III SA/Łd 232/06
WyrokWSA w Łodzi2006-12-05
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Janusz Nowacki, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Celnej, utrzymując w mocy postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji w części dotyczącej podatku od towarów i usług, naruszył przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 225, poprzez nierozpatrzenie odwołania w ustawowym terminie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Celnej naruszył art. 225 Ordynacji podatkowej, ponieważ odwołanie Spółki nie zostało rozpatrzone w ustawowym dwumiesięcznym terminie od dnia jego wpływu do organu odwoławczego. W związku z tym, od dnia upływu tego terminu, wykonanie decyzji wstrzymano z mocy prawa. W konsekwencji, postanowienie Dyrektora Izby Celnej utrzymujące w mocy odmowę wstrzymania wykonania decyzji w części dotyczącej podatku od towarów i usług zostało uchylone.Stan faktyczny
Spółka A złożyła odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. w sprawie klasyfikacji towaru i określenia należności celnych i podatkowych. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji. Dyrektor Izby Celnej w Ł. postanowieniem wstrzymał wykonanie decyzji w części dotyczącej długu celnego, ale odmówił wstrzymania w części dotyczącej podatku od towarów i usług, uznając, że nie zachodzi ważny interes strony. Po złożeniu zażalenia przez Spółkę, Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy swoje poprzednie postanowienie. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. i zasądził od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 115 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 grudnia 2006 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2006 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w Ł. na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. kwotę 115 ( sto piętnaście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia A spółki z o.o. w Ł. z dnia 20 lutego 2006 roku, Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. Nr [...] z dnia [...] w części dotyczącej podatku od towarów i usług. Jako podstawę prawną postanowienia organ wskazał art. 216 i art. 233 § 1 punkt 1 w związku z art. 224 § 2 i § 4 punkt 2 Ordynacji podatkowej (Dz. U. z 2005 roku Nr 8 poz. 60 ze zm.) w związku z art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku - Kodeks celny ( tekst jedn. Dz. U. z 2001 r., Nr 75 poz. 802 z późn. zm.) w związku z art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo celne ( Dz. U. z 2004 r., Nr 68, poz. 622 ze zm.) .
Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, decyzją nr [...] z dnia [...] Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. uznał zgłoszenie celne SAD Nr [...] z dnia 25 listopada 2002 roku za nieprawidłowe w części dotyczącej klasyfikacji towaru i określił kwotę należności celnych i podatkowych.
W dniu 17 listopada 2005 roku A złożyła odwołanie od powyższej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. wnosząc o jej uchylenie w całości, które do Izby Celnej w Ł. wpłynęło w dniu 16 grudnia 2005 roku.
W dniu 21 listopada 2005 roku Spółka A złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania powyższej decyzji powołując się na treść art. 224 § 2, § 3 oraz § 4 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. wezwał Spółkę Ado złożenia zabezpieczenia w wysokości 415,80,- złotych w ciągu 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu organ celny stwierdził, iż złożenie zabezpieczenia jest warunkiem pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Zabezpieczenie złożone zostało w dniu 17 stycznia 2006 roku.
Pismem z dnia 10 stycznia 2006r., skarżąca uzupełniła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu pisma Spółka szeroko uzasadniła ważny interes strony przemawiający za wstrzymaniem wykonania decyzji. Podniosła, że wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości, bowiem złożone zabezpieczenie generalne w kwocie 400 tys. PLN stanowi o pełnym bezpieczeństwie skarbu państwa.
Wniosek z dnia 21 listopada 2005 roku o wstrzymanie wykonania decyzji został rozstrzygnięty postanowieniem Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] orzekającym o wstrzymaniu wykonania decyzji w części dotyczącej długu celnego oraz odmowie wstrzymania w części dotyczącej podatku od towarów i usług. Organ celny w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że spełnione zostały warunki określone w art. 271 Kodeksu celnego i w tym zakresie postanowił wstrzymać wykonanie przedmiotowej decyzji w części dotyczącej długu celnego. Natomiast organ nie stwierdził zaistnienia ważnego interesu Strony przemawiającego za wstrzymaniem decyzji w części dotyczącej podatku od towarów i usług. W ocenie organu argumentacja Spółki nie zasługuje na uwzględnienie. Za wstrzymaniem wykonania decyzji nie przemawia także interes publiczny, bowiem wyegzekwowanie należności podatkowych ciążących na importerze korzystnie wpływa na finanse państwa.
Pismem z dnia 20 lutego 2006 roku Spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Łodzi, powołując się na waży interes, którego istnienie warunkuje wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu wskazano, iż za uwzględnieniem w całości wniosku z dnia 21 listopada 2005 roku przemawia przede wszystkim fakt złożenia przez spółkę zabezpieczenia generalnego w kwocie 500 tysięcy złotych, co w pełni zabezpiecza interesy Skarbu Państwa i stanowi podstawę wstrzymania wykonania decyzji z mocy art. 224a § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Ponadto Spółka podkreśliła, że jest znanym i uznanym podmiotem na polu usług medycznych oraz wspierającym sportowców, zatrudnia ponad 90 osób, w tym osoby niepełnosprawne. W związku ze stałym rozwojem, Spółka ponosi znaczne nakłady finansowe. W ocenie skarżącej Spółki egzekwowanie zobowiązania na tym etapie, doprowadzić może do utraty płynności finansowej, a w konsekwencji do zaprzestania działalności. Spółka wniosła o zmianę postanowienia i wstrzymanie wykonania decyzji także w części dotyczącej podatku od towarów i usług.
Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Na wstępie organ odwoławczy wyjaśnił, że argumenty strony dotyczące możliwości zastosowania w niniejszej sprawie regulacji wynikającej z art. 224a Ordynacji podatkowej rozpatrzone zostaną w odrębnym postępowaniu i odrębnym rozstrzygnięciem. Organ stwierdził, że art. 224 § 2 Ordynacji podatkowej wymaga dla wstrzymania decyzji w całości lub w części zaistnienia ważnego interesu strony. Interes ten nie powinien być jednak utożsamiany z ogólnym zainteresowaniem dłużnika w tym, aby swych zobowiązań, szczególnie tych w jego ocenie wątpliwych, nie płacić, bądź płacić je jak najpóźniej. Dyrektor Izby Celnej w Ł. argumentował, że koszty związane z prowadzeniem oraz rozwojem inwestycji, z zatrudnieniem pracowników, w tym nawet osób niepełnosprawnych, zakupem towarów, realizacją kontraktów są zwykłymi kosztami, właściwymi dla każdej działalności gospodarczej, a fakt ich ponoszenia nie może uzasadniać opóźnienia płatności należności publicznoprawnych. Organ nie zgodził się też z oceną, że odmowa wstrzymania może wyrządzić nieodwracalną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Konieczność zapłaty należności podatkowych jest czynnością odwracalną, gdyż istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. A spółka z o.o. w Ł. wniosła o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia 25 stycznia 2006 roku nr [...].
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie norm prawa procesowego tj. art. 224 § 1 oraz art. 224a, a także art. 121 § 1 i 2 i art. 122 w zw. z art. 187 Ordynacji podatkowej poprzez :
- niewłaściwe zastosowanie przepisu dotyczącego wstrzymania wykonalności decyzji,
- poprzez pominięcie przepisu nakazującego wstrzymanie wykonalności decyzji w przypadku złożenia zabezpieczenia,
- niewyjaśnienie okoliczności sprawy w szczególności w zakresie ustalenia przesłanek warunkujących podjęcie rozstrzygnięcia zgodnie z wnioskiem o wstrzymanie wykonalności decyzji,
- naruszenia zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w sytuacji, gdy naliczenie długu celnego związane jest z nieprawidłowościami leżącymi po stronie organów celnych.
- W odpowiedzi na skargę z dnia 4 maja 2006 roku Dyrektor Izby Celnej w Ł. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 224a Ordynacji podatkowej wskazał, że wniosek w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji w związku ze złożonym zabezpieczeniem rozpatrzony został w odrębnym postępowaniu.
Na rozprawie w dniu 21 listopada 2006 roku pełnomocnik strony skarżącej popierał skargę. Natomiast pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej w Ł. wnosił o oddalenie skargi i oświadczył, że z wniosku złożonego w trybie art. 224a Ordynacji podatkowej zawartego w zażaleniu z dnia 20 lutego 2006 roku prowadzone było odrębne postępowanie. Strona została wezwana do złożenia zabezpieczenia należności podatkowych, co uczyniła. Jednak z uwagi na fakt, iż w międzyczasie, tj. 22 lutego 2006 roku zostały wyegzekwowane powyższe należności, postanowieniem z dnia 23 marca 2006 roku umorzono postępowanie. W sprawie merytorycznej dotyczącej zgłoszenia celnego [...] z dnia 25 listopada 2002 roku została wydana decyzja ostateczna, od której skarżący wniósł skargę . Pełnomocnik organu został zobowiązany do przedstawienia dokumentów potwierdzających powyższe informacje. W dniu 24 listopada 2006 roku pełnomocnik organu przedstawił żądane dokumenty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. W świetle art. 1 § 2 tej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji.
Zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Podkreślić także należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, choć ostatecznie zadecydowały o tym inne przyczyny, niż podniesione przez stronę skarżącą.
Zgodnie z art. 139 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy.
Stosownie do treści art. 225 tej ustawy jeżeli odwołanie nie zostało rozpatrzone w terminie określonym w art. 139 § 3, a decyzja do tego czasu nie została wykonana, jej wykonanie ulega wstrzymaniu z mocy prawa w granicach określonych w odwołaniu – do dnia doręczenia decyzji organu odwoławczego.
Wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej z mocy prawa jest instytucją prawną służącą ochronie praw i interesów podatnika, zaś w stosunku do organów administracyjnych spełnia rolę dyscyplinującą, mobilizując je do załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki, z zachowaniem określonych przepisami prawa terminów.
W rozpoznawanej sprawie odwołanie Spółki A od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. Nr [...]z dnia [...] wraz z aktami sprawy wpłynęło do Izby Celnej w Ł. w dniu 16 grudnia 2005 roku, zatem dwumiesięczny termin określony w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej upływał z dniem 16 lutego 2006 roku. Wskazać także należy, że w odwołaniu Spółka wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, kwestionując przyjętą przez organ celny klasyfikację towaru, z czym wiązało się podwyższenie należności celnych i podatkowych. Skoro zatem organ II instancji nie rozpatrzył odwołania Spółki w terminie wskazanym w art. 139 § 3 Ordynacji podatkowej i do tego dnia decyzja nie została wykonana, od dnia 17 lutego 2006 roku z mocy samego prawa nastąpiło więc wstrzymanie wykonania decyzji także w części dotyczącej podatku od towarów i usług.
W tym stanie rzeczy należało uznać, że Dyrektor Izby Celnej w Ł. orzekając w dniu [...]o utrzymaniu w mocy postanowienia odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. w części dotyczącej podatku od towarów i usług, naruszył art. 225 Ordynacji podatkowej. Okoliczność ta powoduje, że bezprzedmiotowe, w ocenie Sądu, staje się ocenianie zarzutów zawartych w skardze oraz w zażaleniu na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia 25 stycznia 2006 roku.
Z tych względów uznając, że Dyrektor Izby Celnej w Ł. naruszył przepisy postępowania tj. art. 225 Ordynacji podatkowej, co miało wpływ na wynik sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 punkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżone postanowienie.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 powoływanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło