III SA/Łd 288/09
WyrokWSA w Łodzi2009-10-21
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Irena Krzemieniewska, Ewa Alberciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ stanu cywilnego prawidłowo sprostował oczywisty błąd pisarski w akcie zgonu, polegający na błędnym wpisaniu numeru domu, na podstawie zaświadczenia z urzędu gminy?Ratio decidendi
Organ stanu cywilnego prawidłowo sprostował oczywisty błąd pisarski w akcie zgonu, polegający na błędnym wpisaniu numeru domu, na podstawie zaświadczenia z urzędu gminy. Sąd administracyjny nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Sąd oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. N. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Łodzi o sprostowaniu oczywistego błędu pisarskiego w akcie zgonu P. J. Błąd polegał na wpisaniu numeru domu 38 zamiast prawidłowego numeru 48. Podstawą sprostowania było zaświadczenie Urzędu Gminy w Ł. Skarżąca podnosiła, że dokumenty były fałszowane celowo, a inne postępowania dotyczące błędów w aktach stanu cywilnego jej rodziny nie zostały prawidłowo przeprowadzone.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 października 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia WSA Ewa Alberciak Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2009 roku sprawy ze skargi M. B. N. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprostowania błędu pisarskiego w treści aktu zgonu oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Ł., po rozpoznaniu wniosku M. N. o sprostowanie błędu pisarskiego w akcie zgonu P. J., na podstawie art. 28 ustawy z dnia 29 września 1986 roku ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z 2004r., Nr 161, poz. 1688 ze zm.) sprostował oczywisty błąd pisarski w akcie zgonu P. J., nr [...] w ten sposób, że "zamiast błędnie wpisanego nr domu 38, w rubryce "ostatnie miejsce zamieszkania osoby zmarłej" wpisano nr 48". W uzasadnieniu decyzji Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego wskazał, iż podstawę sprostowania oczywistego błędu pisarskiego we wskazanym powyżej akcie zgonu stanowiło załączone do wniosku zaświadczenie wystawione przez Urząd Gminy w Ł. w dniu [...], nr [...] z którego wynika, iż P. J. - syn P. i A. zd. G., urodzony w dniu [...] był zameldowany na pobyt stały w miejscowości D. 48, gm. Ł. od dnia 24 kwietnia 1928 roku do dnia śmierci, tj. do dnia 13 kwietnia 1991 roku.
Od powyższej decyzji M. N. wniosła odwołanie, w którym wskazując na szereg innych toczących się postępowań dotyczących sprostowania błędów pisarskich w aktach stanu cywilnego jej rodziny, potwierdziła, że prawidłowym adresem ostatniego miejsca zamieszkania jej wuja – P. J. są D. nr 48 gm. Ł. Wskazała, iż sprostowanie zaistniałych błędów pisarskich jest konieczne do uregulowania spraw spadkowych po zmarłych członkach jej rodziny.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie podstawę sprostowania oczywistego błędu pisarskiego stanowiło zaświadczenie Urzędu Gminy w Ł. wystawione w dniu [...], nr [...], które w sposób jednoznaczny potwierdza, fakt zameldowania P. J. w D. Nr 48. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Wojewoda [...] podniósł, iż przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu nie mogą być błędy pisarskie lub inne oczywiste omyłki lub niedokładności istniejące w innych aktach stanu cywilnego, co do których toczą się odrębne postępowania.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca opisała historię swojego życia, podkreślając, że we wszystkich toczących się z jej udziałem lub na jej wniosek postępowaniach przedstawiane byłe fałszywe dokumenty. Nie wskazując żadnych nowych istotnych dla zmiany sposobu zaskarżonego rozstrzygnięcia okoliczności, podniosła, iż będące podstawą wystawionego aktu zgonu dokumenty były zmienione celowo, a przyczyną takiego działania była chęć pozbawienia jej i jej rodzeństwa praw do spadku po rodzicach
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o jej oddalenie.
W kolejnych pismach procesowych z dnia 16 czerwca i 1 lipca 2009 roku skierowanych do Sądu skarżąca ponownie wskazując na szereg innych toczących się postępowań dotyczących sprostowania błędów pisarskich i innych niedokładności w aktach stanu cywilnego jej rodziny powtórzyła zarzut celowego fałszowania jej dokumentów i danych osobowych, co powoduje, że czuje się skrzywdzona.
W piśmie z dnia 15 lipca 2009 roku Wojewoda [...] podkreślił, iż podnoszone przez skarżącą okoliczności nie są związane bezpośrednio z treścią zaskarżonej decyzji, a więc nie mają wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W myśl zaś art. 1 § 2 wymienionej ustawy kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.] sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
W myśl zaś art. 145 § 1 powoływanej powyżej ustawy, Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1./ uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a./ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy;
b./ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego;
c./ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2./ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3./ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W niniejszej sprawie Sąd nie stwierdził naruszeń przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu skutkującym koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji.
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 września 1986 roku - Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn. Dz.U.z 2004r., nr 161, poz.1688 z późn. zm.). W świetle art. 7 ust. 1 ustawy czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego dokonuje się w formie:
1) aktu stanu cywilnego,
2) decyzji,
3) postanowień w sprawach określonych w art. 24, 25 i 89 - chyba że z przepisów ustawy wynika inna forma załatwienia sprawy.
Jak wynika z art. 21 ust. 1 ustawy jeżeli po sporządzeniu aktu stanu cywilnego nastąpią zdarzenia, które mają wpływ na jego treść lub ważność, zmiany z nich wynikające wpisuje się do aktu w formie wzmianki dodatkowej. Podstawę do wpisania wzmianki, o której mowa w ust. 1, stanowią prawomocne orzeczenia sądów, ostateczne decyzje, odpisy z akt stanu cywilnego oraz inne dokumenty mające wpływ na treść lub ważność aktu (ust. 2).
Zgodnie zaś z treścią art. 28 cytowanej ustawy, w akcie stanu cywilnego nie można dokonywać żadnych zmian, chyba że ustawa stanowi inaczej. Można jedynie sprostować oczywisty błąd pisarski. Dokonując wykładni tego przepisu, będącego podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stwierdzić należy, iż oczywistość błędu pisarskiego wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku, czy też innymi dokumentami, a zwłaszcza z wcześniej sporządzonymi aktami stanu cywilnego, których dane są transferowane do aktu obecnego. Oczywista omyłka w rozumieniu wymienionego powyżej przepisu to zatem widoczne, niezgodne z zamierzonym, niewłaściwe użycie wyrazu, widocznie mylna pisownia, czy też opuszczenie jakiegoś wyrazu. Szczególnego rodzaju błędami pisarskimi są błędy ortograficzne, gramatyczne, jak również maszynowe, czy komputerowe.
Redakcja przepisu pozwala zatem stwierdzić, że sprostowaniu podlegać może jedynie omyłka pisarska i to jedynie wówczas gdy charakteryzuje ją cecha oczywistości. Warunki te stanowią granicę dopuszczalności sprostowania albowiem sprostowanie nie może prowadzić do jakiejkolwiek merytorycznej zmiany treści aktu.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, iż organ administracji po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego i zgromadzeniu materiału dowodowego w postaci; odpisu skróconego aktu zgonu P. J. wydanego w dniu [...] przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. oraz przedstawionego przez wnioskodawczynię pisma Urzędu Gminy w Ł. z dnia [...], znak [...] zasadnie przyjął, że w akcie zgonu o nr [...] omyłkowo w pkt 1 rubryce 7 "ostatnie miejsce zamieszkania" mylnie wpisano ostatnie miejsce zamieszkania osoby zmarłej. Na podstawie wskazanych powyżej dokumentów Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...] sprostował oczywistą omyłkę pisarską zaistniałą w akcie zgonu nr [...] sporządzonym na nazwisko J. P. przez zastąpienie błędnie wpisanego numeru domu "38" prawidłowym numerem "48".
W świetle przedstawionych okoliczności faktycznych, zaistniałą omyłkę, która została sprostowana przez organ administracji orzekający w niniejszej sprawie należało uznać za oczywisty błąd pisarski podlegający sprostowaniu zgodnie z przepisami ustawy - Prawo o aktach stanu cywilnego - przez właściwy organ administracji. Uzupełniony natomiast materiał dowodowy, w zakresie adresu ostatniego miejsca zamieszkania osoby zmarłej w oparciu o dowody znajdujące się w dokumentacji Urzędu Gminy Ł., stanowił w ocenie Sądu podstawę do sprostowania oczywistego błędu we wskazanym zakresie.
Na szczególne podkreślenie zasługuje fakt, iż sprostowanie oczywistego błędu pisarskiego w akcie zgonu P. J. było spowodowane uwzględnieniem wniosku skarżącej i jak wykazano wyżej działania organów nie naruszają prawa. Podnoszone natomiast przez skarżącą w toku postępowania sądowoadministracyjnego okoliczności wskazujące na szereg innych toczących się postępowań dotyczących sprostowania błędów pisarskich i innych niedokładności w aktach stanu cywilnego pozostałych członków jej rodziny i dokumentach dotyczących samej skarżącej nie są związane bezpośrednio z zaskarżoną decyzją i tym samym nie mogły mieć wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie były więc przedmiotem zainteresowania Sądu w niniejszej sprawie.
Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.
a.ł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło