III SA/Łd 237/18
WyrokWSA w Łodzi2018-05-15
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Janusz Nowacki, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kar pieniężnych za trzy odrębne naruszenia przepisów transportu drogowego, które wystąpiły w tym samym dniu, stanowi potrójne ukaranie za jedno naruszenie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kar pieniężnych za trzy odrębne naruszenia przepisów transportu drogowego, które wystąpiły w tym samym dniu, nie stanowi potrójnego ukarania za jedno naruszenie. Każde z naruszeń (skrócenie czasu odpoczynku, nierejestrowanie danych, nieuzasadnione użycie wykresówek) jest odrębnym czynem podlegającym sankcji zgodnie z przepisami ustawy o transporcie drogowym i jej załącznikiem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego kary pieniężnej w wysokości 5 300 zł na P. S. za trzy naruszenia przepisów transportu drogowego stwierdzone podczas kontroli drogowej: skrócenie dziennego czasu odpoczynku, nierejestrowanie wskazań tachografu oraz nieuzasadnione użycie dwóch wykresówek w ciągu 24 godzin. Skarżący zarzucił potrójne ukaranie za jedno naruszenie, argumentując, że wszystkie zdarzenia miały miejsce jednego dnia i były ze sobą powiązane. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając naruszenia za odrębne i prawidłowo zakwalifikowane.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 15 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Pomocnik sekretarza Aneta Lubasińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2018 roku sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...]., nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., art. 4 pkt 22, art. 92 a ust. 1 - 6, art. 92b, art. 92c ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 2200), dalej u.t.d., Ip. 5.3, Ip. 6.2.1, Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.Urz.UE.L.60.2014.1), art. 4, art. 8, art. 12 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE.L.2006.102.1.), utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w S. z dnia [...]., nr [...] o nałożeniu na P. S. kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego w wysokości 5 300 zł.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.
Decyzją z dnia [...]. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w S. nałożył na stronę karę pieniężną za naruszenie przepisów transportu drogowego w wysokości 5 300 zł Podstawę faktyczną niniejszego rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia polegające na
• skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do jednej godziny;
• nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności i przebytej drogi;
• nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu - za każdy dzień.
Powyższe okoliczności ustalono podczas kontroli drogowej samochodu ciężarowego marki Renault o nr rej. [...] oraz naczepy marki Koegel o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu 2 października 2017r. w miejscowości Ż. na drodze wojewódzkiej nr [...]. Zatrzymanym pojazdem kierował P. S., który w chwili kontroli wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy. Przebieg i wyniki kontroli udokumentowano w protokole kontroli nr [...] z dnia 2 października 2017r.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 92b i art. 92c u.t.d. Skarżący podkreślił, że w istocie za jedno stwierdzone naruszenie został potrójnie ukarany, co jest niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa.
Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy podniósł, że zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie. Stosownie do treści z art. 92a ust. 2 u.t.d., suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10 000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1 oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik nr 3 do ustawy (art. 92a ust. 6 u.t.d.).
Zgodnie z art. 92b ust. 1 i 2 u.t.d., nie nakłada się kary pieniężnej za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, jeżeli podmiot wykonujący przewóz zapewnił:
1) właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów:
a) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85,
b) rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym,
c) Umowy europejskiej dotyczącej pracy załóg pojazdów wykonujących międzynarodowe przewozy drogowe (AETR), sporządzonej w Genewie dnia 1 lipca 1970 r. (Dz. U. z 1999 r. Nr 94, póz. 1086 i 1087);
2) prawidłowe zasady wynagradzania, niezawierające składników wynagrodzenia lub premii zachęcających do naruszania przepisów rozporządzenia, o którym mowa w pkt 1 lit. a, lub do działań zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego.
Za naruszenie przepisów, o których mowa w ust. 1, karze grzywny, na zasadach określonych w art. 92, podlega kierowca lub inna osoba odpowiedzialna za powstanie tych naruszeń.
Zgodnie z art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ.
Odnosząc się do naruszenia polegającego na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, tj. Ip. 6.2.1. załącznika nr 3 do u.t.d., organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 34 rozporządzenia 165/2014, kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona. Kierowcy odpowiednio chronią wykresówki lub karty kierowcy i nie używają zabrudzonych lub uszkodzonych wykresówek lub kart kierowcy. Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać tachografu zainstalowanego w pojeździe, to okresy, o których mowa w ust. 5 lit. b) ppkt (ii), (iii) oraz (iv):
a) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf analogowy - wprowadza się na wykresówkę ręcznie, w drodze automatycznej rejestracji lub innym sposobem, czytelnie i nie brudząc wykresówki; lub
b) jeśli pojazd wyposażony jest w tachograf cyfrowy - wprowadza się na kartę kierowcy przy użyciu urządzenia do manualnego wprowadzania danych, w jakie wyposażony jest tachograf.
Państwa członkowskie nie nakładają na kierowców obowiązku przedkładania formularzy potwierdzających ich czynności w trakcie oddalenia się od pojazdu.
Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf cyfrowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy ci zapewniają, aby ich karty kierowcy zostały włożone w odpowiednie czytniki tachografu.
Jeżeli w pojeździe wyposażonym w tachograf analogowy znajduje się więcej niż jeden kierowca, kierowcy zmieniają odpowiednio wykresówki, aby właściwe informacje były zapisywane na wykresówce kierowcy prowadzącego pojazd.
Kierowca wprowadza w tachografie cyfrowym symbole państw, w których rozpoczyna i kończy dzienny okres pracy. Jednak państwo członkowskie może wymagać od kierowców pojazdów używanych w działalności transportowej prowadzonej na jego terytorium dodatkowych, bardziej szczegółowych niż symbol państwa, danych geograficznych, pod warunkiem że państwo członkowskie powiadomiło o tym Komisję przed dniem 1 kwietnia 1998 r.
Kierowcy nie muszą wprowadzać informacji, o których mowa w pierwszym zdaniu akapitu pierwszego, jeśli tachograf rejestruje automatycznie dane dotyczące lokalizacji zgodnie z art. 8.
Konsekwencją powyższego uregulowania jest treść Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do ww. ustawy, który karą pieniężna w wysokości 5 000 złotych sankcjonuje nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi.
Na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, m.in. okazanych podczas kontroli wykresówek oraz złożonego oświadczenia ustalono, że w okresie kontroli kierowca nie rejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego na wykresówkach wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. Analiza okazanych do kontroli wykresówek z dnia 29 września 2017r. oraz 29/30 września 2017r. ujawniła, że zapis wykresu drogi nie był spójny pomiędzy godz. 13:15 a godz. 22:30 w dniu 29 września 2017r., co wskazywało na możliwość jazdy bez wykresówki włożonej do tachografu. Kontrolowany kierowca oświadczył, że od godz. 21:40 do godz. 21:45 w dniu 29 września 2017r., przejechał bez włożonej do tachografu wykresówki ok. 2 km, z parkingu do firmy, gdzie dokonano załadunku naczepy, aby zdążyć przed jej zamknięciem o godz. 22:00. Kierowca oświadczył, że wkładając wykresówkę do tachografu o godz. 21:40 skróciłby dzienny czas odpoczynku, a także, że jest świadomy faktu, że takie praktyki są niedopuszczalne.
Odnosząc się do naruszenia polegającego na skróceniu dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny, tj. Ip. 5.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. organ wskazał, że zgodnie z art. 4 lit. f rozporządzenia (WE) nr 561/2006 odpoczynek, oznacza nieprzerwany okres, w którym kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem. Stosownie natomiast do treści art. 8 ust. 1 - 5 i 8 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku. Jeżeli kierowca dokona takiego wyboru, dzienne okresy odpoczynku i skrócone tygodniowe okresy odpoczynku poza bazą można wykorzystać w pojeździe, o ile posiada on odpowiednie miejsce do spania dla każdego kierowcy i pojazd znajduje się na postoju.
Konsekwencją powyższego unormowania jest treść Ip. 5.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d., który sankcjonuje skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny karą pieniężną w wysokości 100 złotych.
Analiza zapisów protokołu kontroli oraz okazanych podczas kontroli wykresówek wykazała, że kierowca – P.S. o godz. 04:40 w dniu 29 września 2017r. rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego kierowca powinien odebrać nieprzerwany odpoczynek co najmniej 9-godzinny. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający jedynie 8 godzin i 20 minut, tj. od godz. 13:15 do godz. 21:40 w dniu 29 września 2017r. Oznacza to, iż kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 40 minut. W sprawie nie stwierdzono zapisów dających podstawę do zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006.
Odnosząc się do naruszenia polegającego na nieuzasadnionym użyciu kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu - za każdy dzień, tj. Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d., organ cyt. powołany powyżej art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014r. wskazał, że analiza okazanych podczas kontroli wykresówek wykazała, że kierowca w dniu 29 września 2017r. użył dwóch wykresówek. Najpierw rozpoczął pracę o godz. 04:40 na wykresówce opisanej S. P. data rozpoczęcia i zakończenia 29 września 2017r., a zakończył o godz. 13:15, po czym o godz. 22:30 dokonał zmiany na kolejną wykresówkę i używał jej do godz. 00:51 w dniu 30 września 2017r.
W związku z powyższym organ uznał, że zasadne jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 200 zł, zgodnie z treścią lp. 6.3.1. załącznika nr 3 do u.t.d.
Odnosząc się do zarzutów strony postawionych w odwołaniu organ odwoławczy wyjaśnił, że strona dopuściła się w jednym czasie zachowania, które spełnia przesłanki trzech różnych naruszeń, z których każde podlega odrębnej sankcji. W związku z powyższym zarzut strony dotyczące potrójnego ukarania za jedno naruszenie jest bezzasadny.
Ponadto organ odwoławczy wskazał, że nie znalazł podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d. Strona nie wykazała, aby organizacja i wykonywanie przewozów drogowych odbywało się w sposób wykluczający naruszenie przepisów z zakresu norm czasu pracy. Odpowiedzialność przedsiębiorstwa za naruszenia przepisów transportowych wynika wprost z przepisów unijnych, tj. rozporządzenia nr 165/2014 oraz z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006r.
Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności oraz dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania art. 92b u.t.d. Nie wskazał, w jaki sposób zapewnia właściwą organizację oraz dyscyplinę pracy. Ponadto P. S. podczas kontroli złożył oświadczenie, w którym stwierdził m.in. że "jest świadomy, iż takich czynności nie wolno robić." Ponadto, strona, które jednocześnie była kontrolowanym kierowcą, nie wniosła żadnych uwag do protokołu kontroli, pomimo, iż podczas kontroli stwierdzono wszystkie naruszenia, za które została nałożona kara pieniężna.
Ponadto organ podkreślił, ze do podstawowych obowiązków przedsiębiorcy wynikających z ww. aktów prawnych należy bieżący nadzór nad pracą zatrudnionych kierowców oraz pojazdami będącymi własnością przedsiębiorstwa. Podmiot wykonujący transport ma bowiem zapewnić właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych, a nie jedynie stworzyć warunki do przestrzegania przez kierowców czasu pracy kierowcy. Samo przeszkolenie kierowców, czy zapoznanie ich z regulaminem jest niewystarczające, jeżeli przedsiębiorca tylko pozornie egzekwuje przestrzeganie ustalonych zasad. Ponadto, przedsiębiorca powinien organizować pracę kierowcy w taki sposób, aby zadania przewozowe powierzone kierowcy nie kolidowały jednocześnie z możliwością ich wykonania w zgodzie z obowiązującymi normami czasu pracy kierowców. Powyższe powinno więc uwzględniać długość tras koniecznych do pokonania przez kierowcę, jak również czynności przewidziane w trakcie załadunku i rozładunku pojazdu.
W przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., ponieważ do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia, a strona w toku postępowania nie wskazała żadnych okoliczności oraz dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania art. 92c u.t.d. Wszystkie okoliczności sprawy związane z naruszeniem Ip. 5.3.1, Ip. 6.2.1, Ip. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. były okolicznościami, na które przedsiębiorca miał wpływ i mógł je przewidzieć. Przedsiębiorca nie wskazał wystąpienia żadnych innych okoliczności na które nie miał wpływu, lub których nie mógł przewidzieć.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj.;
- art. 6, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez błędne ustalenie odpowiedzialności na podstawie stanu faktycznego zgromadzonego niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa;
- potrójne ukaranie za to samo naruszenie.
W uzasadnieniu skargi skarżący podkreślił, że wszystkie naruszenia dotyczą jednego dnia, 29 września 2017r., na podstawie jednak jednego stwierdzonego naruszenia został ukarany potrójnie. Podniósł, że gdyby nie doszło do skrócenia dziennego czasu odpoczynku, to nie doszłoby do naruszenia polegającego na nierejestrowaniu na wykresówce wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności i przebytej drogi i użycia kilku wykresówek w ciągu 24-godzin.
W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w S. z dnia [...] r. nakładającą na skarżącego karę pieniężną za trzy naruszenia przepisów transportu drogowego w wysokości 5 300 zł. Skarżący kwestionuje ustalenia przyjęte przez organy obu instancji za podstawę faktyczną rozstrzygnięcia zarzucając, że naruszenie przepisów transportu drogowego miało miejsce jednego dnia i pomimo jednego, stwierdzonego naruszenia został ukarany potrójnie. Podniósł, że gdyby nie skrócił dziennego czasu odpoczynku, to nie doszłoby do naruszenia polegającego na nierejestrowaniu na wykresówce wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności i przebytej drogi i użycia kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu.
Materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych niniejszej sprawy potwierdza, że w prowadzonym postępowaniu zabezpieczono realizację zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, zbierając i rozpatrując w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). Jak wynika z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji ma obowiązek ocenić na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Okoliczności te, podobnie jak i wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem odpowiednich przepisów prawa, znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji, spełniających wymogi określone w art. 107 § 1 i 3 k.p.a.
Zdaniem Sądu stan faktyczny sprawy, w zakresie istotnym dla jej rozstrzygnięcia wynika z zebranego przez organ materiału dowodowego, a dokonana ocena zgromadzonych w sprawie dowodów jest wewnętrznie spójna, zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego i przekonująca. Znalazła także swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Materialną podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 2200 ze zm.), dalej u.t.d., która w art. 92a ust. 1 ustala odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy za naruszenie przepisów określających warunki i obowiązki tego przewozu, ustalając jednocześnie ogólne granice wysokości kary za naruszenia w tym zakresie. Zgodnie z tą regulacją, podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 10.000 złotych za każde naruszenie. Odpowiedzialność przewidziana w art. 92a ust. 1 u.t.d. nie jest uzależniona od winy i dla jej ustalenia wystarczające jest stwierdzenie samego faktu naruszenia obowiązków i warunków przewozu drogowego. Istotą kary, o której mowa we wskazanej regulacji, jest przymuszenie podmiotu wykonującego przewóz drogowy do respektowania nakazów i zakazów wynikających z przepisów prawa. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego i przypisanych im wysokości kar pieniężnych, zawarty został w załączniku nr 3 do ustawy, do którego odsyła art. 92a ust. 6 u.t.d. Określone w tym załączniku kary pieniężne zostały ustalone w sposób sztywny, co powoduje, że ich wysokość nie została pozostawiona uznaniu organów.
Powyższe regulacje powodują, że decyzja o nałożeniu kary ma charakter decyzji związanej i wobec stwierdzenia naruszenia obowiązków lub warunków wykonywania przewozu drogowego, organ - co do zasady - zobowiązany jest do ustalenia kary pieniężnej w wysokości określonej w załączniku i nałożenia jej w wysokości wynikającej z art. 92a ust. 2 i 3 u.t.d.
Odpowiedzialność na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. nie jest jednak nieograniczona i możliwe jest jej wyłączenie na podstawie art. 92c u.t.d., jak również możliwe jest odstąpienie od nałożenia kary za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów, wymaganych przerwach i okresach odpoczynku, w przypadku spełnienia przesłanek określonych w art. 92b ust. 1 u.t.d.
W niniejszej sprawie, w wyniku kontroli drogowej samochodu ciężarowego marki Renault o nr rej. [...] oraz naczepy marki Koegel o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu 2 października 2017r. w miejscowości Ż. na drodze wojewódzkiej nr [...] organy transportu drogowego stwierdziły trzy naruszenia w zakresie przepisów transportu drogowego, tj.
1) skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do jednej godziny;
2) nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności i przebytej drogi;
3) nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu - za każdy dzień.
Zatrzymanym pojazdem w dniu kontroli kierował P. S. – przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą A. P. S., który wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy.
Organy swoje ustalenia oparły na protokole kontroli drogowej z dnia 2 października 2017r., zeznaniach kierowcy oraz analizie danych okazanych podczas kontroli wykresówek.
Analiza okazanych w dniu kontroli wykresówek wykazała, że w dniu 29 września 2017r. oraz z dnia 29 na 30 września 2017r. zapis wykresu przebytej drogi nie był spójny pomiędzy godz. 13:15 a godz. 22:30 w dniu 29 września 2017r., co wskazywało na możliwość jazdy bez wykresówki włożonej do tachografu. Kontrolowany kierowca zeznał, że od godz. 21:40 do godz. 21:45 w dniu 29 września 2017r., przejechał bez włożonej do tachografu wykresówki ok. 2 km, z parkingu do firmy, gdzie dokonano załadunku naczepy, aby zdążyć przed jej zamknięciem o godz. 22:00. Kierowca oświadczył, że wkładając wykresówkę do tachografu o godz. 21:40 skróciłby dzienny czas odpoczynku, był jednak świadomy, jak zeznał, że takie praktyki są niedopuszczalne.
W tym samym dniu, tj. 29 września 2017r. o godz. 04:40 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać nieprzerwany co najmniej 9-godzinny odpoczynek. Tymczasem analiza wykresówki wykazała, że w okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający 8 godzin i 20 minut, tj. od godz. 13:15 do godz. 21:40. Oznacza to, że kierowca skrócił dzienny czas odpoczynku o 40 minut, a w sprawie nie stwierdzono zapisów dających podstawę do zastosowania art. 12 rozporządzenia 561/2006.
W dniu 29 września 2017r. kierowca użył również dwóch wykresówek. Jak wynika z wykresówki opisanej jako "S. P. data rozpoczęcia i zakończenia 29 września 2017r." kierowca rozpoczął pracę o godz. 04:40, a zakończył o godz. 13:15, po czym o godz. 22:30 dokonał zmiany na kolejną wykresówkę i używał jej do godz. 00:51 w dniu 30 września 2017r.
Odnosząc się do pierwszego ze stwierdzonych naruszeń należy wskazać, że zgodnie obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 lutego 2014 r. nr 165/2014 zawiera szczegółowe uregulowania dotyczące użytkowania kart kierowcy i wykresówek i również nakłada na kierowców obowiązek stosowania wykresówek w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd począwszy od przejęcia pojazdu. Stanowi także, że nie wyjmuje się wykresówki z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Rozporządzenie to, jak stanowi art. 48 jest wiążące w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich, a więc normy tego rozporządzenia stanowią bezpośrednią podstawę prawną do podejmowania działań przez organy inspekcji transportu drogowego. Nieprzestrzeganie obowiązków wynikających z powyższych przepisów stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej za naruszenia określone w załączniku nr 3 do u.t.d. Kara za naruszenie określone w poz. lp 6.2.1 wynosi 5 000 zł i w ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy organ trafnie zastosował ten przepis.
Prawidłowo i należycie uzasadnione są także ustalenia organu dotyczące skrócenia dziennego czasu odpoczynku kierowcy w dniu 29 września 2017 r. Zdefiniowane w art. 4 pkt f) i g) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 pojęcia "odpoczynku" i "dziennego okresu odpoczynku" omówione zostały szczegółowo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wynika z nich obowiązek zapewnienia kierowcy możliwości odebrania nieprzerwanego odpoczynku przynajmniej w wymiarze 9 godzin. Z analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika natomiast, że w dniu 29 września 2017r. o godz. 04:40 kierowca rozpoczął 24-godzinny okres rozliczeniowy, w ciągu którego powinien odebrać nieprzerwany co najmniej 9-godzinny odpoczynek. W okresie tym kierowca odebrał odpoczynek trwający 8 godzin i 20 minut, tj. od godz. 13:15 do godz. 21:40. Kierowca skrócił zatem dzienny czas odpoczynku o 40 minut i dlatego zasadne było ukaranie skarżącego karą grzywny za naruszenie określone pod poz. 5.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d., tj. skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 min do 1 godziny karą grzywny w wysokości 100 zł.
Odnosząc się do naruszenia lp. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. organ II instancji zasadnie odwołał się do treści art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. wskazując m.in., że kierowcy stosują wykresówki lub karty kierowcy w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, począwszy od przejęcia pojazdu. Nie wyjmuje się wykresówki ani karty kierowcy z urządzenia rejestrującego przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka lub karta kierowcy nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest przeznaczona.
Analiza wykresówek wykazała, że w dniu 29 września 2017r. skarżący rozpoczął pracę o godz. 04:40, a zakończył o godz. 13:15, po czym o godz. 22:30 dokonał zmiany na kolejną wykresówkę i używał jej do godz. 00:51 w dniu 30 września 2017r. Podkreślić przy tym należy, że kierowca poruszał się tym samym pojazdem.
Okoliczność użycia przez kierowcę dwóch tarcz w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu rozliczeniowego jest bezsporna i zasadne było nałożenie na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 200 złotych z tytułu naruszenia lp. 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d.
Odnosząc się do zarzutów postawionych w skardze należy wskazać, że wbrew twierdzeniom skarżącego z potrójnym ukaraniem za ten sam czyn będziemy mieli do czynienia w sytuacji, gdy popełniony jest jeden czyn stanowiący jedno naruszenie prawa i zostanie on zakwalifikowany jako trzy różne naruszenia przepisów dotyczących wykonywania transportu drogowego i wymierzone zostaną za ten czyn trzy kary. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała jednak miejsca, ponieważ przedsiębiorca w jednym dniu dokonał trzech naruszeń przepisów transportu drogowego, tj. 1) skrócił dzienny czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas powyżej 15 minut do jednej godziny; 2) nierejestrował za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności i przebytej drogi; 3) użył dwóch wykresówek w ciągu tego samego 24-godzinnego okresu. Za stwierdzone naruszenia organ prawidłowo wymierzył karę pieniężną w łącznej wysokości 5 300 zł.
Sąd podziela także ocenę organów w przedmiocie, że brak było podstaw faktycznych do zastosowania wobec skarżącego art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 u.t.d., wobec powyższego nałożenie kary pieniężnej na podstawie art. 92a ust. 1 u.t.d. było prawidłowe.
Jak stanowi art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000 złotych za każde naruszenie. Zgodnie z art. 92c ust. 1 u.t.d., nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, lub
2) za stwierdzone naruszenie na podmiot wykonujący przewozy została nałożona kara przez inny uprawniony organ lub
3) od dnia ujawnienia naruszenia upłynął okres ponad 2 lat.
Wyłączenie odpowiedzialności przedsiębiorcy może nastąpić wyłącznie w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w tym przepisie, tj. gdy podmiot wykonujący przewóz zapewnił właściwą organizację i dyscyplinę pracy ogólnie wymaganą w stosunku do prowadzenia przewozów drogowych umożliwiającą przestrzeganie przez kierowców przepisów dotyczących transportu drogowego. W rozpatrywanej sprawie, skarżący nie przedstawił żadnych dowodów, które wskazywałyby na zaistnienie którejkolwiek z ww. przesłanek.
Przedsiębiorca w świetle obowiązujących przepisów jest nie tylko zobowiązany do stworzenia takich warunków pracy kierowców, aby mogli przestrzegać przepisów dotyczących transportu drogowego, ale jest także sam zobowiązany do świadczenia usług transportowych zgodnie z obowiązującym prawem. Przedsiębiorca jest odpowiedzialny za rezultaty prowadzonej działalności transportowej, a nie wyłącznie za stworzenie warunków do realizacji działalności zgodnej z prawem. Wszelkie stwierdzone nieprawidłowości obciążają zatem przedsiębiorcę. Dla przyjęcia jego odpowiedzialności wystarczające jest ustalenie, tak jak to miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, że nastąpiło naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, nawet jeśli powstało ono w sposób niezawiniony.
Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawierał żadnych przesłanek wskazujących na możliwość odstąpienia od wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej i takich dowodów skarżący nie przedstawił też w toku postępowania. Nie wykazał, że nie miał żadnego wpływu na powstałe naruszenie.
Reasumując Sąd uznał, że w niniejszej sprawie kara pieniężna została prawidłowo ustalona i wymierzona w odpowiedniej wysokości stosownie do treści art. 92a ust. 1 według stawek określonych pod lp. 5.3.1., 6.2.1. i 6.3.1 załącznika nr 3 do u.t.d. Dokonując oceny organy przeanalizowały przy tym wszystkie ujawnione okoliczności faktyczne i w sposób prawidłowy uzasadniły swoje stanowisko, w tym w szczególności co do braku okoliczności mogących uzasadniać zastosowanie art. 92b ust. 1 i art. 92c ust. 1 u.t.d.
Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.
e.o.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło