III SA/Łd 242/13

Dnia 5 czerwca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2013 roku sprawy ze skargi N. O. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] Szkoły A w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium p o s t a n a w i a : zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 175 ust. 4 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym z dnia 27 lipca 2005 r. (Dz. U. nr 164, poz. 1365 ze zm.), art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), § 3 ust 5 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Szkoły A. w Ł. z dnia [...] w związku z art. 173 ust 1 pkt 3 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym oraz § 9 ust. 1 ww. Regulaminu, Odwoławcza Komisja Stypendialna nie przyznała N. O. stypendium rektora dla najlepszych studentów. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Odwoławcza Komisja Stypendialna wskazała, że stypendium Rektora dla najlepszych studentów nie zostało stronie przyznane, ponieważ został wyczerpany limit 10% liczby studentów danego kierunku uprawnionych do uzyskania stypendium - podstawa prawna, o którym mowa w art. 174 ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym. Od powyższej decyzji odwołała się N. O.. W uzasadnieniu podniosła, że Komisja powołała się na wyczerpany limit 10% liczby studentów dla danego kierunku. Zgodnie z Regulaminem ustalania wysokości przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Szkoły A. w Ł., obowiązującym od 1 października 2011 r. do 30 września 2012 r., limit 10% powinien być rozdzielony na studentów z najwyższą średnią ocen. § 9 ust. 1a Regulaminu podaje, że "Prawo do stypendium nabywa student po pierwszym roku studiów i student kontynuujący studia drugiego stopnia, który złożył wniosek stanowiący załącznik nr 3 do niniejszego regulaminu, jeżeli uzyskał za rok studiów wysoką średnią ocen", zaś ust. 2 definiuje pojęcie wysokiej średniej: "za wysoką średnią ocen uważa się najwyższą średnią ocen studentów z danego kierunku, która uprawnia do zakwalifikowania się w przydzielonym dla danego kierunku limicie 10 % liczby studentów każdego kierunku studiów". Strona podała, że zarówno na II roku, jak i w czasie całych studiów na Szkoły A. nie dostała żadnej oceny poniżej oceny bardzo dobrej; średnia jej ocen z II roku studiów wynosi więc 5,0. Według § 9 ust. 3 "W przypadku jednakowej średniej ocen decydują wyższe oceny z przedmiotów kierunkowych". Strona podniosła, że ze wszystkich przedmiotów ma oceny bardzo dobre. Ponadto wnioskodawczyni podała, że podanie o przyznanie stypendium Rektora za wyniki w nauce przesłała do szkoły 14 listopada 2011 r., niestety nie zostało rozpoznane na posiedzenie Komisji Stypendialnej w dniu 15 listopada 2011 r. Regulamin ustalania wysokości przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów nie określa daty, do której należy podanie złożyć. § 4 ust. 2 mówi jedynie, że świadczenia, o których mowa w § 2 ust. 3 pkt 1, 2, 3* przysługują po przyznaniu świadczenia przez właściwy organ od miesiąca, w którym student złożył wniosek. Mimo to Odwoławcza Komisja Stypendialna nie przyznała jej stypendium Rektora za wyniki w nauce, tłumacząc decyzję wyczerpaniem limitu 10% studentów. Zdaniem strony, nawet gdyby wszystkie osoby z jej kierunku uzyskały średnią ocen 5,0 Regulamin jasno mówi, że w przypadku braku środków funduszu pomocy materialnej wystarczających na pokrycie świadczeń, Rektor w porozumieniu z uczelnianym organem samorządu studenckiego może podjąć decyzję powodującą zmniejszenie wysokości kwot świadczeń określonych zarządzeniem Rektora (§ 5 ust. 2), czyli że należy fundusze równo rozdysponować, nie zaś, że niektórym studentom ze średnią ocen 5,0 należy przyznać stypendium, a innym ze średnią 5,0 już nie. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Odwoławcza Komisja Stypendialna utrzymała w mocy decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej nr [...]. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że student ma prawo złożyć wniosek w każdym terminie w danym roku akademickim. Odwoławcza Komisja Stypendialna ma Obowiązek rozpatrzeć wnioski zgodnie z przepisami k.p.a. Odwoławcza Komisja Stypendialna rozpatrzyła złożone wnioski, które wyczerpały ustawowy limit 10% liczby studentów uprawnionych do otrzymania stypendium Rektora dla najlepszych studentów. Decyzja negatywna Odwoławczej Komisji Stypendialnej wynika jedynie z faktu, iż został wyczerpany limit 10% liczby studentów na kierunku uprawnionych do otrzymania stypendium. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania, tj.: - art. 107 § 1 k.p.a. w związku z art. 207 ust. 1 i 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, poprzez pominięcie imion i nazwisk członków komisji, którzy wydali decyzje w obu instancjach; niewskazanie wyczerpującej podstawy prawnej, brak uzasadnienia faktycznego, nieprawidłowe uzasadnienie prawne, brak pouczenia o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego; - art. 7, 77 oraz 80 k.p.a. w związku z art. art. 207 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym poprzez niepodjęcie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony, a w konsekwencji nieustalenie kiedy wniosek skarżącej o przyznanie stypendium wpłynął i dlaczego nie został rozpoznany na posiedzeniach w dniach 5 listopada i 13 grudnia 2011r. i niewyjaśnienie z jakiego przepisu prawa miałaby wynikać zasada, zgodnie z którą de facto stypendia naukowe przyznawane są do momentu wyczerpania limitu 10% studentów danego kierunku, uprawnionych do otrzymania stypendium i prawa takiego zostają pozbawieniu studenci, których wnioski rozpatrywane są w dalszej kolejności; - naruszenie art. 8 i 11 k.p.a. w związku z art. 207 ust. 1 i ust. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, wskutek czego decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...]. nr [...] w żaden sposób nie koresponduje z zarzutami podniesionymi przez odwołującą się, czym narusza zawartą w art. 8 k.p.a. zasadę pogłębiania zaufania do organów państwa oraz zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.); - naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 107 § 3 w związku z art. 140 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji z dnia [...]. nr [...] i brak ustosunkowania się w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]. nr [...] do zarzutów zawartych w odwołaniu; - naruszenie art. 10 § 1 k.p.a., skarżąca ani przed wydaniem decyzji z dnia [...]. nr [...], ani przed wydaniem decyzji z dnia [...]. nr [...] nie została poinformowana o prawie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; 2) naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy poprzez naruszenie przepisów art. 173 ust. 1 pkt 3, art. 181 ust. 1 oraz art. 175 ust. 1, 2 i 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym oraz przepisów Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów Szkoły A., w szczególności § 9 ust. 1 a, a w konsekwencji odmówienie przyznania skarżącej stypendium Rektora za wyniki w nauce, w sytuacji gdy spełniła wszystkie wymogi przewidziane w ww. przepisach. Skarżąca wniosła o uchylenie ww. decyzji. W odpowiedzi na skargę Odwoławcza Komisja Stypendialna wnosiła o jej oddalenie. Sądowi z urzędu wiadomo, że Rektor Szkoły A.w Ł. decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 177 ust. 6 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, utrzymał w mocy decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej nr [...] z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia 20 listopada 2012 r. WSA w Łodzi odrzucił skargę N. O. na powyższą decyzję. Obecnie przed WSA w Łodzi zawisła sprawa ze skargi N. O. na postanowienie Rektor Szkoły A. w Ł. z dnia [...] r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...]r. nr [...] (sygn. akt III SA/Łd 420/13. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Rektora Szkoły A. w Ł. w całości uchylił zaskarżone postanowienie i przywrócił termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270) – zwaną dalej - p.p.s.a., - sąd zawiesza postępowanie z urzędu w przypadku, o którym mowa w art. 56. Stosownie zaś do treści art. 56 p.p.s.a. w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. W związku z powyższym wskazać należy, że weryfikacja decyzji na drodze administracyjnej oraz na drodze postępowania przed sądem administracyjnym oparta jest na zasadzie konkurencyjności, bo od podmiotów legitymowanych do wniesienia żądania wzruszenia decyzji w trybie nadzwyczajnym i skargi zależy wybór drogi weryfikacji decyzji. Dopuszczając konkurencyjność ustawodawca przyznaje jednak prymat drogi administracyjnej, stanowiąc, że uruchomienie jednego z trybów weryfikacji decyzji w drodze administracyjnej powoduje zawieszenie postępowania sądowego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że czynności nadzorcze, o których mowa art. 177 ust. 5 i 6 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym trudno jednoznacznie przyporządkować którejś z procedur ujętych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Nie jest to część postępowania "zwykłego", gdyż wskutek przekazania uprawnień, o których mowa w przepisach art. 175 ust. 3 w związku z art. 207 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym, - czynności postępowania zwykłego wykonują komisje stypendialne. Nie można także uznać, iż są to czynności podejmowane w ramach trybów nadzwyczajnych regulowanych w Kodeksie postępowania administracyjnego, na co wskazują wymienione w art. 177 ust. 6 kryteria nadzoru, tj. zgodność z przepisami ustawy lub regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej - odmiennie od kryteriów wznowienia postępowania (art. 145 K.p.a.), stwierdzenia nieważności (art. 156 k.p.a.), czy też uchylenia lub zmiany decyzji (art. 154, 155 K.p.a.). Należy wobec tego uznać, że ustawodawca w art. 177 ust. 5 i 6 Prawa o szkolnictwie wyższym przewidział odrębną procedurę nadzorczą, do której jedynie odpowiednio należy stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazana swoista procedura nadzorcza, stosownie do treści art. 177 ust. 6 przedmiotowej ustawy może zakończyć się uchyleniem kontrolowanej decyzji komisji stypendialnej. Ustawodawca w art. 177 ust. 5 i 6 przewidział więc odrębną procedurę nadzorczą, do której jedynie odpowiednio należy stosować przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie wypowiada się jednak w kwestii formy, w jakiej ma zapaść rozstrzygnięcie (uchylenie lub zmiana decyzji) organu nadzorczego. W doktrynie i orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że w kwestii tej powinien mieć zatem zastosowanie art. 104 k.p.a., przewidujący dla rozstrzygnięcia sprawy formę decyzji administracyjnej. Odpowiednie stosowanie procedury administracyjnej oznacza obowiązek przeprowadzenia postępowania zgodnie z zasadami ogólnymi kodeksu postępowania administracyjnego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się także, że przepisy art. 177 ust. 5 i 6 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym są przepisami szczególnymi w rozumieniu art. 163 k.p.a. Zdaniem Sądu, wobec powyższego, w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego nadzorczego na podstawie art. 177 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym zachodzi konieczność zastosowania przez sąd przesłanki zawieszenia postępowania z art. 56 p.p.s.a. W niniejszej sprawie decyzja Rektor Szkoły A. w Ł. utrzymująca w mocy decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...] r. nr [...] wydana została w trybie art. 177 ust. 6 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym, w dniu [...] r. Natomiast w dniu 14 lutego 2013 r. wydane zostało postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzja z dnia [...] r. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła w dniu 13 marca 2013 r. skargę do WSA w Łodzi. Postanowieniem z dnia [...] r. Rektor Szkoły A. w Ł., działając na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. w całości uchylił zaskarżone postanowienie i przywrócił termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia [...] r. W dniu 5 lutego 2013 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia [...] r. nr [...]. Zatem wydanie decyzji w trybie nadzorczym nastąpiło przed wniesieniem skargi w niniejszej sprawie, bowiem w dniu 4 kwietnia 2012 r. Wprawdzie postępowanie administracyjne, o którym mowa w cytowanym art. 56 p.p.s.a. zostało zakończone (postanowienie Rektora Szkoły A. w Ł. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, to jednak na skutek skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie nadal zachodzą przesłanki z powyższego przepisu, ponieważ pozostaje w obrocie prawnym decyzja z dnia [...] r., a kwestia prawomocności postanowienia z dnia [...] r. nie została prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny. Ponadto organ w trybie autokontroli uznał skargę na postanowienie z dnia [...] r. w całości za słuszną. Z powyższych względów, Sąd zawiesił postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. e.o.