III SA/Łd 309/13
WyrokWSA w Łodzi2013-06-06
Skład orzekający: Małgorzata Łuczyńska, Teresa Rutkowska, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samochód marki Nissan Murano, nabyty wewnątrzwspólnotowo, który posiada cechy pojazdu osobowego (np. 5 miejsc siedzących, komfortowe wyposażenie wnętrza, brak stałej przegrody między kabiną a przestrzenią bagażową) pomimo jego klasyfikacji jako samochód dostawczy/ciężarowy w zagranicznych dokumentach rejestracyjnych i badaniach technicznych, podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako samochód osobowy?Ratio decidendi
Samochód nabyty wewnątrzwspólnotowo podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym jako samochód osobowy, jeśli jego klasyfikacja taryfowa przypada do pozycji CN 8703 i jest on zasadniczo przeznaczony do przewozu osób. Ostateczne przeznaczenie pojazdu ustala się na podstawie jego obiektywnych cech konstrukcyjnych i wyposażenia, a nie wyłącznie na podstawie zagranicznych dokumentów rejestracyjnych czy sposobu jego faktycznego użytkowania po nabyciu. Modyfikacje pojazdu, które nie zmieniają jego zasadniczego charakteru nadanego przez producenta, nie wpływają na jego klasyfikację taryfową i obowiązek podatkowy.Stan faktyczny
Skarżący A. R. nabył wewnątrzwspólnotowo samochód marki Nissan Murano. Organy celne zaklasyfikowały pojazd do pozycji CN 8703 i uznały go za samochód osobowy podlegający opodatkowaniu akcyzą, mimo że w zagranicznych dokumentach rejestracyjnych i badaniach technicznych pojazd określono jako ciężarowy/dostawczy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa, twierdząc, że pojazd był ciężarowy w momencie nabycia i nie powinien podlegać akcyzie. Organy odwoławcze i sąd administracyjny uznały jednak, że cechy konstrukcyjne pojazdu wskazują na jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 czerwca 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Protokolant sekr. sąd. Dominika Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2013 roku sprawy ze skargi A. R. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu oddala skargę.
Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. postanowieniem z dnia [...] wszczął wobec A. R., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "A", postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu marki Nissan Murano Van o numerze VIN: [...].
Decyzją z dnia [...], nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego II w Ł. określił skarżącemu zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym w wysokości 6.639,00 zł z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia ww. pojazdu. W uzasadnieniu organ l instancji wyjaśnił, że pozycja CN 8703, do której odwołuje się przepis art. 100 ust. 4 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (Dz.U. nr 108, poz. 626 ze zm.), obejmuje pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi. Z treści art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym i z zakresu pozycji 8703 wynika, że klasyfikowane do tego kodu - a w konsekwencji uznane za samochody osobowe w rozumieniu ustawy - są pojazdy spełniające warunek "zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób". W decyzji wyjaśniono powody zaklasyfikowania przedmiotowego samochodu do pozycji CN 8703. Powołano się przy tym na Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006r w sprawie wyjaśnień do Taryfy Celnej. Zgodnie z tymi wyjaśnieniami klasyfikacja pojazdów mechanicznych do pozycji CN 8703 jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że pojazdy te są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów.
W odwołaniu A. R. wniósł o uchylenie powyższej decyzji, której zarzucił naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 181, art. 187 ustawy Ordynacja podatkowa, art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym oraz art. 2 Konstytucji RP. Zdaniem strony, organ l instancji wielokrotnie posługuje się nomenklaturą prawa wspólnotowego i krajowego, która określa cechy różniące samochody osobowe od ciężarowych, zapominając jednak o całości okoliczności sprawy, które potwierdzają, iż samochód już w trakcie rejestracji w Niemczech i następnie nabycia wewnątrzwspólnotowego był samochodem ciężarowym. Odwołujący wniósł o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka D. S. na okoliczność stanu samochodu i jego wyposażenia w momencie wewnątrzwspólnotowego nabycia oraz o zwrócenie się do Landratsam Gorlitz KFZ-Zulassungsbehorde Zittau o nadesłanie informacji, jakim samochodem osobowym czy ciężarowym był samochód marki Nissan Murano w Niemczech, nadto nadesłanie kopii dokumentów, na podstawie których stał się samochodem ciężarowym.
Decyzją z dnia [...], nr [...] Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu l instancji. Powołując
się na treść przepisu art. 100 ust. 1 pkt 2, art. 101 ust. 2 pkt 1, art. 100 ust. 4 ustawy z
dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym organ odwoławczy wskazał, że
opodatkowaniu akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegają samochody
osobowe niezarejestrowane wcześniej na terytorium kraju, a o uznaniu danego pojazdu
za samochód osobowy w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym decyduje jego
klasyfikacja taryfowa do pozycji 8703 CN i jego przeznaczenie zasadnicze do przewozu
osób. W myśl art. 3 ust. 1 w/w ustawy, do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów
akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym
Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z
dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie
Wspólnej Taryfy Celnej. Zdaniem organu odwoławczego zaprezentowane w
zaskarżonej decyzji stanowisko Naczelnika Urzędu Celnego w zakresie opodatkowania
akcyzą wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu marki Nissan Murano konsekwencją zaklasyfikowania przedmiotowego pojazdu do pozycji 8703.
Organ odwoławczy wskazał, że z belgijskiego dowodu rejestracyjnego Nr [...] wynika, że ww. samochód po raz pierwszy został zarejestrowany w dniu [...]. Zgodnie z zapisem w pozycji (J) "kategoria pojazdu" wpisano M1, w pozycji (J.1.) "rodzaj pojazdu" wpisano samochód dostawczy (CT- co oznacza van, furgon), natomiast z pozycji (S1) "liczba miejsc siedzących- łącznie z kierowcą" wpisano – 5. Sporny samochód został sprzedany przez A. R. na podstawie faktury VAT [...] z dnia [...] na rzecz "B". W fakturze określono przedmiotowy samochód jako pojazd ciężarowy o nadwoziu zamkniętym, z dodatkową adnotacją, że pojazd został sprowadzony do kraju na lawecie bez tablic rejestracyjnych. W dniu 15 października 2010r. przeprowadzone zostało badanie techniczne pojazdu przez Podstawową Stację Kontroli Pojazdów w R., co potwierdza zaświadczenie nr [...] oraz załączony do niego dokument identyfikacyjny pojazdu, w którym określono pojazd jako ciężarowy, podrodzaj -van, o liczbie miejsc do siedzenia – 5.
Przeprowadzone w dniu 6 lipca 2011r. przez organy celne w N. oględziny ww. pojazdu i sporządzona dokumentacja fotograficzna wykazały, że przestrzeń wnętrza samochód marki Nissan Murano o wskazanym powyżej nr VIN wykazuje obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zewnętrznym (pasy bezpieczeństwa dla każdej osoby), w dowodzie rejestracyjny wydanym na rzecz "C" wskazano, że pojazd posiada 5 miejsc siedzących, z kolei do protokołu oględzin wpisano, że pojazd posiada 4 miejsca siedzące. W protokole z oględzin zaznaczono, że drugi rząd siedzeń przeznaczony jest dla dwóch osób (pasy bezpieczeństwa przeznaczone są tylko dla 2 osób). Ponadto ustalono, że wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu przeznaczoną dla pasażerów tj. dywaniki, wentylacja, oświetlenie (przy drzwiach bocznych), popielniczki, wykładzina podłogowa, wykładzina boczna, uchwyty boczne górne dla pasażerów, elektryczne mechanizmy podnoszenia szyb oraz klamki umożliwiające ich otwarcie z wnętrza pojazdu. Pojazd posiada tylne okna wzdłuż dwubocznych paneli, przesuwane wahadłowe lub podnoszone drzwi z oknami na bocznych panelach lub z tyłu. Samochód nie posiadał zamontowanej przegrody pomiędzy przestrzenią kierowcy i przednich siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Długość podłogi powierzchni do transport wynosi 92 cm, długość rozstawu osi pojazdu wynosi 282 cm. Pojazd posiada 2 osie i zamontowaną na stałe (nity) metalową kratkę za drugim rzędem siedzeń.
Przesłuchany w charakterze świadka obecny użytkownik samochodu – A. C. zeznał, że po zawarciu umowy leasingu przedmiotowego pojazdu nie dokonywał w nim żadnych zmian konstrukcyjnych, za wyjątkiem montażu instalacji gazowej.
Powołując się na treść art. 100 ust. 1 pkt 1 i 2 ust. 4, art. 102 ust. 1, art. 104 ust. 7, ust. 11 oraz art. 105 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym organ odwoławczy wskazał, że opodatkowaniu akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegają samochody osobowe niezarejestrowane wcześniej na terytorium kraju, a o uznaniu danego pojazdu za samochód osobowy w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym decyduje jego klasyfikacja taryfowa do pozycji 8703 CN i jego przeznaczenie zasadnicze do przewozu osób.
W myśl art. 3 ust. 1 w/w ustawy do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodną z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej .
W celu dokonania prawidłowej klasyfikacji danego towaru należy posłużyć się treścią opisów kodów CN, zawartych w Nomenklaturze Scalonej określonej przepisami w/w rozporządzenia Rady (EWG), nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987r. z uwzględnieniem ogólnych reguł interpretacyjnych przewidzianych dla Nomenklatury Scalonej, uwag do poszczególnych działów i pozycji oraz pomocniczo wyjaśnień do Taryfy Celnej stanowiących załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (M.P. nr 86, póz. 880), które zawierają określone cechy charakteryzujące pojazd, pomocne przy określaniu zasadniczego przeznaczenia samochodów. Według tychże wyjaśnień, w pozycji (8703), określenie: "samochody osobowo - towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Klasyfikacja pojazdów mechanicznych objętych niniejszą pozycją (8703) jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów (pozycja 8704).. Cechy te są szczególnie pomocne przy określaniu klasyfikacji pojazdów mechanicznych, których masa brutto wynosi 5 ton i które posiadają pojedynczą zamkniętą przestrzeń wewnątrz dla kierowcy i zawierają inną przestrzeń dla pasażerów, którą można wykorzystać do transportu zarówno osób, jak i towarów. Do tej kategorii pojazdów mechanicznych włączone są te powszechnie znane jako pojazdy "wielozadaniowe" [np. pojazdy typu van, SUV-y (Sports Utility Yehicles), niektóre pojazdy typu pickup].
W ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] ww. nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód marki Nissan Murano posiada cechy charakterystyczne dla pojazdu zdefiniowanego kodem CN 8703, tj. samochodu osobowego, przeznaczonego zasadniczo do przewozu osób. Należą do nich między innymi następujące cechy:
-obecność stałych siedzeń z systemem zabezpieczającym (pasy bezpieczeństwa), 2 rzędy siedzeń, w belgijskim dowodzie rejestracyjnym, w zaświadczeniu o przeprowadzonym badaniu technicznym i w dowodzie rejestracyjnym wydanym na rzecz "C" wskazano, że pojazd posiada 5 miejsc siedzących, z kolei w protokole z oględzin wpisano 4 miejsca siedzące, przy czym na zdjęciach wykonanych podczas oględzin widoczna jest tylna kanapa wyposażona w trzy zagłówki;
- wyposażenie wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu przeznaczoną dla pasażerów tj. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, (przy drzwiach bocznych), popielniczki, wykładzina podłogowa, wykładzina boczna, uchwyty boczne górna dla pasażerów, elektryczne mechanizmy podnoszenia szyb oraz klamki umożliwiające ich otwarcie z wnętrza pojazdu.
- tylne okna wzdłuż dwubocznych paneli
- przesuwane wahadłowe lub podnoszone drzwi z oknami na bocznych panelach lub z tyłu.
- brak przegrody pomiędzy przestrzenią kierowcy i przednich siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana do przewozu zarówno osób, jak i towarów.
- 2 osie pojazdu,
- zamontowana na stałe (nity) metalowa kratka za drugim rzędem siedzeń (oddzielająca część pasażerską od bagażnika).
Ponadto organ odwoławczy zauważył, że zasadnicze przeznaczenie pojazdu potwierdza także proporcja ładowności (porównanie ładowności całkowitej do ładowności towarowej i pasażerskiej). Maksymalna ładowność konstrukcyjna, czyli przewidziana przez producenta wynosi 535 kg. Masa szacunkowa kierowcy i pasażerów 5 osób x 70 kg = 350 kg. Ładowność bagażu 535kg – 350kg =185 kg. Z powyższej proporcji wynika, że część dopuszczalnej ładowności przypadająca na kierowcę i pasażerów jest znacznie większa niż część przypadająca na towary. Ta cecha zdaje się jednak potwierdzać, że nabyty przez stronę samochód przeznaczony jest zasadniczo do przewozu osób i ich bagażu.
Organ odwoławczy nadmienił również, że w toku prowadzonego postępowania nie udało się uzyskać od przedstawiciela firmy Nissan informacji, czy przedmiotowy samochód został wyprodukowany jako samochód osobowy, czy też jako samochód ciężarowy. Na podstawie jednak cech wskazano powyżej pojazdu, jak i belgijskiego dowodu rejestracyjnego,, w którym pojazd został zaliczony do kategorii M1 ustalono, że pojazd został wyprodukowany jako samochód osobowy.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w [...] dokonane zmiany w samochodzie i okoliczność, iż pojazd w momencie jego wspólnotowego nabycia i przemieszczenia na terytorium kraju posiadał zainstalowaną metalową kratkę za pierwszym rzędem siedzeń świadczą jedynie o tym, że w pojeździe tym dokonano zmian umożliwiających przewóz towaru. Zmiany te jednak nie są właściwe temu samochodowi, którego właściwość do przewozu osób została uformowana na etapie produkcji. Dokonanie zmian konstrukcyjnych w samochodzie osobowym przystosowujących go do przewozu towarów, nie wpłynęło na klasę pojazdu. Pozostało również bez wpływu na zmianę jego wyglądu zewnętrznego, stylistyki, dobrze wykończonego komfortowego wnętrza dla kierowcy i pasażera. Zachowane zostało wyposażenie, które jest wyposażeniem mającym znaczenie i typowym dla pojazdów do przewozu osób. Oczywiście takie wyposażenie nie wyłącza możliwości przewozu towarów, ale jest argumentem o przeznaczeniu pojazdu zasadniczo do przewozu osób.
Organ celny stwierdził, że nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód marki Nissan Murano należy uznać, mimo dokonanych w nim zmian za samochód osobowy, przeznaczony zasadniczo do przewozu osób, co w świetle przepisów ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, uzasadnia podleganie podatkowi akcyzowemu. Ponieważ obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym powstaje z dniem przemieszczenia samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło przed przemieszczeniem samochodu na terytorium kraju, jako podatnika podatku akcyzowego należy uznać A. R., natomiast za datę powstania obowiązku podatkowego należy przyjąć dzień 15 października 2010r. tj. datę badania technicznego pojazdu widniejącą na zaświadczeniu wystawionym przez Podstawową Stację Kontroli Pojazdów w R.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej w [...] organ l instancji w zaskarżonej decyzji prawidłowo wyliczył również ciążące na skarżącym zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego z zastosowaniem art. 104 ust. 7 w związku z art. 104 ust. 11 ustawy. Organ odwoławczy uznał za niezasadne zarzuty naruszenia art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 181 i art. 187o.p., wskazując dodatkowo, że przedstawiona w odwołaniu argumentacja jest nietrafiona, ponieważ przedmiotowy pojazd nie został nabyty na terenie Niemiec lecz w Belgii, stąd niezasadne jest również odwoływanie się przez stronę do niemieckich dokumentów rejestracyjnych.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. R. wniósł o uchylenie powyższej decyzji zarzucając organowi naruszenie art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 181, art. 187 Ordynacji podatkowej oraz art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym i art. 2 Konstytucji RP. Skarżący ponownie podkreślił, że zgodnie z dokumentami niemieckimi pojazdu, przedmiotowy pojazd był samochodem dostawczym (ciężarowym). Powyższe wynika również z zaświadczenia badania technicznego pojazdu, w którym rzeczoznawca stwierdził, iż po sprowadzeniu samochodu do Polski jest on nadal samochodem ciężarowym z dwoma siedzeniami. W ocenie strony, załączone do odwołania dokumenty jednoznacznie potwierdzają prawidłowość zakwalifikowania przedmiotowego pojazdu jako samochodu ciężarowego. Skarżący podniósł, że to co się działo z samochodem po sprowadzeniu i zarejestrowaniu w Polsce nie ma żadnego znaczenia dla określenia obowiązku w podatku akcyzowym, gdyż decydujący jest stan samochodu w momencie sprowadzenia.
Skarżący podniósł również, iż Dyrektor Izby Celnej odmówił przeprowadzenia dowodów na okoliczność stanu auta w momencie sprowadzenia go do kraju, co uniemożliwiło mu obronę swoich interesów.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, póz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012r, poz. 270)- dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie nie wykazała, aby zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Kwestią sporną w rozpatrywanej sprawie jest dokonana przez organy podatkowe klasyfikacja nabytego przez skarżącego samochodu marki Nissan Murano o nr VIN [...], rok produkcji 2005, pojemność silnika 3498 cm3, do pozycji 8703 Taryfy celnej i uznania, że samochód ten jest samochodem osobowym w rozumieniu przepisów ustawy o podatku akcyzowym. W ocenie skarżącego, wskazanego pojazdu nie można zaklasyfikować jako pojazdu osobowego, gdyż w momencie nabycia wewnątrzwspólnotowego był on pojazdem ciężarowym, a więc niepodlegającym opodatkowaniu podatkiem akcyzowym z tego tytułu.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009 r. nr 3, poz. 11 ze zm.), zwanej dalej: u.p.a.
W myśl art. 100 ust. 1 pkt 2 u.p.a., w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Zgodnie z art. 101 ust. 2 u.p.a., obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju powstaje z dniem: przemieszczenia samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło przed przemieszczeniem samochodu na terytorium kraju (pkt 1); nabycia prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło po przemieszczeniu samochodu osobowego na terytorium kraju (pkt 2); złożenia wniosku o rejestrację
samochodu osobowego na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym jeżeli podmiot występujący z wnioskiem o rejestrację na terytorium kraju nabytego
wewnątrzwspólnotowo samochodu osobowego nie jest jego właścicielem (pkt 3).
Podatnikiem - według art. 102 ust. 1 u.p.a., jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz
jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności, o
których mowa w art. 100 ust. 1 lub 2, a więc między innymi podmioty nabywające
samochody osobowe wewnątrzwspólnotowo. W art. 100 ust. 4 u.p.a. ustawodawca
skonstruował natomiast definicję legalną pojęcia "samochody osobowe" dla celów ich
opodatkowania podatkiem akcyzowym. W przepisie tym zdefiniowano jako samochody
osobowe, pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN
8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702,
włącznie z samochodami osobowo - towarowymi (kombi) oraz samochodami
wyścigowymi, z wyłączeniem pojazdów samochodowych i pozostałych pojazdów, które
nie wymagają rejestracji zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.
Z przytoczonych przepisów wynika, że opodatkowaniu akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego podlegają samochody osobowe niezarejestrowane wcześniej na terytorium kraju, przy czym o uznaniu danego pojazdu za samochód osobowy w rozumieniu u.p.a., decyduje jego klasyfikacja taryfowa do pozycji 8703 CN i jego zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. W art. 3 ust. 1 u.p.a. określono, że do celów poboru akcyzy i oznaczania wyrobów akcyzowych znakami akcyzy stosuje się klasyfikację w układzie odpowiadającym Nomenklaturze Scalonej (CN) zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L. 256 z 7 września 1987 r., str. 1, ze zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 2, t. 2, str. 382 ze zm.). W celu zapewnienia jednolitej interpretacji, klasyfikacja towarów we wskazanej Nomenklaturze podlega pewnym zasadom (regułom) zdefiniowanym w taki sposób, że określony towar zawsze jest klasyfikowany do jednej i tej samej pozycji lub podpozycji z wyłączeniem innych, które mogłyby być brane pod uwagę. W przyjęty tam sposób do każdego towaru przypisany jest odpowiedni kod. Prawidłowej klasyfikacji wyrobów do określonych kodów i pozycji znajdujących się w Nomenklaturze Scalonej dokonuje się zgodnie z Ogólnymi Regułami Interpretacji Nomenklatury Scalonej (w skrócie "ORINS"), w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 948/2009 z dnia 30 września 2009r. zmieniającym załącznik l do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.L z dnia 31 października 2009r. str. 1). W myśl reguły 1 ORINS tytuły sekcji, działów i poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; do celów prawnych klasyfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów. Pozycja CN 8703, do której odwołuje się w swojej treści art. 100 ust. 4 u.p.a. definiujący samochody osobowe obejmuje "Pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne przeznaczone zasadniczo do przewozu osób (inne niż te objęte pozycją 8702), włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi".
Pozycja ta obejmuje pojazdy mechaniczne różnego typu przeznaczone do przewozu osób, jednakże nie obejmuje pojazdów mechanicznych objętych pozycją 8702. Poza wyłączeniem w tej pozycji jedynie pojazdów należących do grupy 8702 oznacza to, że wszystkie pojazdy mieszczące się w zakresie tej pozycji są samochodami osobowymi, a o takiej ich klasyfikacji decyduje zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób. Cecha "zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób", na co zwraca się uwagę w orzecznictwie, stanowi najistotniejsze kryterium kwalifikacji pojazdów, które powinno być w pierwszej kolejności brane pod uwagę w momencie przyporządkowania określonego pojazdu do pozycji CN 8703. Należy przy tym zaznaczyć, że określenie "zasadniczo do przewozu osób" nie może być interpretowane w ten sposób, że pojazd kwalifikowany do pozycji 8703 służy wyłącznie do przewozu osób. Pojazd taki może być także wykorzystywany do przewożenia towarów, o czym świadczy wyraźne zakwalifikowanie do tej pozycji również samochodów osobowo -towarowych (kombi).
Zasadnicze przeznaczenie do przewozu osób bądź towarów ustalane jest na podstawie ogólnego wyglądu i ogółu cech samochodu (vide: wyrok ETS z dnia 6 grudnia 2007r. w sprawie C-486/06, Lex nr 337569). Ustalenie zasadniczego przeznaczenia samochodu winno się odbywać w oparciu o całokształt okoliczności konkretnej sprawy, w tym w oparciu o dokumenty odnoszące się zarówno do okresu sprzed nabycia prawa rozporządzania jak właściciel, jak i po jego nabyciu. Nie chodzi przy tym o subiektywne przekonanie, czy nawet sposób faktycznego użytkowania konkretnego pojazdu, które zwłaszcza w przypadku samochodów osobowo -towarowych może być podwójne, lecz o obiektywne cechy samochodu pozwalające na stwierdzenie jego zasadniczego przeznaczenia, a więc głównego, dominującego charakteru. Szczególnie istotne w tym względzie jest niewątpliwie przeznaczenie określonego pojazdu przez producenta, który tworzy konstrukcję danego pojazdu -zgodnie z odpowiednimi przepisami i normami w tym zakresie, odpowiadającą jego przeznaczeniu. Nie budzi też wątpliwości, że użytkownicy samochodów, decydując o sposobie korzystania z nich, mogą dokonywać określonych przeróbek wnętrza, dostosowując je w ten sposób do indywidualnych potrzeb użytkowych, co zasadniczo nie zmienia jednak konstrukcyjnego przeznaczenia tych samochodów.
Powyższe wynika również z treści Wyjaśnień do Taryfy Celnej - Not wyjaśniających do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów stanowiących załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (M.P. nr 86, poz. 880), które zawierają określone cechy charakteryzujące pojazd, pomocne przy określaniu zasadniczego przeznaczenia samochodów, do których organy podatkowe prawidłowo odwołały się w celu ustalenia zasadniczego przeznaczenia pojazdu. Według tychże wyjaśnień, w pozycji (8703), określenie: "samochody osobowo - towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu zarówno osób, jak i towarów. Klasyfikacja pojazdów mechanicznych objętych niniejszą pozycją (8703) jest wyznaczona przez pewne cechy, które wskazują, że te pojazdy są głównie przeznaczone raczej do przewozu osób, niż do transportu towarów (pozycja 8704). Cechy te są szczególnie pomocne przy określaniu klasyfikacji pojazdów mechanicznych, których masa brutto wynosi 5 ton i które posiadają pojedynczą zamkniętą przestrzeń wewnątrz dla kierowcy i zawierają inną przestrzeń dla pasażerów, którą można wykorzystać do transportu zarówno osób, jak i towarów. Do tej kategorii pojazdów mechanicznych włączone są te powszechnie znane jako pojazdy "wielozadaniowe" (np. pojazdy typu van, SUV-y (Sports Utiiity Vehicles, niektóre pojazdy typu pickup). Przejawem cech projektowych zwykle stosowanych do pojazdów, które objęte są tą pozycją, są następujące cechy:
a) obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym (np. pasy
bezpieczeństwa lub punkty kotwice oraz wyposażenie do zainstalowania pasów
bezpieczeństwa) dla każdej osoby lub obecność stałych punktów kotwiących i
wyposażenie do zainstalowania siedzeń i wyposażenia zabezpieczającego w
przestrzeni tylnej powierzchni dla kierowcy i przestrzeni siedzeń pasażerów; takie
siedzenia mogą być zamocowane na stałe, składające się ze zdejmowanych z punktów
kotwiących lub składanych;
b) obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli;
c) obecność przesuwnych, wahadłowych lub podnoszonych drzwi (jedne lub więcej) z
oknami na bocznych panelach lub z tyłu;
b) brak stałego panela lub przegrody pomiędzy przestrzenią dla kierowcy i przednich
siedzeń pasażerów a przestrzenią tylną, która może być używana do przewozu
zarówno osób, jak i towarów;
c) wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu
przeznaczoną dla pasażerów (np. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, popielniczki).
Tym samym za prawidłowe uznać należy postępowanie organów podatkowych dokonujących klasyfikacji samochodu, posługujących się treścią opisów kodów CN, zawartych w Nomenklaturze Scalonej, z uwzględnieniem Ogólnych Reguł Interpretacyjnych przewidzianych dla Nomenklatury Scalonej, uwag do poszczególnych działów i pozycji oraz - pomocniczo - wspomnianych wyjaśnień do Taryfy Celnej.
W tym stanie rzeczy, z punktu widzenia przepisów ustawy o podatku akcyzowym - z uwagi na własne uregulowania - dla prawidłowej klasyfikacji samochodu nabytego przez skarżącego nie mogła mieć znaczenia jego kwalifikacja ani w świetle belgijskich przepisów, ani w świetle przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. - Dz. U. z 2005 r., nr 108, poz. 908 ze zm.). W konsekwencji, dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy nie ma decydującego znaczenia treść belgijskiego dowodu rejestracyjnego (a zwłaszcza poz. (J.1) "rodzaj pojazdu"- samochód dostawczy) oraz przeprowadzonego w dniu 15 października 2010. badania technicznego pojazdu. Poza tym, jak trafnie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 9 lutego 2011 r. sygn. akt l SA/Wr 1360/10, nawet nazwanie określonego pojazdu pojęciem "samochód ciężarowy" w rozumieniu przepisów Prawa o ruchu drogowym nie oznacza, że pojazd ten ze swej istoty nie może być uznany za szeroko zdefiniowany "samochód osobowy" w rozumieniu przepisów regulujących opodatkowanie podatkiem akcyzowym. Stanowisko to podzielił również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 19 kwietnia 2011 r., sygn. akt l SA/Łd 258/11.
Należy podkreślić, iż nie jest przedmiotem sporu, że samochód marki Nissan Murano o nr VIN: [...] został po raz pierwszy zarejestrowany w Belgii w dniu 13 czerwca 2005r. W belgijskim dowodzie rejestracyjnym w poz. (J) "Kategoria pojazdu" wpisano M1, czyli osobowy (terenowy).
W załączniku do zaświadczenia o przeprowadzonym - przed pierwszą rejestracją w kraju - badaniu technicznym nr [...] z dnia 15 października 2010r., odnoszącym się do samochodu marki Nissan Murano o nr VIN: [...] w pkt 8 widnieje zapis "rodzaj pojazdu" - samochód ciężarowy, w pkt 9 "podrodzaj" wpisano -"van". Z kolei w rubryce 17 "liczba miejsc do siedzenia ogółem" widnieje zapis – 5. Ponadto, z tłumaczenia belgijskiego dowodu rejestracyjnego wynika, że w poz. (J.1) "rodzaj pojazdu" wpisano samochód dostawczy (CT), co oznacza van, furgon),
Z dokonanych w dniu 6 lipca 2011r. przez organy celne oględzin wynika, że przestrzeń wnętrza samochodu marki Nissan Murano o wskazanym powyżej nr VIN wykazuje obecność stałych siedzeń z wyposażeniem zewnętrznym (pasy bezpieczeństwa dla każdej osoby), w dowodzie rejestracyjnym wydanym na rzecz "C" wskazano, że pojazd posiada 5 miejsc siedzących, z kolei do protokołu oględzin wpisano, że pojazd posiada 4 miejsca siedzące. W protokole z oględzin zaznaczono, że drugi rząd siedzeń przeznaczony jest dla dwóch osób (pasy bezpieczeństwa przeznaczone są tylko dla 2 osób). Ponadto stwierdzono wyposażenie całego wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu
przeznaczoną dla pasażerów tj. dywaniki, wentylacja, oświetlenie (przy drzwiach bocznych), popielniczki, wykładzina podłogowa, wykładzina boczna, uchwyty boczne górne dla pasażerów, elektryczne mechanizmy podnoszenia szyb oraz klamki umożliwiające ich otwarcie z wnętrza pojazdu. Pojazd posiada tylne okna wzdłuż dwubocznych paneli, podnoszone drzwi z oknem z tyłu. Długość podłogi powierzchni do transportu wynosi 92 cm, długość rozstawu osi pojazdu wynosi 282 cm. Pojazd posiada 2 osie i zamontowaną nitami metalową kratkę za drugim rzędem siedzeń.
Przesłuchany w charakterze świadka obecny użytkownik samochodu – A. C. zeznał, że po zawarciu umowy leasingu przedmiotowego pojazdu nie dokonywał w nim żadnych zmian konstrukcyjnych, z wyjątkiem montażu instalacji gazowej.
W ocenie Sądu, wobec powyższych ustaleń za prawidłowe należy uznać stanowisko organów podatkowych, że samochód ten posiada szereg cech charakterystycznych dla pojazdów zdefiniowanych kodem 8703. Bezspornie samochód ten (pomimo braku informacji uzyskanych od przedstawiciela firmy Nissan) został wyprodukowany jako osobowy, a zatem został zaprojektowany zasadniczo do przewozu osób. O takim jego przeznaczeniu świadczy przede wszystkim 1/ komfortowe wyposażenie wnętrza pojazdu w sposób kojarzony z częścią pojazdu przeznaczoną dla pasażerów tj. dywaniki, wentylacja, oświetlenie, (przy drzwiach bocznych), popielniczki, wykładzina podłogowa, wykładzina boczna, uchwyty boczne górne dla pasażerów, elektryczne mechanizmy podnoszenia szyb oraz klamki umożliwiające ich otwarcie z wnętrza pojazdu, skórzana tapicerka 2/ tylne okna wzdłuż dwubocznych paneli, 3/ podnoszone tylne drzwi z oknem, 4/ proporcja ładowności tzn. porównanie ładowności całkowitej do ładowności towarowej i pasażerskiej.
W tej sytuacji za trafną uznać trzeba dokonaną przez organy podatkowe ocenę charakteru zmian dokonanych w pojeździe, ich zakresu i trwałości oraz wpływu dokonanych zmian na pozbawienie pojazdu cech samochodu osobowego. Powyższe zmiany konstrukcyjne ( zamontowanie kratki za drugim rzędem siedzeń), o charakterze nietrwałym, nie pozbawiły pojazdu elementów charakterystycznych dla samochodu osobowego. Wprawdzie zmiany te mogą świadczyć o tym, że samochód na dzień nabycia spełniał wymogi do przewozu towarów i dwóch osób, jednakże nie wyłącza to jego zasadniczego przeznaczenia do przewozu osób. Zmiany dokonane w samochodzie - umożliwiające przewóz towarów, nie były właściwe temu pojazdowi, którego właściwość do przewozu osób została uformowana już na etapie produkcji. Jak podkreślono wyżej zmiany dokonywane przez użytkowników pojazdów dostosowujące pojazd do ich aktualnych potrzeb nie mające wpływu na zasadnicze zmiany konstrukcyjne nie zmieniają rodzaju pojazdu w stopniu mającym wpływ na klasyfikację taryfową, a co za tym idzie zobowiązanie podatkowe.
Sąd stwierdził przy tym, iż organ odwoławczy uwzględnił całokształt okoliczności sprawy, w tym dokumenty złożone przez skarżącego w toku postępowania, przy czym jednak wyprowadził z nich wnioski dotyczące zasadniczego przeznaczenia pojazdu odmienne aniżeli domagał się skarżący, co przy prawidłowości tychże wniosków (która została wykazana powyżej), nie świadczy o pominięciu czy nieuwzględnieniu dowodów złożonych przez stronę, a tym samym nie stanowi naruszenia zasady prawdy obiektywnej, ani zasady swobodnej oceny dowodów (art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 181 i art. 187 Ordynacji podatkowej).
Należy przy tym podkreślić, że organ nie kwestionował zapisów w przedłożonych przez skarżącego dokumentach, tj. belgijskim dowodzie rejestracyjnym oraz badaniu technicznym pojazdu z dnia 15 października 2010r., w zakresie wskazanego rodzaju pojazdu. Zważywszy jednak, że takie określenie rodzaju pojazdu na gruncie jego rejestracji odbywa się na innych zasadach (w szczególności w oparciu o inne przepisy), aniżeli klasyfikacja towarowa, owe zapisy nie mogły więc automatycznie skutkować przyjęciem - jak domagał się tego skarżący -że przedmiotowy samochód jest samochodem ciężarowym. Dowód rejestracyjny jest bowiem przede wszystkim dokumentem stwierdzającym dopuszczenie pojazdu do ruchu. Organ podatkowy nie jest więc związany zawartym w dowodzie rejestracyjnym ustaleniem rodzaju pojazdu jako samochodu osobowego czy ciężarowego, bowiem z punktu widzenia przepisów ustawy o podatku akcyzowym istotne jest dokonanie jego prawidłowej klasyfikacji do odpowiedniego kodu CN, co potwierdza orzecznictwo sądowe, m.in. wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 28.04.2011 r., sygn. akt l SA/Rz 133/11 czy wyrok WSA w Kielcach z dnia 24.03.2011 r., sygn. akt l SA/Ke 163/11 (opubl. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Jak już wskazano wyżej, istotne na gruncie klasyfikacji taryfowej jest zasadnicze przeznaczenie samochodu do przewozu osób bądź do przewozu towarów, które jest ustalane na podstawie całokształtu okoliczności dotyczących konkretnego samochodu, w tym również (choć nie tylko) dokumentów rejestracyjnych. W niniejszej sprawie te dokumenty zostały także wzięte pod uwagę przez organy podatkowe, jednak zważywszy na pozostałe okoliczności dotyczące cech i ogólnego wyglądu samochodu
(istotnych dla ustalenia jego zasadniczego przeznaczenia), zawarte w tych dokumentach zapisy dotyczące określenia rodzaju pojazdu nie mogły być decydujące. Podsumowując, skoro organy podatkowe prawidłowo zaklasyfikowały wskazany pojazd w pozycji CN 8703, jako pojazd osobowy, to stosownie do ustawy o podatku akcyzowym, jego wewnątrzwspólnotowe nabycie podlegało opodatkowaniu akcyzą.
Należy jednocześnie zaznaczyć, iż A. R., pomimo wezwania przez Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. nie złożył do akt sprawy dokumentu (faktury, umowy zakupu) potwierdzającego nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu marki Nissan Murano nie złożył oświadczenia wskazującego dzień przemieszczenia pojazdu na terytorium kraju. Organy podatkowe słusznie zatem przyjęły jako datę powstania obowiązku podatkowego dzień 15 października 2010r. tj. datę badania technicznego pojazdu przed pierwszą rejestracją w kraju, widniejącą na zaświadczeniu nr [...] wystawionym przez Podstawową Stację Kontroli Pojazdów w R. Za prawidłowe należy również uznać wyliczenie ciążącego na stronie zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego z zastosowaniem art. 104 ust. 7 w związku z art. 104 ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym. Podkreślić trzeba, iż strona skarżąca nie kwestionowała ustalonej przez organy podatkowe podstawy opodatkowania, jak również daty powstania obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym ani w odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], ani w skardze do sądu.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd uznał, iż nie doszło w niniejszej sprawie do naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 120, art. 121, art. 122, art. 180, art. 181 oraz art. 187 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutu pełnomocnika strony skarżącej, iż Dyrektor Izby Celnej w [...] odmówił przeprowadzenia dowodów na okoliczność stanu auta w momencie sprowadzenia go do kraju, co uniemożliwiło skarżącemu obronę swoich interesów, wskazać należy że jest on bezpodstawny i nietrafiony. Organ podatkowy II instancji słusznie zauważył, że przedmiotowy pojazd nie został nabyty na terenie Niemiec lecz w Belgii, stąd niezasadne jest również odwoływanie się przez stronę do niemieckich dokumentów rejestracyjnych. Stan pojazdu marki Nissan Murano o nr VIN: [...] w momencie jego wewnątrzwspólnotowego nabycia przez skarżącego nie był przez organy kwestionowany. Skoro, organy podatkowe nie negowały faktu, iż pojazd nabyty został przez stronę w Belgii z określeniem w dowodzie rejestracyjnym jako samochód dostawczy i sprowadzony do kraju w takim stanie jak wynika to z badania technicznego nr [...], przeprowadzanie dodatkowego postępowania wyjaśniającego na tę okoliczność uznać należy za zbędne i sprzeczne z zasadami szybkości postępowania oraz ekonomiki procesowej.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez organ art. 2 Konstytucji RP. Zarzut ten nie został przez pełnomocnika skarżącego w żaden sposób umotywowany, natomiast, skład orzekający nie stwierdził, aby organy postępowały w niniejszej sprawie w sposób niezgodny z zasadą ochrony zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa - wynikającą z art. 2 Konstytucji.
Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Sąd skargę oddalił.
b.a.
.
14
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło