...], tj. do dnia wydania decyzji.
To zaś oznacza, że organ nie uznał wniosku za złożony zbyt późno bez zachowania wymaganego okresu 3 miesięcy, lecz obciążył skarżącego karą za czas niezbędny organowi do rozpatrzenia wniosku.
Organ administracyjny wniósł o oddalenie skargi.
Wyjaśnił, że sporny termin jest terminem obowiązującym stronę, a nie organ i konsekwencje niedochowania terminu obciążają więc stronę, a nie organ.
Dlatego strona nie może bronić się, że była przekonana, iż wymóg dochowania trzymiesięcznego terminu jego nie dotyczy. Błędne jest również rozumowanie radcy prawnego, że zezwolenie na zajęcie pasa drogowego organ powinien wydać po upływie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku przez stronę. Terminy załatwiania spraw określają przepisy kpa, a nie rozporządzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Łodzi postanowieniem z dnia 6 marca 2003 r. zawiesił postępowanie sądowe do czasu zakończenia postępowania w sprawie zgodności z prawem decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego w okresie objętym skargą.
Ten sam Sąd wyrokiem z dnia 6 marca 2003 r. uchylił decyzje organów obu instancji w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego.
Zarząd Dróg i Transportu w Ł. pismem z dnia 13 lutego 2006 r. stwierdził, że odstępuje od wydania decyzji i ponownego rozpatrzenia sprawy, gdyż ustalenie w 2003 r., czy obiekt w 1999 r. był zlokalizowany w pasie drogi publicznej było niemożliwe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 21 marca 2006 r. podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1271 ze zm./ sprawy, w których skargi zostały wniesione przed 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270 ze zm./ Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Zgodnie z art.182 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U Nr 153, poz.1269 ze zm./ kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Decyzja lub postanowienie - zgodnie z art.145 § 1 p.p.s.a. - podlega uchyleniu jeżeli Sąd stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego
3/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W sprawie skargę należało uwzględnić z innych jednak przyczyn niż podniesionych przez stronę.
Zgodnie jednak z art.134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W sprawie organy administracyjne naruszyły przepisy postępowania i naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z art.40 ust.4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych /Dz.U Nr 14, poz.60 ze zm./ w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji za zajęcie pasa bez zezwolenia pobiera się kary pieniężne.
W § 11 w ust.1-4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986 r. w sprawie niektórych przepisów o drogach publicznych /Dz.U Nr 6, poz.33 ze zm./ określono przypadki, kiedy zarządca drogi pobiera kary pieniężne za zajęcie bez zezwolenia pasa drogowego albo za umieszczenie w pasie drogowym urządzeń, reklam i obiektów handlowych oraz sposób wyliczenia tych kar.
Organ I instancji nie wyjaśnił, który z tych przypadków wystąpił w sprawie. Powołał jedynie § 11 rozporządzenia. Również organ odwoławczy nie odniósł się do tej kwestii.
Tym samym naruszono przepisy art.7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa, a braki te uniemożliwiły sądowi kontrolę legalności zaskarżonych decyzji.
Z tych też względów Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c / p.p.s.a. uchylił decyzje. O wykonalności orzekł zgodnie z art.152 p.p.s.a.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego stwierdzić należy, że nie miały one oparcia w obowiązujących w czasie wydania przepisach. Podzielić należy pogląd organu, że termin określony w rozporządzeniu obowiązywał stronę, a nie organ administracji publicznej. Przepisy ustawy i rozporządzenie nie nakładały na organy obowiązku wydania decyzji po upływie 3 miesięcy. Bezsporne jest też, że skarżący zajmował pas drogowy bez zezwolenia. Nie ma bowiem decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego w okresie objętym kwestionowaną decyzją.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło