III SA/Łd 221/14

Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać J. S. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 221/14 Uzasadnienie Pismem z dnia 9 lutego 2014 r. J. S. (dalej wnioskodawca) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] (Nr [...]) w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy, załączając następnie – po wezwaniu Sądu – wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na druku "PPF". Z treści wniosku wynikało, że skarżący wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcy prawnego). Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Zgodnie z oświadczeniem, jedyny dochód skarżącego stanowi renta inwalidzka w kwocie 899,29 zł, jak przy tym wyjaśnił, część renty (w kwocie 230 zł podlega zajęciu przez ZUS). Skarżący jest współwłaścicielem domu o powierzchni 138 m2 oraz działki o powierzchni 4.608 m2. Nie posiada żadnych innych nieruchomości, nie posiada także żadnych oszczędności. Wskazał także na swoją sytuację zdrowotną (udar mózgu, zawał). Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. e) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącego w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta on już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 postanowienia). Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Rozpoznając wniosek skarżącego referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym fakt, iż utrzymuje się on jedynie z renty inwalidzkiej w wysokości 899,29 zł, jak przy tym wyjaśnił, część renty (w kwocie 230 zł) podlega zajęciu przez ZUS). Skarżący nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych. Niewątpliwie natomiast z osiąganego dochodu ponosi koszty bieżącego utrzymania oraz koszty leków i zapewnienia świadczeń zdrowotnych w związku z przebytymi chorobami. W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. W szczególności należy mieć na uwadze miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżącego, jego sytuację materialną. Odnośnie części wniosku dotyczącej ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, wobec nie sprecyzowania przez skarżącego, czy wnosi o ustanowienie adwokata, czy też radcy prawnego, referendarz rozpoznający wniosek zdecydował o ustanowieniu skarżącemu pełnomocnika w osobie adwokata. Nadmienić w tym miejscu jedynie należy, że profesjonalny pełnomocnik, zarówno w osobie adwokata jak i radcy prawnego ma identyczny zakres kompetencji i prawnych możliwości występowania przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. R.A.