III SA/Łd 201/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zmiany oznaczeń użytków gruntowych postanawia przyznać skarżącemu K. S. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata r.a. III SA/Łd 201/08 Uzasadnienie Pismem z dnia 4 marca 2008 r. K. S. (dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zmiany oznaczeń użytków gruntowych. W wyniku wezwania do uiszczenia wpisu od skargi, strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie wynikało wprost, czy rodzice skarżącego pozostają z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W rubryce stan rodzinny skarżący wskazał jedynie, że jest zobowiązany do alimentów na rzecz córki w wysokości 300 zł miesięcznie. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego na dochody gospodarstwa domowego składają się: dochody z tytułu świadczeń emerytalnych matki skarżącego w wysokości ok. 950 zł netto oraz dochody z tytułu świadczeń emerytalnych ojca skarżącego w wysokości ok. 1250 zł netto. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości ok. 2.200 zł netto miesięcznie. Skarżący, jak wyjaśnił, jest właścicielem domu o powierzchni 141,4 m2 (zaznaczył przy tym, że dom znajduje się w stanie surowym zamkniętym) oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 1.447 m2. Mając na uwadze, że zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczenie skarżącego nie zawierało wszystkich istotnych informacji niezbędnych do prawidłowej oceny stanu majątkowego skarżącego Sąd wezwał go – na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) do nadesłania w terminie 14 dni, pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, dokumentów i informacji, które umożliwiłyby prawidłową ocenę zdolności płatniczych strony. W szczególności zażądano: wyjaśnienia, czy wskazani we wniosku o przyznanie prawa pomocy rodzice skarżącego pozostają z nim we wspólnym gospodarstwie domowym; złożenia zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego fakt, iż skarżący jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku; złożenia zaświadczeń z banku(ów) o posiadanych lokatach bankowych wraz z wyciągami z tych rachunków z okresu ostatnich trzech miesięcy; wyjaśnienia źródeł pochodzenia środków finansowych przeznaczonych przez skarżącego na budowę domu jednorodzinnego. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie skarżący pismem z dnia 27 maja 2008 r. wyjaśnił, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami. Potwierdził, iż jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku (stosowane zaświadczenie z urzędu pracy datowane było na dzień 26 maja 2008 r., od tej też daty skarżący jest zarejestrowany w urzędzie pracy jako bezrobotny). Skarżący wyjaśnił także, że sam nie posiada żadnego rachunku bankowego ani lokat bankowych. Przekazał natomiast żądane wyciągi z rachunków bankowych rodziców. Z wyciągu z rachunku w Banku A. wynikało, że saldo tego rachunku na dzień 30.04.2008 r. wynosiło 3.340,87 zł. Na innym rachunku w tym samym banku rodzice skarżącego zgromadzili kwotę 15.025,62 zł (stan na dzień 31.03.2008 r.). Skarżący wyjaśnił przy tym, że rodzice posiadają wspólne konto, na które wpływają ich emerytury, co znalazło potwierdzenie na przekazanych wyciągach z tych rachunków. Odnośnie kwoty 15.025 zł zgromadzonej na innym rachunku bankowym rodziców skarżącego skarżący wyjaśnił, iż jest to "rezerwa i zabezpieczenie na tzw. >>czarną godzinę<<". Odnośnie natomiast wyjaśnienia źródeł pochodzenia środków finansowych przeznaczonych przez skarżącego na budowę domu jednorodzinnego wyjaśnił, że stanowiły je pobory skarżącego z lat przepracowanych przez niego wcześniej, oszczędności rodziców, ich odprawy emerytalne oraz sprzedaż ziemi na rzecz gminy. Nadmienił także, że budynek ten budowany był tzw. systemem gospodarczym we własnym zakresie przez ostatnie 10 lat. Do swojego pisma skarżący załączył szereg dokumentów, o których przekazanie sąd nie wnosił w związku z przekazanym wezwaniem do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. W szczególności skarżący przekazał, jako dowody mające świadczyć o osiąganych uprzednio dochodach, zeznania podatkowe za poszczególne lata z okresu w którym pracował oraz stosowane świadectwa pracy z tego okresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do postanowień art. 243 § 1 powoływanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej, ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie sąd badał przede wszystkim sytuację majątkową skarżącego, i to ona w decydującym zakresie miała wpływ na ocenę możliwości płatniczych strony w niniejszym postępowaniu. Z drugiej strony sąd brał także pod uwagę fakt, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i zbadał ich sytuację majątkową. Ta jednakże miała charakter uzupełniający w stosunku do oceny możliwości płatniczych samego skarżącego. W tym stanie faktycznym należało więc uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając wniosek skarżącego sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Przede wszystkim należy wskazać na sytuację materialno-bytową skarżącego, w szczególności fakt, iż jest on osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego na dochody gospodarstwa domowego składają się: dochody z tytułu świadczeń emerytalnych matki skarżącego w wysokości ok. 950 zł netto oraz dochody z tytułu świadczeń emerytalnych ojca skarżącego w wysokości ok. 1250 zł netto. Skarżący – jak wynika z przedłożonego oświadczenia – jest ponadto zobowiązany do płacenia alimentów na rzecz córki w wysokości 300 zł miesięcznie. Skarżący nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, jak i przedmiotów wartościowych. Fakt natomiast posiadania przez rodziców skarżącego wskazanych środków pieniężnych zgromadzonych na lokacie oszczędnościowej nie mógł decydować w sposób jednoznaczny decydować o odmowie przyznania prawa pomocy samemu skarżącemu. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 245 § 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. r.a.