III SA/Łd 236/10
PostanowienieWSA w Łodzi2010-09-01
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który uzyskał już częściowe prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez ustanowienie adwokata, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną?Ratio decidendi
Skarżący, który wykazał, że jego dochody (renta w wysokości 536,05 zł) są niewystarczające do pokrycia bieżących kosztów utrzymania (w tym kosztów mieszkania wynoszących 642,01 zł) i innych wydatków, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym ustanowienie adwokata, zwłaszcza gdy wcześniej przyznano mu już częściowe prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. dotyczące zwrotu podania. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, uzyskał częściowe prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Po oddaleniu jego skargi przez WSA, skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się ustanowienia adwokata. Wskazał na niskie dochody (renta 536,05 zł), wysokie koszty utrzymania (642,01 zł na mieszkanie) oraz zajęcie komornicze swojej renty.Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącemu M. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2/ oddalono wniosek w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 1 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie zwrotu podania o ujawnienie prawa własności bez obciążeń hipotecznych postanawia 1/ przyznać skarżącemu M. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata; 2/ oddalić wniosek w pozostałym zakresie R.A.
III SA/Łd 236/10
Uzasadnienie
Pismem z dnia 13 kwietnia 2010 r. M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zwrotu podania dotyczącego ujawnienia prawa własności bez obciążeń hipotecznych. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, załączając wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF".
W związku z powyższym, Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, postanowieniem z dnia 20 maja 2010 r. przyznał M. G. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Wyrokiem z dnia 4 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie zwrotu podania dotyczącego ujawnienia prawa własności bez obciążeń hipotecznych. Wobec treści wyroku skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Następnie, pismem z dnia 26 sierpnia 2010 r., skarżący sformułował wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając do wniosku wypełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał na argumenty dotyczące zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Jedyne osiągane dochody stanowi renta w wysokości 536,05 zł (zgodnie z oświadczeniem skarżącego). Z oświadczenia wynika też, że M. G. nie posiada własnego domu ani mieszkania. Zaznaczył także, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Skarżący nie uzyskuje także żadnych dodatkowych dochodów. W rubryce dotyczącej innych, dodatkowych informacji o stanie majątkowym wskazał na "Maszynopis pracy doktorskiej nt. [...]" nie określając jednak precyzyjnie szacunkowej wartości przedmiotowego maszynopisu.
W rubryce "Inne dane, które składający oświadczenie uważa za istotne" skarżący wskazał na ponoszone koszty użytkowania zajmowanego wspólnie z matką mieszkania, wskazując w tym zakresie na: czynsz – 327,76 zł, gaz – 203,43, energię elektryczną – 110,82 zł. Nadmienił także, że renta wypłacana mu przez ZUS jest obciążona zajęciem komorniczym na kwotę 6.200 zł plus koszty egzekucji z tym związane.
Referendarz Sądowy zważył, co następuje:
Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do postanowień art. 243 § 1 cytowanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 244 § 1 cyt. ustawy). W myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarżącemu, postanowieniem Referendarza Sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi z dnia 20 maja 2010 r., przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W tej sytuacji, wobec ustalenia, że w poprzednio złożonym wniosku skarżący wnosił o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych (zgodnie z zaznaczeniem w formularzu wniosku), obecny wniosek potraktowany został jako uzupełnienie poprzedniego wniosku w zakresie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienia adwokata.
W tej sytuacji wobec stwierdzenia, że skarżący korzysta już z przyznanego mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, to ewentualne przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata skutkować będzie przyznaniem prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozstrzygając niniejszy wniosek należy więc zbadać spełnienie przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 powołanej ustawy, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia, obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym.
Rozpoznając w związku z tym wniosek skarżącego referendarz sądowy miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. Mając powyższe na uwadze, w rozpatrywanym stanie faktycznym uznać należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przede wszystkim należy wskazać na sytuację materialno-bytową skarżącego, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Jedyne osiągane dochody w gospodarstwie domowym skarżącego stanowi renta w wysokości 536,05 zł. Z tego dochodu skarżący pokrywa bieżące koszty utrzymania, w tym w szczególności koszty mieszkania, które – jak wskazał – pokrywa wspólnie z matką, a wyliczył je na łączną kwotę 642,01 zł. Z uzyskiwanego dochodu skarżący pokrywa także wszelkie inne bieżące koszty, w tym koszty swojego utrzymania, wyżywienia itp.
W tej sytuacji, w ocenie referendarza sądowego, ewentualna konieczność poniesienia kosztów postępowania sądowego, w szczególności ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika może w istotnym stopniu wpłynąć na sytuację materialną skarżącego. Mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności stwierdza się, że skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło