III SA/Łd 301/16
WyrokWSA w Łodzi2016-07-07
Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Janusz Furmanek, Monika Krzyżaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana na podstawie przekroczenia 24 punktów karnych jest legalna, jeśli kierowca kwestionuje liczbę przyznanych punktów, a organy administracyjne opierają się na informacjach z ewidencji Policji i prawomocnych wyrokach sądów powszechnych?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana na podstawie przekroczenia 24 punktów karnych była zgodna z prawem. Organy administracyjne są związane informacjami przekazanymi przez Policję oraz prawomocnymi wyrokami sądów powszechnych, które potwierdziły winę kierowcy w popełnieniu wykroczeń drogowych. W przypadku decyzji związanej, jaką jest zatrzymanie prawa jazdy po przekroczeniu limitu punktów, organy nie mają swobody decyzyjnej i nie mogą uwzględniać argumentów natury słusznościowej.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o zatrzymaniu prawa jazdy. Zatrzymanie nastąpiło w związku z przekroczeniem przez kierowcę 26 punktów karnych za naruszenia przepisów ruchu drogowego w okresie od lipca 2014 r. do maja 2015 r. Skarżący kwestionował liczbę przyznanych punktów karnych, zarzucając niesłuszne przypisanie mu 8 punktów za jedno z wykroczeń oraz kwestionując zasadność wpisu punktów za inne zdarzenia. Sąd uznał skargę za bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 lipca 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, , Protokolant specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2016 roku sprawy ze skargi W. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokatowi A. Ś. prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...], kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć i 20/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącemu W. P. i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokatowi A. Ś. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
III SA/Łd 301/16
U Z A S A D N I E N I E
Zaskarżoną decyzją z [...] roku (znak [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania W. P., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy decyzję Starosty P. z [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy kategorii A, B, C, BE i CE.
Z załączonych akt administracyjnych wynikało, że wnioskami z 11 stycznia 2016 r. Komendant Wojewódzki Policji w Ł. wystąpił do organu I instancji o skierowanie W. P. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w ramach posiadanych uprawnień oraz na badanie psychologiczne. Z uzasadnienia wniosku wynikało, że W. P. otrzymał łącznie 26 punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od 16 lipca 2014 r. do 21 maja 2015 r. Komendant wskazał, że naruszenia ruchu drogowego dokonane zostały w dniach: a) 16.07.2014 r. (nałożone punkty: 2); b) 04.09.2014 r. (nałożone punkty: 6); c) 18.09.2014 r. (nałożone punkty: 6); d) 18.05.2015 r. (nałożone punkty: 6) oraz 21.05.2015 r. (nałożone punkty: 6).
Decyzją z [...] roku Starosta P. orzekł o zatrzymaniu W. P. prawa jazdy kategorii A, B, C, BE i CE. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 roku o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r., poz. 541 z późn. zm.) starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 roku, poz. 1137 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o ruchu drogowym]. Z wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. wynika natomiast, że W. P. w okresie od 16 lipca 2014 roku do 21 maja 2015 roku naruszył wielokrotnie przepisy ruchu drogowego i przekroczył łącznie 26 punktów. Decyzji tej, w oparciu o art. 108 § 1 k.p.a. organ nadał rygor natychmiastowej wykonalności.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł W. P.. W odwołaniu kwestionował faktu przypisania mu 8 pkt karnych za jedno ze zdarzeń drogowych, mające miejsce w okresie od 16.07.2014 r. do 21.05. 2015 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. rozpatrując powyższe odwołanie uznało, że nie zasługuje ono na uwzględnienie i utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że o fakcie przekroczenia przez W. P. 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego świadczy bezspornie treść wniosków Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z 11 stycznia 2016 roku o skierowanie ww. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem oraz o skierowanie na badanie psychologiczne (wnioski pozostawały w bezpośrednim związku z przekroczeniem przez kierującego pojazdem ustanowionego limitu punktów). Kolegium uznaje te dokumenty za wiarygodne i w sposób jednoznaczny potwierdzające zaistniałą okoliczność. Kolegium zauważyło, iż ustawodawca nie ustanowił wymogu uzyskania przez organ administracji dokumentu o szczególnej formie i treści potwierdzającego przekroczenie przez kierującego pojazdem 24 punktów. Ponadto w orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednolicie przyjmuje się, że zarówno starosta, jak i samorządowe kolegium odwoławcze nie są organami uprawnionymi do weryfikowania przypisanej kierowcy liczby punktów. Starosta, wydając decyzję zatrzymaniu prawa jazdy w związku z przekroczeniem przez kierującego pojazdem limitu 24 punktów, związany jest informacją przekazaną od Policji, która prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego.
Odnosząc się do zarzutu odwołania Kolegium wskazało, że skarżący kwestionując fakt przypisania mu 8 pkt. karnych nie wskazał, którego wykroczenia wymienionego we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. okoliczność ta dotyczy. Według Kolegium nie ma to znaczenia dla meritum sprawy, albowiem z wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. wynika jednoznacznie, że w okresie od 16 lipca 2014 roku do 21 maja 2015 roku za żadne wymienione w nim naruszenie przepisów ruchu drogowego nie ukarano skarżącego 8 punktami.
Kolegium stwierdziło również, że nie może uwzględnić argumentów donoszących się do sytuacji finansowej i rodzinnej skarżącego jako argumentów uzasadniających zmianę decyzji. Zatrzymanie prawa jazdy w przypadku przekroczenia 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego jest bowiem obligatoryjne.
Kolegium uznało za uzasadnione nadanie decyzji organu pierwszej instancji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wskazało, iż zatrzymanie W. P. prawa jazdy było skutkiem przekroczenia przez niego 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego i ma charakter prewencyjny, zabezpieczający. Uzyskanie w krótkim czasie takiej liczby punktów stawia bowiem pod znakiem zapytania kwalifikacje fachowe, jak i warunki zdrowotne kierowcy, a tym samym nie wiadomo, czy jest on w stanie kierować pojazdem w sposób nie zagrażający bezpieczeństwu ruchu drogowego i nie narażający kogokolwiek na szkodę. Dlatego też Kolegium uznało, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w kwestii nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności jest prawidłowe. Organ naruszył wprawdzie – zdaniem Kolegium - art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. przez to, że nie uzasadnił nadania rygoru w sposób wymagany tym przepisem, jednakże organ odwoławczy usunął ten brak w swojej decyzji.
Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył W. P.
W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował zasadność wpisu 18 punktów karnych za wykroczenie z 18.09.2014 r., z 18.05.2015 r. i z 21.05.2015 r.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. w całości podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko i argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2014 r., 1647 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej.
Badana jest legalność decyzji, czyli jej zgodność z przepisami prawa materialnego i prawidłowość przyjętej przez organ procedury, która doprowadziła do wydania tego rozstrzygnięcia.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy Sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.
Badając skargę wg. powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 4 lutego 2016 r. Starosty [...] stanowił przepis art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r., poz. 541 ze zm.), zgodnie z którym starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem w przypadku przekroczenia liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy z 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.), [dalej ustawa – Prawo o ruchu drogowym].
Starosta, jako organ I instancji, jest więc uprawniony i zobligowany zarazem do wydania decyzji w sprawie zatrzymania prawa jazdy, w razie przekroczenia przez kierowcę limitu 24 punktów karnych za naruszenia przepisów prawa ruchu drogowego. Starosta przed wydaniem decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy ustala stan faktyczny, jakim jest przekroczenie przez kierującego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Ustaleń tych organ dokonuje na podstawie dokumentu urzędowego jakim jest sformalizowana informacja nadesłana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji (wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji).
W tym miejscu należy podnieść, że zarówno decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw jak i decyzja wydawana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym mają charakter decyzji związanej: jeżeli uprawniony organ stwierdzi określony stan rzeczy obowiązany jest wydać przewidziane prawem rozstrzygnięcie. Przekroczenie w ciągu roku przez kierującego limitu 24 punktów z powodu naruszenia przepisów ruchu drogowego, wywołuje dla niego dwojakiego rodzaju skutek: po pierwsze zatrzymanie prawa jazdy; po drugie skierowanie go na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Zatrzymanie prawa jazdy stanowi chwilowe zawieszenie uprawnień do kierowania pojazdami do czasu ustania przyczyny zatrzymania.
Jak wynika z przeprowadzonego przez organy administracji postępowania, skarżący przekroczył w okresie krótszym od jednego roku (tj. od 16 lipca 2014 r. do 21 maja 2015 r.) limit 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, uzyskując łącznie 26 punktów. Okoliczność ta wynika wprost z dokumentu urzędowego - wniosku o sprawdzenie kwalifikacji wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z 11 stycznia 2016 r. (znak [...]), sporządzonego na podstawie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b) cyt. ustawy. Wniosek ten wskazuje zarówno daty w jakich skarżący naruszał przepisy ruchu drogowego, rodzaj naruszeń, jak i przypisaną tym naruszeniom odpowiednią liczbę punktów, określoną zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. z 2012 r., poz. 488).
W myśl § 4 ust 1 i ust. 2 powołanego rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone m.in. prawomocnym wyrokiem sądu. Przed wydaniem tego rozstrzygnięcia do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem. Po stwierdzeniu naruszenia prawomocnym wyrokiem sądu wpis tymczasowy staje się wpisem ostatecznym (§ 4 ust. 4 rozporządzenia). Z kolei w myśl § 6 ust. 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które liczba punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty.
Skoro, jak ma to miejsce w sprawie niniejszej, liczba punktów nałożonych na skarżącego w okresie krótszym niż rok przekroczyła liczbę 24, to powyższe uzasadniało wydanie zaskarżonej decyzji.
W treści skargi, strona kwestionuje trzy ostatnie wpisy na łączną liczbę 18 punktów, dotyczące zdarzeń drogowych z 18.09.2014 r., z 18.05.2015 r. i z 21.05.2015 r. W tym zakresie skarżący – opisując szczegółowo same zdarzenia drogowe i przyznając, że sprawy te znalazły finał w sądzie - stwierdził, iż rozstrzygniecie sądów w tym zakresie były dla niego korzystne i sądy odrzucały zarzuty Policji.
W ocenie WSA w Łodzi, zarzuty zawarte w skardze nie zasługują na uwzględnienie, a twierdzenia strony skarżącej pozostają w sprzeczności z ustaleniami dokonanymi przez organ i zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym. Jak bowiem wynika z pisma Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. z 23 maja 2016 r., stanowiącym ustosunkowanie się do twierdzeń skarżącego o niepopełnieniu wykroczeń drogowych, w odniesieniu do wskazanych wykroczeń z 18.09.2014 r., z 18.05.2015 r., z 21.05.2015 r. zapadły prawomocne wyroki sądowe uznające skarżącego za winnego popełnionych czynów. Do pisma Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. załączono kserokopie stosownych wyroków powyższe fakty potwierdzających.
Uznać zatem należy, iż ustalenia organu w tym zakresie są prawidłowe i znajdują pełne oparcie w materiale dowodowym. Przypomnieć w tym miejscu jedynie należy, iż wpisy tymczasowe obejmujące punkty karne przyznane za kwestionowane wykroczenia drogowe z 18.09.2014 r., z 18.05.2015 r., z 21.05.2015 r. stały się wpisami ostatecznymi w dacie uprawomocnienia się wyroków sądowych. I tak prawomocnym wyrokiem z 07.11.2014 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy dla Krakowa Śródmieścia w Krakowie uznał skarżącego winnym popełnienia wykroczenia z 18.09.2014 r., prawomocnym wyrokiem z 10.07.2015 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w Częstochowie uznał skarżącego winnym wykroczenia z 18.05.2015 r. i prawomocnym wyrokiem z 23.09.2015 r. (sygn. akt [...]) Sąd Rejonowy w Częstochowie uznał skarżącego winnym wykroczenia z 21.05.2015 r. Powyższe rozstrzygnięcia sądów powszechnych były podstawą do zsumowania punktów karnych za wykroczenia drogowe z 18.09.2014 r., z 18.05.2015 r., z 21.05.2015 r. z wcześniejszymi, tj. z 16 lipca 2014 r. oraz z 4 września 2014 r., ponieważ od 16 lipca 2014 r. do 21 maja 2015 r. nie upłynął 1 rok. Zauważyć przy tym należy, że organy administracyjne jak i sądy administracyjne są związane prawomocnymi orzeczeniami sądów i nie są uprawnione do oceny czy prawomocne orzeczenie sądu jest prawidłowe. Zgodnie z art. 76 k.p.a. dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.
Zgodzić się też należy z twierdzeniami Kolegium, że zarzut skarżącego zgłoszony na etapie odwołania, a wskazujący na niesłuszne przypisanie skarżącemu 8 punktów za wykroczenie, którego nie popełnił, nie może znaleźć poparcia. Trafnie w tym względzie podniosło Kolegium, że po pierwsze skarżący nie wskazał, którego wykroczenia wymienionego we wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. okoliczność ta dotyczy. Po drugie natomiast z wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. wynika jednoznacznie, że w okresie od 16 lipca 2014 roku do 21 maja 2015 roku za żadne wymienione w nim naruszenie przepisów ruchu drogowego nie ukarano skarżącego 8 punktami. Powyższe zatem czyni bezzasadnym zarzut niesłusznego przypisania mu 8 punktów za naruszenie przepisów ruch drogowego.
Co do argumentacji strony skarżącej, wskazującej na trudną sytuację materialną i zdrowotną skarżącego wyjaśnić należy, iż takowe argumenty nie mogą odnieść skutku w niniejszym postępowaniu, jako niemające dla rozstrzygnięcia sprawy żadnego znaczenia. W tym miejscu należy raz jeszcze podnieść, że decyzja wydawana na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny ma charakter decyzji związanej: jeżeli uprawniony organ stwierdzi określony stan rzeczy obowiązany jest wydać przewidziane prawem rozstrzygnięcie. Zatem organy nie mają w tym przypadku swobody decyzyjnej i zobligowane są do wydania określonego rozstrzygnięcia, o ile zaistniały przesłanki w postaci ustalenia przekroczenia 24 punktów karnych za wykroczenia drogowe. Niewątpliwie zatem organy nie mogą, w decyzji związanej, brać pod uwagę argumentów natury słusznościowej, niezależnie od tego czy są one trafne, czy nie.
Z tych wszystkich względów skarga jako bezzasadna, stosownie do art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlegała oddaleniu.
ra
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło