III SA/Łd 288/10

Dnia 24 czerwca 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2010 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. O. na czynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. w przedmiocie odmowy wydania dokumentacji medycznej p o s t a n a w i a : odrzucić skargę. W piśmie z dnia 8 lutego 2010 roku skierowanym do Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. K. O. zwrócił się z prośbą o wydanie kserokopii historii choroby oraz wszelkiej dokumentacji medycznej dotyczącej zmarłego brata – Cz. O. W piśmie z dnia 8 lutego 2010 roku, stanowiącym odpowiedź na wskazane powyżej pismo, Dyrektor Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. odmówił K. O. udostępnienia dokumentacji medycznej zmarłego brata – Cz. O. Powołując się na art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008 roku o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U z 2009r., Nr 52, poz. 417 ze zm.) Dyrektor Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. podkreślił, że po śmierci pacjenta, prawo wglądu w dokumentację medyczną posiada osoba upoważniona przez pacjenta za życia lub legitymująca się pełnomocnictwem upoważniającym do zapoznania się z dokumentacją medyczną. W innych przypadkach dokumentacja udostępniana jest tylko na żądanie właściwych organów. W dniu 15 marca 2010 roku K. O. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. w przedmiocie odmowy wydania dokumentacji medycznej. W odpowiedzi na skargę z dnia 14 maja 2010 roku Dyrektor Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w Brzezinach odwołując się do treści art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie. Zarządzeniem z dnia 14 maja 2010 roku Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni, pod rygorem jej odrzucenia przez wykazanie wyczerpania trybu z art. 52 § 3 ustawy – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W piśmie z dnia 7 czerwca 2010 roku, stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu skarżący wyjaśnił, iż dwukrotnie w formie pisemnej zwracał się do Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. z wnioskiem o udostępnienie dokumentacji medycznej: po raz pierwszy w dniu 7 lipca 2009 roku, jednakże kopii tego pisma nie posiada oraz po raz drugi w dniu 8 lutego 2009 roku, którego kopia została załączona do skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zakres właściwości rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.) [zwanej dalej p.p.s.a]. Z treści art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 - 8 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, które mogą dotyczyć aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzje administracyjne –pkt 1, postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie - pkt 2) oraz w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (postanowienia, na które służy zażalenie - pkt 3). Ponadto zaskarżalne są inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - pkt 4, akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej - pkt 5, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - pkt 6, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego - pkt 7, bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 wskazanego przepisu - pkt 8. Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają też przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie, jak wynika z jej treści, jest odmowa wydania skarżącemu przez Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. dokumentacji medycznej jego zmarłego brata. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 roku o zakładach opieki zdrowotnej ( tekst jedn. Dz. U. z 2007r., Nr 14, poz. 89.) zakład opieki zdrowotnej jest obowiązany prowadzić dokumentację medyczną osób korzystających ze świadczeń zdrowotnych zakładu na zasadach określonych w ustawie z dnia 6 listopada 2008 roku o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz.U. z 2009r., Nr 52, poz. 417). Zakład opieki zdrowotnej zapewnia ochronę danych zawartych w tej dokumentacji. W myśl art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 listopada 2008r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. nr 52 poz.417 z późn. zm.), podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych udostępnia dokumentację medyczną pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu, bądź osobie upoważnionej przez pacjenta. Po śmierci pacjenta, prawo wglądu w dokumentację medyczna ma osoba upoważniona przez pacjenta za życia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany został pogląd, że zarówno udostępnienie dokumentacji medycznej przez zakład opieki zdrowotnej, jak i odmowa udostępnienia tej dokumentacji jest czynnością z zakresu administracji publicznej, o której mowa w art.3 § 2 pkt.4 ustawy z 30 sierpnia 2002r. ( por wyrok składu 7 Sędziów z dnia 19 maja 2003 roku OSA 1/03 opubl. ONSA 2003/4/114). Sprawa nie jest zatem załatwiana w drodze decyzji administracyjnej, gdyż takiej prawnej formy załatwienia sprawy ustawa nie przewiduje. Jest to więc sprawa, do załatwienia której nie mają zastosowania przepisy k.p.a. W przypadku zatem skargi na czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawodawca przewidział szczególny tryb postępowania, którego wyczerpanie decyduje o dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. Tryb ten uregulowany został w art. 52 § 3 i art. 53 § 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa– w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Z powyższego unormowania jednoznacznie wynika, że warunkiem wniesienia skargi do sądu jest uprzednie wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego zaskarżoną czynnością. Brak podjęcia takiego działania przez skarżącego, czyni wniesienie skargi do sądu administracyjnego niedopuszczalnym. W niniejszej sprawie brak jest dowodów na to, że skarżący przed wniesieniem skargi złożył wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a zatem przyjąć należało, że nie wyczerpał trybu środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Odpowiadając na wezwanie Sądu, skarżący nie nadesłał żądanego odpisu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, wyjaśniając jedynie, że dwukrotnie w formie pisemnej zwracał się do Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. z wnioskiem o udostępnienie dokumentacji medycznej: po raz pierwszy w dniu 7 lipca 2009 roku, jednakże kopią tego pisma nie dysponuje oraz po raz drugi w dniu 8 lutego 2009 roku, którego kopia została załączona do skargi. Dyrektor Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. potwierdził natomiast w odpowiedzi na skargę, iż przed wniesieniem skargi, skarżący nie wyczerpał trybu środków zaskarżenia, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego należy stwierdzić, że skarżący nie spełnił jednego z niezbędnych warunków do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, gdyż nie wyczerpał toku postępowania przed skierowaniem sprawy na drogę sądową. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd skargę odrzucił, jako niedopuszczalną. a.ł.