III SA/Łd 322/12

PostanowienieWSA w Łodzi2012-05-09

Skład orzekający: Referendarz sądowy Leszek Foryś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód netto wynosi około 2900 zł, a która jest w trakcie sprawy rozwodowej i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z mężem, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w całości, mimo że wykazuje dochody pozwalające na pokrycie wpisu od skargi?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, lub w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. W sytuacji, gdy dochód strony (ok. 2900 zł netto) pozwala na pokrycie kosztów sądowych (np. wpisu od skargi w wysokości 100 zł) bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości podlega oddaleniu, natomiast wniosek o ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, jeśli strona nie jest w stanie samodzielnie ponieść kosztów profesjonalnego doradcy.
Stan faktyczny
Skarżąca E.W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wniosła skargę na postanowienie Wojewody odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie zameldowania. Skarżąca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z wynagrodzenia w wysokości ok. 2965,51 zł netto i jest współwłaścicielką domu. Referendarz sądowy uznał, że dochody skarżącej pozwalają na pokrycie kosztów sądowych, ale nie na samodzielne wynajęcie adwokata.
Rozstrzygnięcie
1/ przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata 2/ oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 9 maja 2012 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi - Leszek Foryś po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku E.W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi E.W. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia 1/ przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata 2/ oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych lf III SA/Łd 322/12 Uzasadnienie E.W. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie z jej skargi na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania w sprawie zameldowania D. W. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej oraz z oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym wynika, że skarżąca prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Mieszka wprawdzie z mężem D.W., jednakże jest w trakcie sprawy rozwodowej i nie prowadzi z nim wspólnego gospodarstwa domowego. Skarżąca jest współwłaścicielką domu, w którym mieszka. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 2965,51 zł netto. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podała, że nie posiada żadnych oszczędności ani środków na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy. Oświadczyła ponadto, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem i radcą prawnym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Z treści przepisów art. 243 § 1, art. 244 § 1, art. 245, art. 246 oraz art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), dalej p.p.s.a., wynika, iż osobie fizycznej może być przyznane na jej wniosek prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym zaś, gdy wykaże że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie powyższych okoliczności powinno nastąpić poprzez złożenie na urzędowym formularzu stosownego oświadczenia obejmującego dokładne dane o stanie rodzinnym i majątkowym. Od Sądu zależy uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W rozpoznawanej sprawie kwestią wymagającą rozważenia jest prawo skarżącej do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Biorąc zaś pod uwagę informacje przedstawione przez skarżącą należy stwierdzić, że wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Niewątpliwie bowiem wykazane dochody nie pozwalają na wynajęcie we własnym zakresie profesjonalnego doradcy. Tym niemniej jednak, w ocenie referendarza sądowego, skarżąca nie wykazała, by uiszczenie kosztów sądowych mogło spowodować uszczerbek w jej koniecznym utrzymaniu. Nie można bowiem tracić z pola widzenia faktu, że dochód skarżącej wynosi ok. 2900 zł. Daje to podstawy do stwierdzenia, że strona jest w stanie uiścić koszty sądowe wymagane w postępowaniu sądowym, w tym wpis od skargi w wysokości 100 zł. Należy przy tym dodać, że przyszłe i ewentualne inne koszty postępowania (opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, w przypadku oddalenia skargi, wyniosłaby 100 zł, a ewentualny wpis od skargi kasacyjnej – również 100 zł) byłyby rozłożone w czasie, co niewątpliwie pozytywnie wpływa na możliwości ich pokrycia przez stronę. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w postanowieniu. lf

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło