III SA/Łd 228/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-04-17
Skład orzekający: Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym statusu bezrobotnego, może jednocześnie uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Skarżący, który jest zwolniony z mocy ustawy z kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym statusu bezrobotnego, może jednocześnie uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takim przypadku postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jest zbędne i powinno zostać umorzone, a wniosek o ustanowienie pełnomocnika rozpoznany merytorycznie.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na postanowienie Wojewody o zawieszeniu wznowionego postępowania w sprawie uznania za osobę bezrobotną. Wraz ze skargą złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Skarżąca utrzymuje się ze świadczenia chorobowego w kwocie 1.547 zł, posiada niewielkie mieszkanie i nie posiada oszczędności ani innych dochodów. Ponoszone przez nią wydatki przekraczają dochody.Rozstrzygnięcie
1) umorzono postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznano skarżącej prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 17 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. C.-G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sprawie ze skargi H.C.-G. na postanowienie Wojewody [...] z [...] znak [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu wznowionego postępowania w sprawie uznania za osobę bezrobotną postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącej H. C.-G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego a.l.
III SA/Łd 228/18
Uzasadnienie
H. C.-G. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Wojewody [...] z [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu wznowionego postępowania w sprawie uznania za osobę bezrobotną. W treści skargi strona sformułowała wniosek o "zwolnienie z kosztów sądowych w całości", przedkładając następnie – po wezwaniu Sądu – formularz wniosku na druku "PPF".
Z oświadczenia o stanie majątku i dochodach wynika, że skarżąca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Utrzymuje się ze świadczenia chorobowego w kwocie 1.547 zł. Skarżąca jest właścicielką mieszkania o powierzchni 34,59 m2, nie posiada żadnych innych nieruchomości. Skarżąca nie posiada także oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. Nadmieniła, że jest osobą schorowaną. Wskazała także na szereg ponoszonych wydatków, w tym czynsz, opłaty za media, leki oraz raty zaległych kredytów, które to wydatki w praktyce przekraczają osiągane dochody.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 243 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W treści formularza zakreśliła "zwolnienie od kosztów sądowych" oraz "ustanowienie radcy prawnego" i "ustanowienie adwokata".
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest zawieszenie z urzędu wznowionego postępowania w sprawie uznania za osobę bezrobotną. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. b) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącej w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta ona już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i jako takie należało je umorzyć na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 postanowienia).
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając wniosek skarżącej referendarz miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącej, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Jedyne dochody w gospodarstwie domowym skarżącej stanowi dochód z tytułu świadczenia chorobowego w wysokości 1.547 zł. Skarżąca nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. Istotne znaczenie ma też fakt, iż jak wskazała skarżąca jest ona zadłużona w spółdzielni mieszkaniowej, a faktycznie ponoszone opłaty bieżące, w tym czynsz, opłaty za media i zaległe zobowiązania kredytowe w praktyce przekraczają osiągane dochody.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny.
W związku z faktem, iż wniosek skarżącej nie precyzuje, czy wnosi ona o ustanowienie adwokata, czy też radcy prawnego, referendarz zdecydował się ustanowić skarżącej radcę prawnego. Nadmienić w tym miejscu jedynie należy, że profesjonalny pełnomocnik, zarówno w osobie adwokata jak i radcy prawnego ma identyczny zakres kompetencji i prawnych możliwości występowania przed sądami administracyjnymi.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. b) oraz art. 262 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
a.l.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło