III SA/Łd 24/08
PostanowienieWSA w Łodzi2008-02-12
Skład orzekający: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego podlegał umorzeniu jako bezprzedmiotowy, a wniosek o ustanowienie radcy prawnego mógł zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając go za bezprzedmiotowy, ponieważ zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a) PPSA strona skarżąca w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej jest ustawowo zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych. Jednocześnie, Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że sytuacja materialna skarżącej, obejmująca niskie dochody, utrzymanie małoletniego dziecka, koszty leczenia oraz zadłużenie, uzasadnia przyznanie pomocy prawnej w celu umożliwienia realizacji prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. odmawiającą przyznania dodatku mieszkaniowego. W skardze wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Po wezwaniu do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, skarżąca przedstawiła oświadczenie o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach, wskazując na niskie dochody, chorobę syna, zadłużenie oraz miesięczne opłaty. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1) umorzył postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznał skarżącej H.C.-G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego R.A.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Referendarz sądowy – Robert Adamczewski po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.C.-G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi H.C.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia 1) umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; 2) przyznać skarżącej H.C.-G. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego R.A.
III SA/Łd 24/08
Uzasadnienie
Pismem z dnia 19 grudnia 2007 r. H.C.-G. (dalej skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] (znak [...]) w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. W treści skargi strona sformułowała wniosek o "zwolnienie z kosztów sądowych w całości".
Zgodnie z art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) wniosek taki powinien być złożony na urzędowym formularzu. Skarżąca nie dopełniła tego wymogu, w związku z czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – stosownie do treści art. 252 i art. 257 powoływanej ustawy – wezwał skarżącą do nadesłania oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach na urzędowym formularzu "PPF" – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Skarżąca w zakreślonym w wezwaniu terminie – dnia 4 lutego 2007 r. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu "PPF".
W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jest matką samotnie wychowującą małoletnie dziecko, wskazała także, że zarówno ona jak i jej syn są osobami chorymi wymagającymi opieki lekarskiej, w związku z czym wydaje ok. 100 zł miesięcznie na leki. Dalej wskazała, że jest zadłużona w spółdzielni mieszkaniowej na kwotę 4.000 zł i w banku na 8.000 zł. Miesięczne opłaty na utrzymanie wynoszą – zgodnie z oświadczeniem skarżącej – ok. 600 zł miesięcznie. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z 14-letnim synem M. G. Jedyne osiągane przez rodzinę dochody stanowi dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 597 zł oraz zasiłek rodzinny w wysokości 234 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 831 zł, a średniomiesięcznie na jedną osobę w rodzinie ok. 415 zł. Skarżąca jest właścicielką mieszkania o powierzchni 34,59 m2, nie posiada żadnych innych nieruchomości. Skarżąca nie posiada także oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego. Niewątpliwie przyznawanie i odmowa przyznawania dodatków mieszkaniowych mieści się w pojęciu spraw z zakresu prawa pomocy i opieki społecznej. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. a) wskazywanej ustawy. Tym samym wniosek skarżącej w tym zakresie nie może zostać uwzględniony, gdyż z mocy ustawy korzysta ona już z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe należało umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (pkt 1 postanowienia).
Z kolei jak wynika z art. 262 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 252 powołanej ustawy, stronie korzystającej z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych może być ponadto przyznane prawo pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego, jeżeli wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania pomocy prawnej.
Rozpoznając wniosek skarżącej Sąd miał na względzie przede wszystkim fakt, że prawo pomocy jest instytucją, której zasadniczym celem jest umożliwienie realizacji prawa do sądu osobom ubogim, nie dysponującym wystarczającymi środkami na prowadzenie sporów przed sądem. W tym kontekście należy mieć przede wszystkim na uwadze obecną sytuację materialno-bytową skarżącej, w tym kwotę osiąganego dochodu i niezbędnych wydatków. Jedyne dochody w gospodarstwie domowym skarżącej stanowi dochód z tytułu renty rodzinnej w wysokości 597 zł oraz zasiłek rodzinny w wysokości 234 zł. Daje to łączny dochód w gospodarstwie domowym w wysokości 831 zł, a średniomiesięcznie na jedną osobę w rodzinie ok. 415 zł. Podnieść ponadto należy, że skarżąca ma na utrzymaniu 14-letniego syna, a zarówno ona jak i jej syn wymagają leczenia, co wiąże się z dodatkowymi wydatkami na leki. Skarżąca nie posiada także żadnych oszczędności, ani przedmiotów wartościowych, nie osiąga również innych dodatkowych dochodów. Istotne znaczenie ma też fakt, iż jak wskazała skarżąca jest ona zadłużona w spółdzielni mieszkaniowej na kwotę 4.000 zł i w banku na 8.000 zł.
W tym stanie faktycznym należy uznać, że skarżąca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Miesięczny dochód w gospodarstwie domowym skarżącej, jej sytuacja rodzinna oraz wysokość obciążeń, jakie musi ponieść w tym postępowaniu, uzasadniają przyznanie prawa pomocy.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. a) oraz art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.
R.A.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło