III SA/Łd 168/21

Dnia 24 czerwca 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska ( spr.), Asesor WSA Paweł Dańczak, , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2021 roku sprawy ze skargi A. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 roku uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] znak [...] Decyzją z dnia [...] znak [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 18c, art. 47 ust. 1 pkt 1 i 3, art. 47 ust. 2g, art. 47a ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 266), dalej u.s.u.s., art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r., poz. 2550) oraz art. 31 zo ust. 1, art. 31zq ust. 3 i 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 374, ze zm.), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy A. S. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, w dniu 20 kwietnia 2020 r. A. S. złożyła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. Pismem z dnia 30 czerwca 2020 r., ZUS poinformował stronę , że dokumenty rozliczeniowe ( ZUS DRA), które złożyła w dniu 24 czerwca 2020 r za miesiące marzec, kwiecień, maj 2020 r. nie mogą zostać wprowadzone do systemu ponieważ nie został przekazany dokument DRA cz. II, w którym należy podać wysokość przychodu, dochodu oraz formę opodatkowania. W DRA cz. II deklaruje się podstawę wymiaru składki, która będzie obowiązywać za okres od lutego 2020 r. do grudnia 2020 r. W piśmie wskazano, że 29 czerwca 2020 r. ustalono z A. S. telefonicznie, że przekazane przez nią dokumenty zostaną odesłane natomiast ona ponownie złoży prawidłowe dokumenty wraz z DRA cz. II . Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił A. S. prawa do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe i ubezpieczenie zdrowotne za okres od marca do maja 2020 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 31zo ust. 2 i 4 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, osobie prowadzącej pozarolnicza działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych przysługuje prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należnych za okres maj 2020 r., jeżeli prowadziła działalność przed dniem 1 kwietnia 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu za który jest składany wniosek o zwolnienie, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Zwolnieniu z obowiązku opłacania podlegają należności z tytułu składek ustalone od obowiązującej najniższej podstawy wymiaru składek dla osoby prowadzącej pozarolniczą działalność. Stosownie do treści art. 31 zq ust. 3 cyt. ustawy, warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. ZUS stwierdził, że z danych zawartych na koncie w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS wynika, że wnioskodawczyni nie złożyła dokumentów rozliczeniowych za okres od marca do maja 2020 r. w terminie do 30 czerwca 2020 r. W związku z powyższym nie przysługuje prawo do zwolnienia z opłacenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne za wskazany powyżej okres. Od powyższej decyzji A. S. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w którym podniosła, że spełniła warunki niezbędne do zwolnienia z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowych. Podała, że zgodnie z informacją zawartą na oficjalnej, ogólnodostępnej stronie internetowej: https://www.zus.pl/frrmy/rozliczenia-z-zus/dokumenty-rozliczeniowe/zwolnienie-z-obowiazku-przekazywania-dokumentow dostępną w dniu 28 lipca 2020 r. nie była zobowiązana informować ZUS, że będzie korzystać ze zwolnienia z obowiązku składania dokumentów rozliczeniowych. Skarżąca wskazała także, że pomimo zwolnienia z obowiązku składania comiesięcznych deklaracji, złożyła w dniu 24 czerwca 2020 r deklaracje rozliczeniowe za marzec, kwiecień i maj 2020 r.., a okoliczność powyższą potwierdza pismo ZUS z dnia 30 czerwca 2020 r., którego kopię skarżąca załączyła do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zawiadomieniem z dnia 5 sierpnia ZUS poinformował skarżącą o wszczęciu postępowania w sprawie ponownego rozpatrzenia wniosku i pouczając o treści art. 10 § 1 i 73§ 1 k.p.a., zawiadomieniem z dnia 16 września 2020 r. poinformował o wyznaczeniu nowego terminu zakończenia sprawy z uwagi na trwające postępowanie wyjaśniające i prawie złożenia ponaglenia, a w dniu 27 października 2020 r. o zakończeniu postępowania i możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W aktach brak dowodów doręczenia powyższych zawiadomień oraz nie wynika z nich też jakie postępowanie wyjaśniające było w sprawie prowadzone. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 20 listopada 2020 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy wskazując, że na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego ustalono, że w istocie skarżąca złożyła dokumenty rozliczeniowe za marzec, kwiecień oraz maj 2020 r., jednakże wobec braku złożenia dokumentu DRA cz. II, w którym powinna podać wysokość przychodu, dochodu oraz formę opodatkowania, dokumenty nie mogły zostać przyjęte. ZUS wskazał, że zgodnie z art. 47a ust. 4 u.s.u.s. dokumenty przekazywane w sposób niezgodny z wymogami określonymi w ust. 1 i 2 nie są przez Zakład przyjmowane, co jest równoznaczne z nieprzekazaniem dokumentów. Podał, że stosownie do treści art. 47 ust. 1 pkt 1 u.s.u.s., płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklaracje rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc nie później niż do 10 dnia następnego miesiąca w przypadku osób fizycznych opłacających składkę wyłącznie za siebie. W myśl art. 47 ust. 2g u.s.u.s., osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, opłacające składki wyłącznie za siebie lub osoby z nimi współpracujące i ustalające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c u.s.u.s. są zwolnione z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych za kolejny miesiąc po złożeniu deklaracji rozliczeniowej za pierwszy pełny miesiąc, do końca roku kalendarzowego, na który ustaliły tę podstawę. Osoby te obowiązane są do złożenia deklaracji rozliczeniowej za pierwszy miesiąc prowadzenia działalności gospodarczej każdego kolejnego roku, na który ustaliły podstawę wymiaru składek na podstawie art. 18c. Z dokumentów zaewidencjonowanych w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS wynika, że skarżąca nie złożyła deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA cz. II wskazanej w piśmie ZUS z dnia 30 czerwca 2020 r., w której powinna podać wysokość przychodu, dochodu oraz formę opodatkowania od lutego 2020 r. do grudnia 2020 r., ustalając podstawę wymiaru składek na podstawie art. 18c (podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 zł, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej "dochodem z pozarolniczej działalności gospodarczej", uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym). ZUS podkreślił przy tym, że na podstawie art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej z dnia 12 grudnia 2019 r. ( Dz. U. z 2019, poz. 2550), ustawodawca wprowadził obowiązek przekazania informacji, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej, składanych za luty 2020 r. - w terminach określonych w art. 47 ust. 1 pkt 1 lub 3 ustawy zmienianej w art. 1. Wskazał, że zgodnie art. 31zq ust. 3 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo ustawy, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za maj 2020 r. nie później niż do 30 czerwca 2020 r. chyba, że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. Zdaniem ZUS, bezspornym pozostaje, że na skarżącej spoczywał obowiązek złożenia deklaracji ZUS DRA cz. II, której brak uniemożliwiał skuteczne złożenie deklaracji rozliczeniowych za okres od marca 2020 r. do maja 2020 r. W decyzji z dnia [...] ZUS prawidłowo zatem stwierdził, że skarżąca nie spełniła warunków do zwolnienia z obowiązku opłacania składek za okres od marca do maja 2020 r., ponieważ będąc zobowiązaną do złożenia dokumentów rozliczeniowych za wymieniony okres, nie złożyła ich w zawitym terminie do dnia 30 czerwca 2020 r. wynikającym z art. 31zq ust. 3 cyt. ustawy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i przyznanie prawa do zwolnienia z opłacania należności z tytułu składek na własne obowiązkowe ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe i ubezpieczenie zdrowotne za marzec, kwiecień i maj 2020 r. W uzasadnieniu skargi wskazała, że celem ustawy z dnia 2 marca 2020 r. była między innymi szybka pomoc przedsiębiorcom polegająca na zwolnieniu z opłacania składek, a procedura składania wniosków o zwolnienie została uproszczona. W ustawie zawarto zapis, że "warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek (...) jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r. (...) chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania." (art. 31zq ust. 3 ustawy). Skarżąca podkreśliła, że na podstawie art. 47 u.s.u.s. jest zwolniona z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych co oznacza, że składając wniosek o zwolnienie z opłacania składek, nie miała obowiązku składania deklaracji, a ZUS powyższej okoliczności nie uwzględnił. Zgodnie z powołanym przepisem skarżąca była zobowiązana jedynie do złożenia deklaracji rozliczeniowej za pierwszy miesiąc prowadzenia działalności gospodarczej każdego kolejnego roku, co uczyniła w ustawowym terminie, tj. w dniu 10 lutego 2020 r. - złożyła w ZUS deklarację rozliczeniową DRA cz. II, a w dniu 20 kwietnia 2020 r. złożyła do ZUS wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maj 2020 r. Skarżąca wskazała, że w dniu 19 czerwca 2020 r. otrzymała e-mail z ZUS, potwierdzający, że został złożony wniosek RDZ o zwolnienie z obowiązku opłacania składek. Stwierdzał, "Nie odnotowaliśmy dokumentów rozliczeniowych za miesiące, które wskazałeś we wniosku. Pamiętaj! Aby skorzystać ze zwolnienia, musisz przesłać dokumenty rozliczeniowe. Dokumenty musisz przekazać do ZUS najpóźniej do 30 czerwca 2020 r. Jeżeli ich nie przekażesz, nie będziesz mógł skorzystać ze zwolnienia. W takim przypadku będziesz miał obowiązek opłacić należne składki . Zakład Ubezpieczeń Społecznych". Skarżąca podała, że po otrzymaniu e-maila w dniu 24 czerwca 2020 r. złożyła w ZUS deklaracje rozliczeniowe za marzec, kwiecień i maj 2020 r., a okoliczność tę ZUS potwierdził w piśmie z dnia 30 czerwca 2020 r. Reasumując skarżąca wskazała, że pomimo braku obowiązku składania deklaracji, złożyła deklaracje we wskazanym terminie i tym samym spełniła wszystkie warunki określone w art. 31zq ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r., natomiast ZUS odmówił prawa do zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek we wskazanym powyżej okresie. Do skargi skarżąca załączyła także kopię deklaracji rozliczeniowej DRA cz. II z prezentatą ZUS z 10.02.2020 r.( k- 4 akt ), wydruk wiadomości e-mail ZUS z dnia 19 czerwca 2020 r. (-karta 7 akt), kopie deklaracji rozliczeniowych DRA za marzec, kwiecień i maj 2020 r. z prezentatą ZUS z 24.06.2020 r. ( k- 8,9,10) oraz kopię pisma ZUS z dnia 30 czerwca 2020 r. W odpowiedzi na skargę ZUS podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie. Wyjaśniając kwestię obowiązku złożenia przez skarżącą deklaracji rozliczeniowych ZUS dodatkowo wskazał, że skarżąca prowadząc działalność gospodarczą zgłosiła się do tzw. "Małego Zusu" od 1 stycznia 2020 r. W dniu 10 lutego 2020 r. złożyła deklarację ZUS DRA cz. II, ale dotyczyła ona miesiąca stycznia 2020 r. W dniu 24 czerwca 2020 r. A. S. złożyła dokumenty rozliczeniowe za marzec, kwiecień i maj 2020 r., jednakże nie przekazała w terminie do dnia 30 czerwca 2020 r. dokumentu DRA cz. II, w którym należy wskazać wysokość przychodu, dochodu oraz formę opodatkowania, stosownie do treści art. 47a ust. 4 u.s.u.s. Zgodnie z art. 47 ust. 2g u.s.u.s., osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, opłacające składki wyłącznie za siebie lub osoby z nimi współpracujące i ustalające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c są zwolnione z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych za kolejny miesiąc po złożeniu deklaracji rozliczeniowej za pierwszy pełny miesiąc, do końca roku kalendarzowego, na który ustaliły tę podstawę. Osoby te obowiązane są do złożenia deklaracji rozliczeniowej za pierwszy miesiąc prowadzenia działalności gospodarczej każdego kolejnego roku, na który ustaliły podstawę wymiaru składek na podstawie art. 18c. W myśl art. 18c ust. 9 u.s.u.s., ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje informację o zastosowanych formach opodatkowania obowiązujących tego ubezpieczonego w poprzednim roku kalendarzowym, o rocznym przychodzie z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznym dochodzie z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym o przychodzie i dochodzie uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz o podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustalonej na dany rok kalendarzowy w: 1) imiennym raporcie miesięcznym albo 2) w deklaracji rozliczeniowej - w przypadku, o którym mowa w art. 47 ust. 2 - składanych za styczeń danego roku kalendarzowego lub za pierwszy miesiąc rozpoczęcia lub wznowienia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w danym roku kalendarzowym. Stosownie natomiast do art. 4 ustawy o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, ubezpieczony, który na 2020 r. ustalał najniższą podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym po wejściu w życie niniejszej ustawy ustala podstawę wymiaru składek na te ubezpieczenia zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą bez złożenia zgłoszenia wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 36 ust. 14 ustawy zmienianej w art. 1. Zgodnie z art. 4 ust. 2 ww. ustawy ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje: 1) informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej, składanych za styczeń 2020 r., oraz 2) informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej, składanych za luty 2020 r. – w terminach określonych w art. 47 ust. 1 pkt 1 lub 3 ustawy zmienianej w art. 1. Jak wynika z akt administracyjnych nową deklarację rozliczeniową ZUS DRA cz. II wskazującą przychód z działalności gospodarczej za ubiegły rok, podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe i dochód z działalności za ubiegły rok, skarżąca wypełniła 23.07. 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając skargę przy zastosowaniu powyższych kryteriów oceny Sąd stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] jak i poprzedzająca ją decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 31zo i art. 31zq ust. 3 i 8 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374, ze zm.) oraz art. 4 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2019 r., poz. 2550). Zgodnie z art. 31zo ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r., w brzmieniu obowiązującym na dzień złożenia wniosku, na wniosek płatnika składek, będącego osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266 i 321), zwanej dalej "osobą prowadzącą pozarolniczą działalność", opłacającego składki wyłącznie na własne ubezpieczenia społeczne lub ubezpieczenie zdrowotne, zwalnia się z obowiązku opłacenia nieopłaconych należności z tytułu składek na jego obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe oraz wypadkowe, dobrowolne ubezpieczenie chorobowe, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy, należne za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., jeżeli prowadził działalność przed dniem 1 lutego 2020 r. i przychód z tej działalności w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych uzyskany w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek, o którym mowa w art. 31zp ust. 1, nie był wyższy niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. Stosownie do treści art. 31zp ust. 1 i 2 cyt. ustawy, wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, należnych za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2020 r., zwany dalej "wnioskiem o zwolnienie z opłacania składek", płatnik składek przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r. Wniosek o zwolnienie z opłacania składek zawiera: 1) dane płatnika składek: a) imię i nazwisko, nazwę skróconą, b) numer NIP i REGON, a jeżeli płatnikowi składek nie nadano tych numerów lub jednego z nich - numer PESEL lub serię i numer dowodu osobistego albo paszportu, c) adres do korespondencji; 2) oświadczenie płatnika składek, o którym mowa w art. 31zo ust. 2, potwierdzające uzyskanie, w pierwszym miesiącu, za który jest składany wniosek o zwolnienie z opłacania składek przychodu z działalności nie wyższego niż 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020r.; 3) inne informacje niezbędne do umorzenia składek; 4) podpis wnioskodawcy. Wniosek o zwolnienie z opłacania składek może być złożony w formie dokumentu papierowego albo elektronicznego opatrzonego kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym, za pomocą profilu informacyjnego utworzonego w systemie teleinformatycznym udostępnionym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (art. 31zp ust. 4 ustawy). W myśl art. 31zq ust. 1 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. za marzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracje rozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisami zwolniony jest z obowiązku ich składania. Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek, o których mowa w art. 31zo, jest więc przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportów miesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca 2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania. W ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U.z 2020 r., poz. 266 ze zm.), dalej u.s.u.s., w art. 47 uregulowana została kwestia terminów i sposób realizacji obowiązków przez płatnika składek. Zgodnie z treścią art. 47 ust. 1 pkt 1 u.s.u.s., płatnik składek przesyła w tym samym terminie deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc, z zastrzeżeniem ust. 1a, 2a i 2b, nie później niż do 10 dnia następnego miesiąca – dla osób fizycznych opłacających składkę wyłącznie za siebie. Płatnik składek, który opłaca składki wyłącznie za siebie, przesyła jedynie deklarację rozliczeniową (art. 47 ust. 2 u.s.u.s.). W myśl natomiast art. 47 ust. 2g u.s.u.s., osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, opłacające składki wyłącznie za siebie lub osoby z nimi współpracujące i ustalające podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c u.s.u.s. są zwolnione z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych za kolejny miesiąc po złożeniu deklaracji rozliczeniowej za pierwszy pełny miesiąc, do końca roku kalendarzowego, na który ustaliły tę podstawę. Osoby te obowiązane są do złożenia deklaracji rozliczeniowej za pierwszy miesiąc prowadzenia działalności gospodarczej każdego kolejnego roku, na który ustaliły podstawę wymiaru składek na podstawie art. 18c. W rozpoznawanej sprawie skarżąca biorąc pod uwagę wysokość deklarowanych przez nią przychodów i podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w stanie prawnym obowiązującym do 1 lutego 2020 r. byłaby zwolniona z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowych za poszczególne miesiące , po złożeniu deklaracji za styczeń 2020 r i deklaracji ZUS DRA cz. II , co miało miejsce 10 lutego 2020 r. Zgodnie z art. 18c ust. 1 u.s.u.s., podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonego, o którym mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, którego roczny przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył kwoty 120 000 złotych, uzależniona jest od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanego dalej "dochodem z pozarolniczej działalności gospodarczej", uzyskanego w poprzednim roku kalendarzowym. Ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje informację o zastosowanych formach opodatkowania obowiązujących tego ubezpieczonego w poprzednim roku kalendarzowym, o rocznym przychodzie z pozarolniczej działalności gospodarczej i rocznym dochodzie z tej działalności uzyskanych w poprzednim roku kalendarzowym, w tym o przychodzie i dochodzie uzyskanych w okresie obowiązywania danej formy opodatkowania, oraz o podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ustalonej na dany rok kalendarzowy w: 1) imiennym raporcie miesięcznym albo 2) w deklaracji rozliczeniowej - w przypadku, o którym mowa w art. 47 ust. 2 - składanych za styczeń danego roku kalendarzowego lub za pierwszy miesiąc rozpoczęcia lub wznowienia prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w danym roku kalendarzowym (art. 18c ust. 9 u.s.u.s.). Od dnia 1 lutego 2020 r. nastąpiła zmiana stanu prawnego w tym zakresie. Na podstawie art. 4 ustawy z dnia 12 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, ubezpieczony, który na 2020 r. ustalał najniższą podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym po wejściu w życie niniejszej ustawy ustala podstawę wymiaru składek na te ubezpieczenia zgodnie z art. 18c ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą bez złożenia zgłoszenia wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, o których mowa w art. 36 ust. 14 ustawy zmienianej w art. 1. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 2 cyt. ustawy, ubezpieczony, o którym mowa w ust. 1, przekazuje: 1) informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej, składanych za styczeń 2020 r., oraz 2) informację, o której mowa w art. 18c ust. 9 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą odpowiednio w imiennym raporcie miesięcznym albo w deklaracji rozliczeniowej, składanych za luty 2020 r. - w terminach określonych w art. 47 ust. 1 pkt 1 lub 3 ustawy zmienianej w art. 1. Ponieważ powyższa ustawa weszła w życie w dniu 1 lutego 2020 r., skarżąca miała także obowiązek złożyć deklarację ZUS DRA cz. II za luty 2020 r., czego bezspornie nie zrobiła do 30 czerwca 2020 r. Do wypełnienia tego obowiązku ZUS wezwał skarżącą pismem z dnia 30 czerwca 2020 r. nie wyjaśniając przy tym, że chodzi o nową deklarację ZUS DRA cz. II. Podkreślić w związku z tym należy, że do postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z mocy art. 180 k.p.a. oraz art. 123 u.s.u.s. mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności zasady ogólne, stanowiące między innymi, że organy administracji publicznej winny: stać na straży praworządności (art. 7 k.p.a.), prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.), wypełniać wobec stron obowiązki informacyjne (art. 9 k.p.a.), zapewnić stronom udział w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.), a także działać wnikliwie i szybko (art. 12 § 1 k.p.a.). Przede wszystkim zastosowanie w sprawie winien znaleźć przepis art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ponadto w myśl art. 9 k.p.a., organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien więc być kompletny, to jest dotyczący wszelkich okoliczności faktycznych, które mają istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a zatem konieczne jest zgromadzenie i przeprowadzenie z urzędu dowodów, które pozwolą rozstrzygnąć sprawę w kontekście znajdujących zastosowanie przepisów prawa materialnego. Zgodnie zaś z art. 77 § 4 zd. 2 k.p.a. fakty znane organowi z urzędu należy zakomunikować stronie. Dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Z kolei art. 107 § 1 pkt 6 k.p.a. nakazuje, by decyzja administracyjna zawierała uzasadnienie faktyczne i prawne. W myśl art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Uzasadnienie faktyczne i prawne jest ważnym elementem decyzji, bowiem przedstawia tok rozumowania organu, który doprowadził do rozstrzygnięcia. Ponadto, odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady przekonywania wynikającej z art. 11 k.p.a. Uzasadnienie decyzji powinno umożliwiać kontrolę poprawności jej rozstrzygnięcia, w tym również przez sąd administracyjny, który nie zastępuje organu w podaniu motywów uzasadnienia decyzji o oznaczonej treści. Mając na względzie powołane przepisy procesowe Sąd stwierdził, że procedowanie organu rozpoznającego wniosek skarżącej o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za okres od marca do maja 2020 r. nie spełnia podstawowych wymogów wynikających z powołanych powyżej przepisów. Zarówno zgromadzony materiał dowodowy, jak i uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji wydanych w kontrolowanej sprawie narusza powyżej wskazane przepisy w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na jej wynik. W rozpoznawanej sprawie skarżąca była przekonana, że po złożeniu deklaracji rozliczeniowych za styczeń 2020 r. w dniu 10 lutego 2020 r. nie miała obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej za okres od marca do maja 2020 r., ponieważ złożyła prawidłową deklarację ZUS DRA w lutym 2020 r., która mogła powielać się w kolejnych miesiącach. Oceniając sposób działania ZUS rozpoznającego wniosek strony o zwolnienie z obowiązku opłacania składek za okres od marca do maja 2020 r. należy stwierdzić, że narusza on podstawowe zasady, w tym także zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej określoną w art. 8 k.p.a. i zasadę udzielania informacji zawartą w art. 9 k.p.a. Należy także mieć na uwadze cel jaki przyświecał ustawodawcy wprowadzającemu możliwość ubiegania się o zwolnienie z obowiązku opłacania składek przedsiębiorcom, którzy na skutek pandemii COVID-19 i wprowadzonych przez państwo ograniczeń w prowadzeniu działalności gospodarczej znaleźli się w szczególnie trudnej sytuacji. Płatnicy ZUS w tej w nowej, trudnej sytuacji powinni móc liczyć na wsparcie organu w dopełnieniu formalności związanych ze skorzystaniem z przysługującego im prawa do zwolnienia. Wynikający z akt nadesłanych przez ZUS i załączonych do skargi dokumentów sposób procedowania organu budzi poważne zastrzeżenia, co treści informacji i pouczeń kierowanych do strony i terminowości podejmowanych czynności. W dniu 20 kwietnia 2020 r. skarżąca złożyła do ZUS wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacenia należności z tytułu składek za marzec, kwiecień i maj 2020 r., a dopiero w dniu 19 czerwca 2020 r. jak wynika z akt sprawy za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej otrzymała bardzo ogólny w swojej treści e-mail z ZUS., że "został złożony wniosek RDZ o zwolnienie z obowiązku opłacania składek i nie odnotowano dokumentów rozliczeniowych za miesiące, których wniosek dotyczy. Aby skorzystać ze zwolnienia należy przesłać dokumenty rozliczeniowe do ZUS najpóźniej do 30 czerwca 2020 r." W dniu 24 czerwca 2020 r. skarżąca złożyła w ZUS deklaracje rozliczeniowe za marzec, kwiecień i maj 2020 r., co ZUS potwierdził w piśmie z dnia 30 czerwca 2020 r. Dopiero wówczas, w dniu w którym upływał termin określony w art. 31zq ust. 3 ustawy covidowej z dnia 2 marca 2020 r. ZUS wskazał na brak deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA cz. II , przy czym nie wyjaśnił, że deklaracja ZUS DRA cz. II, którą skarżąca złożyła 10 lutego 2020 r. jest z uwagi na zmianę przepisów obowiązujących od 1 lutego 2020 r. niewystarczająca i powinna złożyć kolejną za luty 2020 r. W ocenie sądu, w takiej sytuacji, jaka zaistniała w rozpatrywanej sprawie szczególnego znaczenia nabiera wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych , które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz czuwania nad tym, by osoby uczestniczące w tym postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że realizacja obowiązków wynikających z art. 9 k.p.a. polega także na powinności informowania strony w sposób szczegółowy o tym, od jakich okoliczności zależy rozstrzygnięcie jej sprawy i jakie dowody powinny być przez stronę przedstawione, aby zostało wydane rozstrzygnięcie o treści żądanej przez stronę ( patrz wyrok NSA z 6 września 2001 r. sygn.. V SA 44/01 LEX nr 50158). Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 1997 r. sygn. SA/Lu 2087/95 (LEX nr 30816) , obowiązek udzielania stronie informacji powinien być rozumiany w jak najszerszy sposób, a jego naruszenie należy traktować jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji. Zgodnie z art. 79a § 1 k.p.a. w postępowaniu wszczętym na żądanie strony , informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Przepisy art. 10 § 2 i 3 stosuje się. Zgodnie z art. 79a § 2 k.p.a. w terminie wyznaczonym na wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, strona może przedłożyć dodatkowe dowody celem wykazania spełnienia przesłanek, o których mowa w § 1. Z obowiązków wynikających z powyższego przepisu organ się nie wywiązał. W ocenie Sądu, e-mail otrzymany przez skarżącą 19 czerwca 2020 r tym wymogom nie sprostał w najmniejszym stopniu. Wprawdzie był skierowany indywidualnie do skarżącej, ale jego treść była jednie ogólną informacją wygenerowaną przez system i nie uwzględniała szczegółów sprawy. Zauważyć należy, że skarżąca mimo przekonania, że jest zwolniona z obowiązku składania deklaracji za marzec-maj 2020 r. deklaracje te złożyła. Zastosowała się więc do wezwania ZUS, zgodnie z jego treścią. Należy podkreślić, że złożenie przez skarżącą w dniu 1 kwietnia 2020 r. wniosku o zwolnienie z obowiązku opłacania składek wszczęło postępowanie administracyjne, a to oznacza, że w rozsądnym terminie, umożliwiającym uzupełnienie braków, ZUS miał obowiązek skierować do skarżącej informację o okolicznościach prawnych, które mają wpływ na rozstrzygnięcie jej wniosku i wskazać konkretnie jakich dokumentów brakuje do jego pozytywnego załatwienia. W rozpoznawanej sprawie organ z tego obowiązku się nie wywiązał i przed 30 czerwca 2020 r. nie udzielił stronie należytego i wyczerpującego wyjaśnienia tak, aby miała ona świadomość braków wniosku i możliwość ich uzupełnienia. W aktach administracyjnych brak jest dowodów, które świadczyłyby o tym, że organ podjął starania, by w porę poinformować stronę, że bez złożonych dokumentów wniosek nie będzie pozytywnie rozpatrzony. Zdaniem Sądu, ZUS mógłby wywodzić dla strony negatywne skutki prawne, gdy wcześniej wezwał ją w określonym terminie w sposób kompleksowy do uzupełnienia braków wniosku . Gdy zaś chodzi o art. 47a ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należy zauważyć, że stanowi on, że dokumenty przekazywane w sposób niezgodny z wymogami określonymi w ust. 1 i 2 nie są przez Zakład przyjmowane, co jest równoznaczne z nieprzekazaniem dokumentów. Przepis powyższy mówi więc o sposobie przekazania dokumentów ( transmisja danych w formie dokumentu elektronicznego, dokument pisemny według ustalonego wzoru albo w formie wydruku z oprogramowania ), a nie o tym, że brak jednej deklaracji, w tym wypadku DRA cz.II za , uniemożliwia przyjęcie pozostałych deklaracji rozliczeniowych złożonych przez stronę we właściwej formie. Nie było żadnych podstaw do zwrócenia skarżącej pismem z dnia 30 czerwca 2020 r. złożonych przez nią deklaracji . W ocenie Sądu, ZUS powinien wprost poinformować skarżącą o wynikającym ze zmiany stanu prawnego ( od 1 lutego 2020 r.) obowiązku złożenia kolejnej deklaracji ZUS DRA cz.II za luty 2020 r., a dopiero niewywiązanie się z tego obowiązku w określonym przez organ terminie, mogłoby rodzić dla skarżącej negatywne skutki w zakresie rozpoznania jej wniosku. Winien także jednoznacznie wypowiedzieć się co do istnienia obowiązku złożenia przez skarżącą deklaracji rozliczeniowych za miesiące marzec – maj, w przypadku złożenia przez nią deklaracji DRA cz.II za luty 2020 r. Deklaracja ZUS DRA cz. II złożona przez skarżącą 23 lipca 2020 r. zawiera dodatkowo kwotę dochodu uzyskanego za ubiegły rok kalendarzowy 3985,85 zł ,a kwota przychodu ( 8416,37 zł ) i podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie ( 780 zł ) są takie same jak w deklaracji ZUS DRA cz. II złożonej przez skarżącą 10 lutego 2020 r. za styczeń 2020 r. Sporządzona decyzja nie spełnia wymogów wynikających z art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a. Przepis ten obliguje organ do wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktycznych i prawnych oraz wyjaśnienia stronie przyczyn takiego, a nie innego załatwienia żądania strony. Uzasadnienie decyzji winno być sporządzone w taki sposób, by możliwym było poznanie toku rozumowania organu i kontrola prawidłowości rozstrzygnięcia. Skoro zaś decyzja nie zawiera wyjaśnienia istotnych dla sprawy okoliczności, i ogranicza się praktycznie do zacytowania przepisów i powtórzenia tezy o obowiązku złożenia deklaracji ZUS DRA cz.II, to nie spełnia wymogów wskazanych w powołanym wyżej przepisie. W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie organ prowadząc postępowanie naruszył wskazane powyżej przepisy k.p.a. i przedwcześnie uznał, że warunek zwolnienia z obowiązku opłacania należności z tytułu składek za wnioskowany przez nią okres nie został przez skarżącą spełniony. W tym stanie rzeczy doszło do naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, 79a § 1 i 2, art. 80 oraz art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 k.p.a., które mogło doprowadzić do naruszenia przepisu prawa materialnego, tj. art. 31 zo ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych i pozbawić skarżącą przysługujących jej uprawnień do zwolnienia z obowiązku opłacania nieopłaconych należności z tytułu składek. . Z przedstawionych powyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Rozpatrując sprawę ponownie sprawę organ weźmie pod uwagę ocenę prawną i faktyczną przedstawioną w uzasadnieniu niniejszego wyroku i na tej podstawie wyda odpowiadające prawu rozstrzygnięcie. d.j.