III SA/Łd 226/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. C.-G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. C.-G. na decyzję Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie odmowy wyliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego za 2003 rok postanawia 1) oddalić wniosek skarżącej w części dotyczącej żądania zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącej H. C.-G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego Pismem z dnia 19 grudnia 2007 r. H. C.-G. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie odmowy wyliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego za 2003 rok. W treści skargi strona sformułowała wniosek o "zwolnienie z kosztów sądowych w całości". Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżąca nie dopełniła tego wymogu, w związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – stosownie do treści art. 252 i art. 257 powoływanej ustawy – wezwał skarżącą do nadesłania oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu "PPF" – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżąca w zakreślonym w wezwaniu terminie – dnia 23 maja 2008 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF". W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jest matką samotnie wychowującą małoletnie dziecko, wskazała także, że zarówno ona jak i jej syn są osobami chorymi wymagającymi opieki lekarskiej, w związku z czym wydaje ok. 100 zł miesięcznie na leki. Dalej wskazała, że jest zadłużona w spółdzielni mieszkaniowej na kwotę ponad 5.000 zł i w banku na 8.000 zł. Skarżąca nadmieniła także, że jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z 15-letnim synem M. G. Jedyne osiągane przez rodzinę dochody stanowi dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 572 zł netto oraz zasiłek rodzinny w wysokości 234 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 806 zł, a średniomiesięcznie na jedną osobę w rodzinie ok. 400 zł. Skarżąca jest właścicielką mieszkania o powierzchni 34,59 m2, nie posiada żadnych innych nieruchomości. Skarżąca nie posiada także oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W treści formularza zakreśliła "zwolnienie od kosztów sądowych" oraz "ustanowienia radcy prawnego" i "ustanowienie adwokata". Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa wyliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego. Sprawy z zakresu dodatków mieszkaniowych mieszczą się w szeroko rozumianej kategorii spraw z zakresu pomocy społecznej. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącej w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy skarżąca korzysta już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu wniosek skarżącej w tym zakresie należało oddalić jako bezzasadny. Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej. Rozpoznając wniosek skarżącej Sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącej, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Jedyne dochody w gospodarstwie domowym skarżącej stanowi dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 572 zł oraz zasiłek rodzinny w wysokości 234 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 806 zł, a średniomiesięcznie na jedną osobę w rodzinie ok. 400 zł. Podnieść ponadto należy, że skarżąca ma na utrzymaniu 14-letniego syna, a zarówno skarżąca jak i jej syn wymagają leczenia, co wiąże się z dodatkowymi wydatkami na leki. Skarżąca nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. Istotne znaczenie ma też fakt, iż jak wskazała skarżąca jest ona zadłużona w spółdzielni mieszkaniowej na kwotę ponad 5.000 zł i w banku na 8.000 zł. W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżącej, jej sytuacja rodzinna oraz wysokość obciążeń, jakie musi ponieść w tym postępowaniu, uzasadniają przyznanie prawa pomocy. W związku z faktem, iż wniosek skarżącej nie precyzuje, czy wnosi ona o ustanowienie adwokata, czy też radcy prawnego, Sąd zdecydował się ustanowić skarżącej radcę prawnego. Nadmienić w tym miejscu jedynie należy, że profesjonalny pełnomocnik, zarówno w osobie adwokata jak i radcy prawnego ma identyczny zakres kompetencji i prawnych możliwości występowania przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 245 § 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.