III SA/Łd 171/13
PostanowienieWSA w Łodzi2013-03-18
Skład orzekający: Referendarz sądowy Małgorzata Kowalska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy fundacja prowadząca działalność charytatywną, która zakończyła rok obrotowy z zyskiem i posiada środki na rachunku bankowym, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Fundacja prowadząca działalność charytatywną, która zakończyła rok obrotowy z zyskiem i posiada środki na rachunku bankowym, nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli nie wykaże braku dostatecznych środków na ich poniesienie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów przez stronę, a ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek spoczywa na wnioskodawcy. Przepisy PPSA nie przewidują z mocy prawa zwolnienia dla organizacji charytatywnych, a brak stosownego rozporządzenia Rady Ministrów uniemożliwia zwolnienie na zasadach szczególnych.Stan faktyczny
Fundacja "A" złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. wymierzającą karę pieniężną za urządzenie loterii fantowej bez zezwolenia. W skardze zawarto wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na dobroczynny charakter działalności. Fundacja wykazała zysk w poprzednim roku obrotowym w wysokości ok. 174.606 zł i saldo na rachunku bankowym w wysokości 31.472 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono Fundacji "A" przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 marca 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale III Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2013r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Fundacji"A" z siedzibą w S. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Fundacji "A" z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzenia loterii fantowej bez zezwolenia p o s t a n a w i a: odmówić Fundacji "A" z siedzibą w S. przyznania prawa pomocy. M.K.
Sygn. akt III SA/Łd 171/13 UZASADNIENIE
W dniu 15 stycznia 2013 roku Fundacja "A" z siedzibą w S. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] w przedmiocie wymierzenia jej kary pieniężnej z tytułu urządzenia loterii fantowej bez zezwolenia. W skardze zawarty był wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na dobroczynny charakter działalności skarżącej
W złożonym na wezwanie sądu, na urzędowym formularzu PPPr oświadczeniu o majątku i dochodach Fundacja wskazała, iż prowadzi działalność charytatywną na rzecz sierot, dzieci niepełnosprawnych, chorych i najbardziej potrzebujących pomocy oraz dzieci uzdolnionych. Ostatni rok obrotowy zakończyła zyskiem w wysokości około 174.606 zł, nie posiada środków trwałych, a wysokość jej kapitału zakładowego wynosi 3.800 zł. Saldo na rachunku bankowym fundacji w Banku B S.A. w S. na dzień występowania z wnioskiem było dodatnie i wynosiło 31.472 zł. Skarżąca wyjaśniła, że wypracowany zysk jest efektem nadwyżki przychodów nad kosztami z lat ubiegłych i jest zgromadzony na rachunkach bankowych. Oświadczyła także, że wszystkie środki pochodzące z darowizn od osób prywatnych i instytucji ze zorganizowanych koncertów charytatywnych oraz z tzw. "1% od podatku" są w całości wykorzystywane na cele statutowe.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Wniosek skarżącej nie jest zasadny.
Stosownie do przepisu art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy osobie prawnej może zostać przyznane, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić przez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym - wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. - strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Prawo pomocy stanowi wyjątek od tej zasady i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści powyższego przepisu (w szczególności z użytego w nim określenia "gdy wykaże") wynika, że ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Strona ma przekonać, że znajduje się w sytuacji, która uniemożliwia poniesienie przez nią pełnych kosztów postępowania.
Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżąca Fundacja ostatni rok obrotowy swojej działalności zakończyła zyskiem w wysokości około 174.606 zł, środki te według jej oświadczenia przechowywane są na rachunkach bankowych. Saldo na rachunku fundacji w Banku B. S.A. w S. na dzień występowania z wnioskiem wynosiło 31.472 zł tak więc znajdowały się na nim środki pozwalające na uiszczenie wpisu sądowego od skargi w sprawie niniejszej, który wynosi 100 zł. Przedstawiony we wniosku o prawo pomocy stan majątkowy fundacji wskazuje, że skarżąca posiada środki umożliwiające jej poniesienie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Uwzględniając powyższe, oraz treść art. 245 § 1 i 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżąca nie wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w przedmiotowej sprawie. Za przyznaniem skarżącej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie nie może przemawiać eksponowana przez nią okoliczność prowadzenia jedynie działalności charytatywnej. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują z mocy prawa zwolnienia od opłat sądowych organizacji charytatywnych. Zgodnie z art. 240 p.p.s.a. Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, zwolnić organizacje społeczne od obowiązku uiszczania wpisu w ich własnych sprawach. Dotyczyć to powinno zwolnienia w sprawach prowadzonych w związku z działalnością naukową, oświatową, kulturalną, dobroczynną oraz pomocy i opieki społecznej. Takie rozporządzenie nie zostało jednak wydane. W tej sytuacji zwolnienie skarżącej fundacji od kosztów sądowych mogło nastąpić wyłącznie na zasadach ogólnych, tj. po spełnieniu warunków określonych w art. 246 § 2 p.p.s.a., które jednak nie zostały spełnione.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
M.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło