III SA/Łd 344/16

PostanowienieWSA w Łodzi2016-10-03

Skład orzekający: Robert Adamczewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która uiściła już wpis od skargi i opłatę kancelaryjną, a jej miesięczne koszty utrzymania wynoszą około 1800 zł przy łącznych dochodach gospodarstwa domowego 4326 zł, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych)? Czy w takiej sytuacji strona spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata)?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych) został oddalony, ponieważ strona wykazała zdolność do ponoszenia kosztów postępowania, co potwierdza fakt uiszczenia wpisu od skargi i opłaty kancelaryjnej, a także łączny dochód gospodarstwa domowego pozwalający na pokrycie bieżących zobowiązań. Wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy w zakresie częściowym został uwzględniony, gdyż mimo posiadania dochodów, dodatkowe koszty zastępstwa procesowego mogłyby stanowić trudne do udźwignięcia obciążenie budżetu domowego strony.
Stan faktyczny
Wnioskodawca W. P. złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. Po uiszczeniu wpisu od skargi i opłaty kancelaryjnej, sąd oddalił skargę. Następnie wnioskodawca złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów i ustanowienie adwokata), przedstawiając swoje dochody i wydatki. Referendarz sądowy analizował sytuację finansową wnioskodawcy i jego rodziny.
Rozstrzygnięcie
1) oddalono wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznano W. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy Referendarz Sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi, w Wydziale III - Robert Adamczewski po rozpoznaniu 3 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi W. P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] znak [...] w przedmiocie określenia wysokości uznanej a nieprzekazanej kwoty z tytułu zajęcia wierzytelności postanawia 1) oddalić wniosek w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych; 2) przyznać W. P. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata R.A. III SA/Łd 344/16 Uzasadnienie W. P. (dalej wnioskodawca) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z [...] (znak [...]) w przedmiocie określenia wysokości uznanej a nieprzekazanej kwoty z tytułu zajęcia wierzytelności. W dniu 18 maja 2016 r. strona uiściła – w związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi – żądany wpis w kwocie 100 zł, a następnie 6 lipca 2016 r. opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnianiem w kwocie 100 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – wyrokiem z 5 lipca 2016 r. – oddalił skargę. Po otrzymaniu odpisu orzeczenia z uzasadnieniem wnioskodawca sformułował wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając formularz "PPF". Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną. Nie jest właścicielem domu, mieszkania ani żadnej innej nieruchomości – właścicielem domu, w którym zamieszkuje skarżący pozostaje jego żona. Na dochody gospodarstwa domowego składają się wynagrodzenia skarżącego i jego żony z tytułu umów o pracę w wysokości odpowiednio 1.355,69 zł i 2.970,34 zł. Wnioskodawca, zgodnie z przedłożonym oświadczeniem, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. W uzasadnianiu wniosku szczegółowo wyliczył też miesięczne koszty utrzymania wskazując, iż wynoszą one ok. 1.800 zł, w tym m.in. opłaty za media – 325 zł, koszty leczenia i rehabilitacji – 165 zł, koszty ogrzewania – 680 zł, kredyt mieszkaniowy – 190 zł. Powyższe dane znalazły potwierdzenie w przedłożonych na wezwanie referendarza dokumentach, w tym zeznaniach PIT-37, fakturach i rachunkach za opłacane usługi oraz wyciągach z kont bankowych. Referendarz Sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi], prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 powoływanej ustawy uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma ona środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należy rozważyć, czy w świetle podanych okoliczności strona skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W stanie faktycznym istniejącym w rozpatrywanej sprawie należy uznać, że brak jest przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Strona występująca o przyznanie prawa pomocy jest obowiązana uprawdopodobnić, że spełnia kryteria przyznania pomocy. Oznacza to, że jest zobowiązana wykazać z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że nie jest w stanie ponieść takich kosztów. Zauważyć przy tym należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. W niniejszej sprawie istotne dla podejmowanego rozstrzygnięcia jest ustalenie, że skarżący wspólnie z żoną posiadają stałe dochody z tytułu wynagrodzenia z umów o pracę w kwocie łącznej 4.326 zł. Istotne jest także, że wnioskodawca uiścił już wpis od skargi w kwocie 100 zł oraz koszty opłaty kancelaryjnej za odpis orzeczenia wraz z uzasadnianiem, a zatem w chwili obecnej jedyny ewentualny koszt do poniesienie którego byłby zobligowany dotyczyłby wpisu za skargę kasacyjną w kwocie 100 zł. Zatem we wskazanej sytuacji finansowej, mając na uwadze, iż ponoszone wcześniej koszty – rozłożone w czasie – nie spowodowały uszczerbku w majątku wnioskodawcy i był on w stanie je ponieść uznać należało, że wnioskodawca nie może zasłaniać się argumentem, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przesłanka z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Odnosząc się natomiast do wniosku o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, referendarz zważył co następuje. W świetle przedstawionych powyżej informacji o stanie majątkowym wnioskodawcy – wysokości osiąganego dochodu, mając też na uwadze, że poniósł on już koszty wpisu od skargi, opłaty kancelaryjnej oraz został zobligowany do pokrycia ewentualnych przyszłych kosztów sądowych w niniejszej sprawie (wpis od skargi kasacyjnej), mając także na uwadze wysokość bieżących zobowiązań skarżącego, które wynoszą ok. 1.800 zł miesięcznie (w tym m.in. opłaty za media – 325 zł, koszty leczenia i rehabilitacji – 165 zł, koszty ogrzewania – 680 zł, kredyt mieszkaniowy – 190 zł) w ocenie referendarza, nie będzie on już w stanie ponieść dodatkowych kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika w sprawie. W ocenie referendarza, nie można w tej sytuacji wymagać od strony skarżącej poniesienia jeszcze tych dodatkowych kosztów postępowania związanych z zastępstwem procesowym, mogłyby one albowiem stanowić trudne do udźwignięcia obciążenie budżetu domowego wnioskodawcy. Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak postanowieniu. R.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło