III SA/Łd 280/13

PostanowienieWSA w Łodzi2015-03-20

Skład orzekający: Irena Krzemieniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny, przyznając wynagrodzenie adwokatowi z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, może obniżyć je poniżej stawki minimalnej, jeśli czynności adwokata nie były niezgodne z zasadami profesjonalizmu, a sprawa była podobna do wielu innych?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, przyznając wynagrodzenie adwokatowi z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, powinien wziąć pod uwagę nakład pracy, charakter sprawy i wkład pracy adwokata. W sytuacji, gdy czynności adwokata nie były niezgodne z zasadami profesjonalizmu, a sprawa była podobna do wielu innych, sąd może przyznać wynagrodzenie w niższej kwocie niż stawka minimalna, jeśli uzasadni to analizą nakładu pracy i charakteru sprawy, uwzględniając przy tym 50% stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wcześniejsze postanowienie referendarza sądowego przyznało niższą kwotę, co zostało zaskarżone zażaleniem. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność przyznania wynagrodzenia według zasad określonych w rozporządzeniu, bez obniżania go poniżej stawek minimalnych, jeśli nie stwierdzono niezgodności czynności adwokata z zasadami profesjonalizmu. Sąd I instancji rozpoznał sprawę ponownie, biorąc pod uwagę podobieństwo sprawy do wielu innych.
Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi M.W. kwotę 1476 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, zawierającą podatek od towarów i usług, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, i nakazano wypłacenie tej kwoty z funduszu Skarbu Państwa.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 20 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M.W. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 sierpnia 2013 r. sygn. akt III SA/Łd 280/13 w sprawie ze skargi A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu postanawia: przyznać adwokatowi M.W., prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł., przy ul. K. 58, kwotę 1476,- (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt sześć) złotych, zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej A. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł., za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i nakazać wypłacenie powyższej kwoty adwokatowi M.W. z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. U. K. Wyrokiem z dnia 22 sierpnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę A. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu oraz przyznał adwokatowi M. W. kwotę 984 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej spółce z urzędu. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych, w tym o zasądzenie nieopłaconych w części ani w całości kosztów zastępstwa adwokackiego wykonywanego z urzędu, obejmujących należny podatek od towarów i usług. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 31 lipca 2014 r., sygn. akt I GSK 1810/13 oddalił skargę kasacyjną skarżącej Spółki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 22 sierpnia 2013 r. Pełnomocnik strony skarżącej nie uczestniczył w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym (k. 120 - protokół rozprawy przed NSA). Postanowieniem z dnia 28 października 2014 r. referendarz sądowy przyznał adwokatowi M. W. kwotę 492 zł, zawierającą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej spółce, za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. W sprzeciwie adwokat M. W. zarzucił, że referendarz sądowy ograniczył "drastycznie" wysokość wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu do 1/3 stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn.: Dz.U. z 2013 r., poz. 461). Wskazał, iż jego zdaniem brak jest podstaw, aby dokonywać redukcji wynagrodzenia pełnomocnika strony z urzędu. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2014 r. tutejszy Sąd przyznał adw. M.W. kwotę 492,- zł zawierającą podatek od towarów i usług tytułem wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej. W wyniku rozpoznania zażalenia na powyższe postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 13 stycznia 2015 r. orzekł o jego uchyleniu i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania (sygn. I GZ 620/14). W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy sąd I instancji nie stwierdził, że czynności ustanowionego w sprawie adwokata z urzędu były niezgodne z zasadami profesjonalizmu, powinien przyznać wynagrodzenie według zasad określonych w § 19 rozporządzenia, tj. uwzględnieniem minimalnych stawek opłat za czynności adwokata określonych w przepisach tego rozporządzenia i nie ma podstaw do obniżenia jego wynagrodzenia poniżej stawek minimalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j. ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu przez adwokata reguluje wskazane wyżej rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia sformułowano zasadę, że zasądzając opłatę za czynności adwokata z tytułu zastępstwa prawnego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy adwokata, a także charakter sprawy i wkład pracy adwokata w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Podstawę zasądzenia opłaty, zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia, stanowią stawki minimalne określone w rozdziałach 3 – 5. W myśl § 2 ust. 3 rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, opłaty, o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Mając powyższe na uwadze, ustalając koszty pomocy prawnej udzielonej skarżącej Spółce z urzędu na etapie postępowania kasacyjnego, Sąd wziął pod uwagę okoliczność, że jej pełnomocnik sporządził i wniósł skargę kasacyjną od wyroku sądu I instancji, lecz nie brał udziału w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Adwokat M. W. został wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu skarżącej Spółki w kilkudziesięciu sprawach zawisłych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi, w których stan faktyczny i prawny jest prawie identyczny, jak w niniejszej sprawie. Wszystkie te sprawy dotyczą określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego pojazdu. Analiza skarg kasacyjnych prowadzi do wniosku, że każda kolejna skarga kasacyjna była powtórzeniem (powieleniem) argumentacji zawartej w pierwszej wniesionej skardze kasacyjnej. Okoliczności te uzasadniają przyznanie adwokatowi M. W. wynagrodzenia w kwocie 1 200 zł, podwyższonej o właściwą stawkę podatku od towarów i usług, która stanowi 50 % stawki minimalnej określonej w § 6 pkt 5 rozporządzenia. W przepisie tym przy wartości przedmiotu sprawy w przedziale 10 000 – 50 000 zł (wartość przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie wynosiła 17 050 zł) stawkę tę określono na 2 400 zł. W myśl § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a powołanego rozporządzenia, stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – stawkę obliczoną na podstawie § 6 tego rozporządzenia. Natomiast zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stawka ta wynosi 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, nie mniej jednak niż 120 zł. Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 250 p.p.s.a., § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a i pkt 2 lit. b w związku z § 6 pkt 5, § 2 ust. 1 i ust. 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, orzekł jak w postanowieniu. e.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło