III SA/Łd 222/13
PostanowienieWSA w Łodzi2013-09-06
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, należy umorzyć postępowanie w zakresie ponownego wniosku o zwolnienie od kosztów i rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe, jeśli prawo pomocy w tym zakresie zostało już stronie przyznane. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać rozpoznany, a prawo pomocy w tym zakresie przyznane, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Stan faktyczny
Skarżący A.R. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. dotyczącą podatku akcyzowego. Wcześniej przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Następnie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmujący zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata. Skarżący wykazał trudną sytuację materialną, dochody z prac dorywczych, brak majątku oraz problemy zdrowotne i alimentacyjne.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem A. R. w zakresie zwolnienia do kosztów sądowych; przyznano skarżącemu A. R. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R.A.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 6 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu postanawia 1/ umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem A. R. w zakresie zwolnienia do kosztów sądowych; 2/ przyznać skarżącemu A. R. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata R.A.
III SA/Łd 222/13
Uzasadnienie
Pismem z dnia 7 lutego 2013 r. A. R. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu.
W toku postępowania, w związku z uprzednim wnioskiem skarżącego, Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi przyznał A. R. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 11 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę.
Następnie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w całości, załączając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na formularzu "PPF". W treści pisma przewodniego oraz w formularzu oświadczył, ze obecnie nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, czy rzecznikiem patentowym.
W złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący ograniczył się do wskazania, że uzyskuje dochody jedynie z tytułu prac dorywczych w kwocie ok. 350 zł. Mieszka grzecznościowo u brata, utrzymuje się sam (prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe). Skarżący nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Jest zarejestrowany w urzędzie pracy.
W związku z żądaniem przekazania przez skarżącego dodatkowych informacji w toku rozpoznawania wcześniejszych wniosków o przyznanie prawa pomocy reprezentujący ówcześnie skarżącego pełnomocnik oświadczył, że: skarżący nie prowadzi działalności gospodarczej, nie składa deklaracji podatkowych, co spowodowane jest chorobą alkoholową. Urząd celny, jak i urząd skarbowy prowadzą wobec skarżącego szereg postępowań w związku z nieskładaniem przez niego deklaracji. Skarżący jest dłużnikiem alimentacyjnym z zadłużeniem ok. 29.000 zł.
Sam skarżący w złożonym osobno oświadczeniu wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej od 2011 r., jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, choruje na chorobę alkoholową, nie posiada żadnego majątku, nie posiada konta bankowego, mieszka grzecznościowo u brata i nie ponosi w związku z tym żadnych koszów, pracuje dorywczo na budowach jako pomocnik murarza bez umowy, ma zasadzone alimenty na kwotę 1.500 zł, których nie płaci z uwagi na brak środków, a zaległości wynoszą ok. 29.000 zł. Do pisma odpowiadającego na wezwanie do udzielenia informacji załączył wówczas również zawiadomienie komornika sądowego o stanie zaległości i decyzję o uznaniu skarżącego dłużnikiem alimentacyjnym uchylającym się od zobowiązań oraz potwierdzenie zgłoszenia do urzędu pracy celem dokonania rejestracji jako osoba bezrobotna.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym).
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przypomnieć należy, że w niniejszej sprawie skarżącemu postanowieniem Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi z dnia z 13 grudnia 2012 r. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W złożonym obecnie wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący sformułował ponownie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie korzysta on już z przyznanego mu na mocy wskazanego postanowienia sądu zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych postępowanie w tym zakresie, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.
W tej sytuacji odnieść się należy do wniosku skarżącego o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata. Rozpoznając w związku z tym wniosek skarżącego referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Przede wszystkim należy wziąć pod uwagę fakt, że skarżący w praktyce utrzymuje się z dochodów z prac dorywczych, uzyskując ok. 350 zł dochodu. Jak wynika z oświadczenia samego skarżącego, potwierdzonego przez jego pełnomocnika jest w trakcie leczenia choroby alkoholowej. Skarżący nie posiada także żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
W tej sytuacji, w ocenie referendarza sądowego, ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego, w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika może w istotnym stopniu wpłynąć na sytuację materialną skarżącego. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności stwierdza się, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło