III SA/Łd 184/13

Dnia 22 marca 2013 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale III Małgorzata Kowalska po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: zatrzymania prawa jazdy kat. A, B, C, T. p o s t a n a w i a: odmówić skarżącemu Z. W. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 31 stycznia 2013 roku Z. W. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. ze skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kat. A, B, C, T. W dniu 28 lutego 2013 roku skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. Ze złożonego na urzędowym formularzu PPF oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach, akt sprawy oraz dodatkowych dokumentów i oświadczeń złożonych na wezwanie referendarza sądowego wynika, że wnioskodawca wspólnie z ojcem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest emerytura ojca w wysokości 890 zł miesięcznie dopłaty do rolnictwa ze środków UE, które w roku ubiegłym wyniosły 6.000 zł, oraz dochód z gospodarstwa rolnego prowadzonego przez wnioskodawcę. Z nadesłanego zaświadczenia o dochodowości gospodarstwa prowadzonego przez skarżącego wynika, że w 2011 roku jego dochód z tego tytuły wyniósł łącznie 36.236 zł, co w przeliczeniu daje dochód w wysokości 3.020 zł miesięcznie. Wnioskodawca zamieszkuje w domu będącym jego własnością, pozostaje właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 10, 80 ha oraz maszyn rolniczych i środków transportu o łącznej wartości ok. 75.000 zł , nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżący jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym wobec swoich dzieci w wysokości 650 zł miesięcznie. Mimo skierowanego wezwania wnioskodawca nie udokumentował miesięcznych kosztów utrzymania swojego gospodarstwa domowego, wskazując jedynie, że w okresie zimowym są one niższe i wynoszą ok. 800 zł miesięcznie, zaś w okresie prac polowych rosną do wysokości ok. 1.600 zł w związku z koniecznością zakupu paliwa do ciągników oraz dokonywaniem bieżących remontów. Nie podał też wysokości przeciętego miesięcznego dochodu z tytułu handlu hurtowego warzywami stanowiącego źródło jego utrzymania. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego za okres od 17 stycznia do 17 marca br. wynika, że na dzień występowania ze skargą w przedmiotowej sprawie posiadał on środki w wysokości 5.707 zł, zaś na dzień wstępowania z wnioskiem o prawo pomocy na jego rachunku bankowym znajdowały się środki w wysokości ok. 2.000 zł, także saldo końcowe rachunku z dnia 15 marca br było dodatnie i wynosiło 1.797 zł Referendarz sądowy zważył, co następuje: Wniosek nie jest zasadny. Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270)- dalej "p.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (punkt 4 formularza wniosku), czyli o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od oceny referendarza sądowego zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy, akt sprawy i nadesłanych na wezwanie referendarza sądowego dokumentów wynika, że wnioskodawca wspólnie z ojcem prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest emerytura ojca w wysokości 890 zł miesięcznie, dopłaty do rolnictwa ze środków UE, które w roku ubiegłym wyniosły 6.000 zł, oraz dochód z gospodarstwa rolnego prowadzonego przez wnioskodawcę w wysokości ok. 3.020 zł miesięcznie zgodnie z zaświadczeniem o dochodowości. Wnioskodawca zamieszkuje w domu będącym jego własnością, pozostaje właścicielem gospodarstwa rolnego o powierzchni 10, 80 ha oraz maszyn rolniczych i środków transportu o łącznej wartości ok. 75.000 zł , nie posiada innego majątku ani oszczędności. Skarżący jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym wobec swoich dzieci w wysokości 650 zł miesięcznie. Z nadesłanego wyciągu z rachunku bankowego skarżącego za okres od 17 stycznia do 17 marca br. wynika, że na dzień występowania ze skargą w przedmiotowej sprawie posiadał on środki w wysokości 5.707 zł, zaś na dzień wstępowania z wnioskiem o prawo pomocy na jego rachunku bankowym znajdowały się środki w wysokości ok. 2.000 zł, także saldo końcowe rachunku z dnia 15 marca br było dodatnie i wynosiło 1.797 zł. Uwzględniając powyższe, wysokość wpisu od skargi w sprawie niniejszej (200 zł) oraz treść art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało uznać, że skarżący nie wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. obowiązkiem strony jest partycypacja w kosztach postępowania, nawet jeżeli miałoby to nastąpić z uszczerbkiem koniecznego utrzymania, a obowiązkiem strony jest poczynienie oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przy czym ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na stronie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca mimo skierowanego do niego wezwania w tym zakresie nie udokumentował miesięcznych kosztów utrzymania swojego gospodarstwa domowego, wskazując jedynie, że w okresie zimowym są one niższe i wynoszą ok. 800 zł miesięcznie, zaś w okresie prac polowych rosną do wysokości ok. 1.600 zł w związku z koniecznością zakupu paliwa do ciągników oraz dokonywaniem bieżących remontów. Powyższe oświadczenie nie pozwala jednak na ustalenie wysokości kosztowi niezbędnego utrzymania ponoszonych przez wnioskodawcę, który nie zadał sobie nawet trudu ustalenia tych kosztów w oparciu o będące w jego posiadaniu rachunki i faktury, dokumentów tych nie przedstawił też mimo wezwania sądu. Nadto jego oświadczenie o wysokości ponoszonych miesięcznie kosztów utrzymania wskazuje że myli on pojęcie kosztów swego utrzymania z kosztami prowadzonej działalności rolniczej, wskazując że w okresie prac polowych rosną one dwukrotnie w porównaniu z sezonem zimowym, gdyż obejmują zakup paliwa do ciągników oraz koszty niezbędnych napraw. Nie podał też wysokości przeciętego miesięcznego dochodu z tytułu handlu hurtowego warzywami stanowiącego bieżące źródło jego utrzymania. Jednak uwzględniając jedynie informacje o sytuacji majątkowej i rodzinnej podatnika wynikające z formularza PPF akt sprawy i nadesłanych dokumentów w porównaniu z wysokością należnego w rozpoznawanej sprawie wpisu od skargi w kwocie 200 złotych należało uznać, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe w tej wysokości i to bez żadnego uszczerbku swojego utrzymania. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy bowiem z jednej strony uwzględnić wysokość kosztów postępowania, jakie strona musi ponieść w postępowaniu, a z drugiej jej sytuację finansową, na którą składają się przede wszystkim uzyskiwane przez stronę dochody oraz jej majątek. Wnioskodawca posiada stałe źródło dochodów w postaci dobrze prosperującego gospodarstwa rolnego, sporej wartości majątek, a także pozostające do jego dyspozycji przez cały czas dotychczasowego postępowania środki na rachunku bankowym w wysokości umożliwiającej mu poniesienie kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. M.K.