III SA/Łd 313/07

WyrokWSA w Łodzi2007-07-05

Skład orzekający: Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego, wydana po wznowieniu postępowania w trybie art. 145a k.p.a. w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z prawem, jeśli pierwotna decyzja nie została wydana na podstawie przepisów, których niezgodność z Konstytucją orzekł Trybunał?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja odmawiająca uchylenia ostatecznej decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego jest prawidłowa. Kluczowe jest to, że pierwotna decyzja odmowna nie została wydana na podstawie przepisów, których niezgodność z Konstytucją orzekł Trybunał Konstytucyjny, co wyklucza możliwość uchylenia jej na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145a k.p.a. Roszczenia odszkodowawcze z tytułu naruszenia terminów procesowych należy dochodzić przed sądem powszechnym, gdyż przepis art. 153 § 1 k.p.a. utracił moc.
Stan faktyczny
Skarżąca H. C.-G. wniosła o ponowne rozpatrzenie wniosków o przyznanie dodatków mieszkaniowych za okres od 2002 do 2006 roku oraz o dofinansowanie za okres od 2003 do 2005 roku, powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego. Prezydent Miasta Ł. wznowił postępowanie i wydał decyzję odmawiającą uchylenia poprzedniej decyzji o odmowie przyznania dodatku, argumentując, że przyczyna odmowy (utrata członkostwa w spółdzielni) nie była związana z przepisami, których niezgodność z Konstytucją orzekł TK. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO, domagając się przyznania dodatków i odszkodowania, a także podnosząc zarzut naruszenia terminów procesowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 lipca 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki, Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Protokolant Asystent sędziego Adrian Król, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 czerwca 2007 roku sprawy ze skargi H. C.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego 1. oddala skargę; 2. przyznaje adwokat G. M. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ulicy A kwotę 309,80 (trzysta dziewięć 80/100) złotych obejmującą podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu skarżącej oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych tytułem opłaty skarbowej i nakazuje wypłacić powyższą kwotę adwokat G. M. z funduszu Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. III SA/Łd 313/07 UZASADNIENIE Pismem z dnia 5 czerwca 2006r. H. C. – G. zwróciła się do Prezydenta Miasta Ł. o ponowne rozpatrzenie wniosków o przyznanie dodatków mieszkaniowych za okres od 01.01.2002r. do 05.2006r. oraz o przyznanie dofinansowania za okres od 07.2003r. do 08.2005r. włącznie, w związku z błędną interpretacją prawa przez Urząd Miasta Ł. i odmowę przyznania jej dofinansowania w lipcu 2003r. z powodu wykluczenia z grona S.M. "A". Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. , działając na podstawie art. 149 § 1, art. 150 § 1 w związku z art. 145a k.p.a., wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie przyznania H. C. – G. dodatku mieszkaniowego, a następnie decyzją z dnia [...] orzekł o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] ponieważ nowa decyzja, uwzględniająca orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r., odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej. Równocześnie, postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 149 § 1, art. 150 § 1 w związku z art. 145a k.p.a., wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie przyznania H. C. – G. dodatku mieszkaniowego, a następnie decyzją z dnia [...] orzekł o uchyleniu ostatecznej decyzji z dnia [...] o przyznaniu dodatku mieszkaniowego na okres od 2006.04.01 do 2006.09.30 w wysokości 119,52zł miesięcznie i przyznaniu H. C.– G. dodatku mieszkaniowego na okres od 2006.04.01 do 2006.09.30 w wysokości 143,14 zł miesięcznie. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł., działając na podstawie art. 149 § 1, art. 150 § 1 w związku z art. 145a k.p.a., wznowił również postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania H. C. – G. dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż wyrokiem z dnia 9 maja 2006r. syg. P 4/05 (Dz. U. z 18 maja 2006r. Nr 84, poz. 587) Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej oraz że § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych jest niezgodny z art. 6 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Wobec tego, iż podanie H. C. – G. o wznowienie postępowania wpłynęło prze upływem jednego miesiąca od dnia ogłoszenia orzeczenia Trybunału, w ocenie organu postępowanie administracyjne należało wznowić. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie art. 146 § 2, 150 § 1, 151 § 1 i 2 w związku z art. 145a k.p.a. oraz orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. syg. P 4/05, orzekł o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż odmowa przyznania H. C. – G. dodatku mieszkaniowego decyzją z dnia [...] spowodowana była utrata przez nią członkostwa w Spółdzielni Mieszkaniowej, a nie z uwagi na treść przepisów, których dotyczyło orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. W odwołaniu od powyższej decyzji H. C. – G. podniosła, iż decyzja z dnia [...] podjęta na jej wniosek z dnia 5 czerwca 2006r. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] ,wydana została z uchybieniem terminu z art. 35 § 3 k.p.a. i dlatego należy uznać, że wszelkie sprawy zawarte we wniosku załatwione są zgodnie z żądaniem i na korzyść wnioskodawcy. Zażądała od Urzędu Miasta Ł. wypłaty kwoty 4362,02 zł wraz z należnymi odsetkami od lipca 2003r. do dnia spłaty (na dzień 30.10.2006r. łączna kwota to 6160,05zł). Wskazała również, iż doszło do ewidentnego błędu urzędnika, który odmówił jej przyznania dofinansowania do czynszu w 2003r. powołując się na art. 2 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych. H. C. – G. podniosła, iż mimo wykluczenia w 2003r. ze Spółdzielni Mieszkaniowej nadal przysługiwał jej tytuł prawny do lokalu, a także prawo do dodatku mieszkaniowego. W ocenie skarżącej jest to wystarczający powód do wszczęcia postępowania na nowo, bowiem decyzje z roku 2003 i 2005 zostały wydane na podstawie nieprawdziwych danych. H. C. – G. wskazała, iż aby rozpatrzyć błędną decyzję z 2003r. należało ją uchylić i podjąć nową zgodną z decyzją Trybunału Konstytucyjnego, co nie ma już jednak żadnego znaczenia z uwagi na przekroczenie terminu do rozpatrzenia jej wniosku. W dniu 4 grudnia 2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. skierowało do H. C.– G. wezwanie do złożenia jednoznacznego oświadczenia woli, czy jej wniosek z dnia 5 czerwca 2006r. był żądaniem: 1/ zmiany decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego w trybie art. 154 k.p.a., 2/ stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., 3/ wznowienia postępowania w trybie art. 145a k.p.a. w związku z wyrokiem Trybunału konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. W piśmie organ zaznaczył, iż brak jednoznacznego oświadczenia woli spowoduje, iż wniosek zostanie potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145a k.p.a. W odpowiedzi na wezwanie H. C. – G. wyjaśniła, iż jej wniosek z dnia 5 czerwca 2006r. dotyczył ponownego rozpatrzenia wniosków o przyznanie dodatków mieszkaniowych w okresie 01.01.2002r. do 05.2006r. tzn. wznowienia postępowań i ponownego przeliczenia dodatków mieszkaniowych w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2006r. oraz dotyczył decyzji z dnia [...] wydanej bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa na podstawie fałszywych danych podanych we wniosku S.M. "A ". Stwierdziła, iż wobec tego, że urzędnik wydając w 2003r. decyzje rażąco naruszył prawo należało ponownie wszcząć postępowanie w trybie art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a., uchylić decyzję z [...] na podstawie art. 154 § 1 k.p.a., wydać nową decyzję w trybie art. 156 § 1 pkt 2 nie tylko na 6 miesięcy ale rozszerzoną od 07.2003r. do 08.2005r., a wydana decyzja powinna uwzględniać wniosek złożony w trybie art. 145a k.p.a. i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. Jednocześnie skarżąca wniosła, na podstawie art. 153 § 1 k.p.a., o wypłatę odszkodowania zgodnie z odwołaniem z dnia 30 października 2006r. z uwagi na rażące naruszenie terminu z art. 35 § 1, 2, i 3 k.p.a. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł, iż brak jest podstaw do wzruszenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o odmowie przyznania H. C.– G. dodatku mieszkaniowego, ponieważ wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. sygn. akt P4/05 dotyczył niezgodności z Konstytucją RP art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych oraz § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001r. w sprawie dodatków mieszkaniowych, a nie norm prawnych stanowiących podstawę do wydania rozstrzygnięcia z 2003r. Brak związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego powoduje, zdaniem organu, iż nie ma podstaw do pozytywnego rozpatrzenia wniosku strony o wznowienie postępowania w trybie art. 145a k.p.a. Kolegium dodało również, iż w jego ocenie, wobec nie usunięcia z obrotu prawnego decyzji z 2003 roku, nie istnieje podstawa do wyrównania dodatku mieszkaniowego za okres podany w odwołaniu. Podało, iż roszczenia w tym zakresie powinny być dochodzone na drodze postępowania cywilnoprawnego. Organ wskazał także, iż zarzuty przedstawione w pismach przez H. C. – G. mogą być podstawą do wszczęcia ewentualnego postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z [...], jednak strona musi złożyć w tym względzie oddzielny wniosek. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego H. C.– G. podniosła, iż 5 czerwca 2006r. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie decyzji o przyznanie dodatków mieszkaniowych za okres od 01.2002r. do 05.2006r. zgodnie z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z maja 2006r. Wskazała, iż wniosła również o dofinansowanie za okres od lipca 2003r. do sierpnia 2005r. Skarżąca pokreśliła, że w 2003r. wydano decyzję o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego na podstawie nieprawdziwych danych pochodzących od SM "A " i dlatego teraz należało sprawę ponownie zbadać i przyznać dofinansowanie. H. C. – G. wniosła także o przyznanie prawa pomocy i przywrócenie terminu do złożenia skargi, jeżeli uległ o przekroczeniu. Podniosła, iż od stycznia 2007r. do 1 lutego 2007r. przebywała w szpitalu i nie pamięta kiedy odebrała pismo z Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej odrzucenie z uwagi na przekroczenie terminu do jej wniesienia. W przypadku nie podzielenia powyższego poglądu, organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przyznał H. C. – G. prawo pomocy w zakresie zastępstwa prawnego i umorzył postępowanie sądowe w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych. Na rozprawie w dniu 28 czerwca 2007r. pełnomocnik skarżącej wniósł o ewentualne przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wskazując, iż H. C. – G. przebywała w szpitalu. Poprosił o załączenie do akt sprawy odpisu wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 30 maja 2007r. w sprawie o sygn. I C 200/07 i wniósł o zawieszenie postępowania do czasu uprawomocnienia się tego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uwzględnił skargi, gdyż nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania administracyjnego w sposób wpływający na wynik sprawy, co w myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogłoby stanowić podstawę do jej uchylenia. Na wstępie należy zaznaczyć, iż Sąd nie uwzględnił wniosku organu o odrzucenie skargi, z uwagi na przekroczenie przez skarżącą terminu do jej wniesienia. Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z akt sprawy wynika, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] została doręczona skarżącej w dniu 1 lutego 2007r. (k. 20 – zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki nr 24903), wobec czego 30 dniowy termin do jej wniesienia upływał w dniu 3 marca 2007r., tj. w sobotę. Zgodnie z art. 83 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Oznacza to, iż w rozpoznawanej sprawie termin do wniesienia skargi upływał w poniedziałek – 5 marca br. Skarga nadana została natomiast w urzędzie pocztowym w niedzielę - 4 marca 2007r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Sąd nie uwzględnił również wniosku pełnomocnika skarżącej o zawieszenie postępowania sądowego do czasu uprawomocnienia się wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 30 maja 2007r. w sprawie o sygn. I C 200/07, uznając, iż brak jest przesłanek, o których mowa w art. 124 §1 i 125 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do pozytywnego rozpatrzenia takiego wniosku. W szczególności, zdaniem sądu, sprawa z powództwa H. C. – G. o uchylenie uchwały nr [...] zebrania Przedstawicieli Członków Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w Ł. z dnia [...] - pozbawiającej skarżącą członkostwa w tej Spółdzielni, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania w trybie art. 145a k.p.a., decyzji z dnia [...] o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego. Ponadto, podany wyrok sądu powszechnego z dnia 30 maja 2007r. zapadł już po wydaniu zaskarżonej decyzji, a zatem nie może mieć wpływu na ocenę jej legalności. Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy, należy zaznaczyć, iż przedmiotem zaskarżenia do Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 31 lipca 2003r. na podstawie art. 146 § 2, 150 § 1, 151 § 1 i 2 w związku z art. 145a k.p.a. oraz orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. syg. P 4/05. Zgodnie z art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego, można żądać wznowienia postępowania w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W tej sytuacji, skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Ostateczna decyzja administracyjna podlega ochronie, zgodnie z wyrażoną w art. 16 ust. 1 k.p.a., zasadą trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych. Oznacza to, że uchylenie, zmiana, stwierdzenie nieważności takiej decyzji lub wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie. Oznacza to również, że jeżeli istnieją przesłanki do zastosowania któregoś z wymienionych, nadzwyczajnych trybów postępowania, to rozstrzygnięcie powinno odpowiadać zasadom przewidzianym dla tych trybów w kodeksie postępowania administracyjnego. Jeżeli w sprawie rozstrzygniętej ostateczną decyzją o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego okaże się, że istnieją pozytywne przesłanki do wznowienia postępowania, to w jego wyniku może zapaść jedynie decyzja przewidziana art. 151 kpa z jedynym wyjątkiem, który przewiduje art. 43 ust. 4 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali i dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787 ze zm.). Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji państwowej oraz organami samorządu terytorialnego w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych, stąd jego zasady dotyczące wznowienia postępowania będą przesądzały o sposobie rozstrzygnięcia w przypadku wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją przyznającą dodatek mieszkaniowy. Zgodnie zatem z art. 151 kpa, po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego, organ wyda decyzję, w której odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do uchylenia przewidzianych w art. 145 § 1 lub 145a kpa, lub uchyli dotychczasową decyzję, gdy stwierdzi istnienie podstaw przewidzianych w tych przepisach i wyda nową decyzję co do istoty sprawy, albo ograniczy się do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa i ustalenia okoliczności, z powodu których decyzji nie uchylił. W niniejszej sprawie organy uznały, iż wystąpiła przesłanka do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145a § 1 i 2 k.p.a. i wydania w jego wyniku decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej. W ocenie organów, decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania H. C.– G. dodatku mieszkaniowego wydana została w oparciu o art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, z uwagi na utratę przez skarżącą członkostwa w Spółdzielni Mieszkaniowej, wobec czego brak jest związku pomiędzy tą decyzją a orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r., syg. P 4/05 (Dz. U. z 18 maja 2006r. Nr 84, poz. 587). W powołanym wyżej orzeczeniu Trybunał stwierdził, że: 1/ Art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734, z 2002 r. Nr 216, poz. 1826 oraz z 2003 r. Nr 203, poz. 1966) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, 2/ § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. Nr 156, poz. 1817) jest niezgodny z art. 6 ust. 1 ustawy powołanej w punkcie 1. Zdaniem Sądu, nie ulega zatem wątpliwości, iż decyzja z dnia [...] Nr [...] nie może zostać uchylona na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 145a k.p.a., ponieważ nie została wydana na podstawie przepisów, co do których Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą. W tym zakresie rozstrzygnięcie organów należy uznać za prawidłowe Możliwość uchylenia decyzji ostatecznej w oparciu o powołane wyżej przepisy istnieje tylko wtedy, gdy podstawą prawną do wydania tej decyzji były normy prawne, o których niezgodności z Konstytucją orzekł wcześniej Trybunał Konstytucyjny. Skoro w rozpoznawanej sprawie, decyzja, o której uchylenie w trybie art. 145a k.p.a. wnosiła skarżąca, wydana została na podstawie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych z powodu niespełnienia przez skarżącą przesłanek wymienionych w tym przepisie, nie można teraz domagać się jej uchylenia powołując się na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r., syg. P 4/05. Istotny w rozpatrywanej sprawie jest fakt, iż skarżąca we wniosku z dnia 5 czerwca 2006r., wszczynającym postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] nie powołała się wprost na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r., ani też na treść art. 145a k.p.a. Wniosek ten, w punkcie pierwszym, zawierał prośbę o ponowne rozpatrzenie wniosków o przyznanie dodatków mieszkaniowych za okres od 01.01.2002r. do 05.2006r. i złożony został w terminie, wymaganym dla rozpatrzenia wniosków o wznowienie postępowania administracyjnego w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r., syg. P 4/05 (art. 145a § 2 k.p.a.). Organ pierwszej instancji, potraktował więc wniosek H. C.– G. jako wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145a k.p.a. i wydał stosowne postanowienia i decyzje oparte właśnie na tym przepisie. Z akt sprawy wynika, iż skarżąca nie kwestionowała takiego trybu postępowania, gdyż nie złożyła odwołań od dwóch decyzji podjętych przez organ na podstawie jej wniosku, tj, decyzji z dnia [...] Nr [...] i z dnia [...] Nr[...] , a w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] wyraźnie wskazała, iż jej wniosek z dnia 5 czerwca 2006r. dotyczył wznowienia postępowania zakończonego prawomocną decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. syg. P 4/05. W odwołaniu tym skarżąca przede wszystkim podnosiła, iż organ I instancji wydał swoją decyzję z uchybieniem art. 35 § 3 k.p.a. i w związku z tym, domagała się rozpatrzenia swojego wniosku zgodnie z zawartym w nim żądaniem i wypłaty kwoty 4362,02zł z należnymi odsetkami. W tym miejscu należy zaznaczyć, iż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują, aby niewydanie przez organ decyzji w terminie określonym w art. 35 k.p.a. miało jakikolwiek wpływ na treść rozstrzygnięcia, a tym bardziej, by powodowało automatyczne załatwienie sprawy zgodnie z wnioskiem wszczynającym postępowanie. Niezachowanie tego terminu uzasadnia jedynie wniesienie skargi na bezczynność organu. Terminy określone w art. 35 k.p.a. mają charakter procesowych, a ich upływ nie pozbawia organu możliwości orzekania w sprawie, ani też nie powoduje wadliwości wydanej w takim postępowaniu decyzji (por. wyrok NSA z dnia 7 maja 1998r. w sprawie o sygn. akt I SA/Ka 1215/96 – system inf. prawnej Lex nr 35936 oraz wyrok NSA dnia 2 października 2000r. w sprawie o sygn. akt V SA 422/00 – system inf. prawnej Lex nr 51281). Z powyższych względów roszczenia skarżącej w tym zakresie należy uznać za bezpodstawne. Istotne jest również, iż wobec zawartych przez skarżącą w odwołaniu zarzutów wydania decyzji z dnia [...] z naruszeniem prawa, organ II instancji zwrócił się w dniu 4 grudnia 2006r. z wezwaniem do złożenia jednoznacznego oświadczenia woli, czy jej wniosek z dnia 5 czerwca 2006r. był żądaniem: 1/ zmiany decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia [...] w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego w trybie art. 154 k.p.a., 2/ stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 31 lipca 2003r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., 3/ wznowienia postępowania w trybie art. 145a k.p.a. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2006r. W piśmie organ zaznaczył, iż brak jednoznacznego oświadczenia woli spowoduje, iż wniosek zostanie potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania w trybie art. 145a k.p.a. W odpowiedzi na powyższe pismo skarżąca potwierdziła, iż jej wniosek dotyczył ponownego rozpatrzenia wniosków o przyznanie dodatków mieszkaniowych w okresie od 01.01.2002r. do 05.2006r., tzn. wznowienia postępowań i ponownego przeliczenia dodatków mieszkaniowych w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2006r. , co oznacza, iż rozstrzygnięcie organu w tym zakresie należy uznać za zgodne z wnioskiem i jak wskazano wyżej odpowiadające prawu. W odpowiedzi na wezwanie skarżąca podniosła również, iż drugi punkt jej wniosku dotyczył wydania decyzji o odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego z dnia 31 lipca 2003r. bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa przez urzędnika UMŁ i wskazała, iż organ winien wydać nową decyzję w trybie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W ocenie Sądu, takie doprecyzowanie wniosku oznacza, iż intencją skarżącej było również wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia[...] z uwagi na okoliczność, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Jednak, jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, system weryfikacji decyzji ostatecznych na drodze administracyjnej oparty jest na zasadzie niekonkurencyjności, a to oznacza, iż poszczególne tryby nadzwyczajne mają na celu usunięcie tylko określonego rodzaju wadliwości decyzji i nie mogą być stosowane zamiennie. Jednocześnie, wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania nie wyłącza możliwości wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności (por. wyrok NSA z dnia 11 marca 1998r. w sprawie o sygn. akt IV SA 412/96, system inf. prawnej LEX nr 45179 i wyrok NSA z dnia 18 stycznia 1999r. w sprawie o sygn. akt IV SA 116/97, system inf. prawnej LEX nr 46651). Odnosząc powyższe rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, iż przedmiotem zaskarżenia do Sądu była decyzja w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania H. C. – G. dodatku mieszkaniowego, po wznowieniu postępowania w trybie art. 145a k.p.a. Podzielając pogląd organów o braku przesłanki do uchylenia omawianej decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w związku z art. 145a k.p.a., Sąd skargę oddalił. Wobec tego, iż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] jak również poprzedzająca decyzja organu I instancji, nie zawierała rozstrzygnięcia odnoszącego się do wskazanych przez skarżącą w piśmie z dnia 5 stycznia 2007r. przesłanek uzasadniających wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] Nr[...] , Sąd nie ma podstaw, by dokonywać oceny postępowania w tym zakresie. Jak podniesiono wyżej, skarżącej przysługuje nadal prawo żądania rozpatrzenia jej wniosku o wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego, jeżeli uważa, że decyzja ta wydana została z bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Jednak badanie istnienia przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej musi zostać przeprowadzone w toku odrębnego postępowania administracyjnego. Należy zaznaczyć, iż organ II instancji wyraźnie pouczył skarżącą w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, iż podstawą do rozpatrzenia zarzutów odnoszących się do rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji z dnia [...] jest złożenie przez nią wniosku o stwierdzenie nieważności tej decyzji. Odnosząc się do żądania strony skarżącej o wypłatę odszkodowania zgodnie z art. 153 § 1 k.p.a., należy zauważyć, iż przepis ten utracił swoją moc od dnia 1 września 2004r., stosownie do postanowień art. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw. (Dz. U. Nr 162, poz. 1692). Zgodzić się należy zatem z organem, iż rozpoznanie obecnie wniosku o odszkodowawczego nastąpić może wyłącznie przed sądem powszechnym. Z powyższych względów Sąd uznał zarzuty strony skarżącej za niezasadne, co skutkowało oddaleniem skargi na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. O wynagrodzeniu adwokata wyznaczonego z urzędu Sąd orzekł stosownie do art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło